ترجمه فارسی و روانسنجی پرسشنامه تاثیر مال اکلوژن و ارزیابی تاثیر مال اکلوژن در مراجعین به دانشکده دندانپزشکی تبریز با استفاده از آن
Persian Translation and Evaluation of the Malocclusion Impact Questionnaire and Assessment of the Impact of Malocclusion on Patients referred to Tabriz Faculty of Dentistry
مجریان: طناز عبدالله زاده بقایی , افسانه ضرغامی
خلاصه روش اجرا: این پروژه با هدف بررسی و استانداردسازی نسخه فارسی پرسشنامه تأثیر مال اکلوژن انجام میشود. برای ترجمه پرسشنامه، از روش «ترجمه و بازترجمه» استفاده میشود. ابتدا دو مترجم متخصص نسخه انگلیسی را به فارسی ترجمه میکنند و پس از توافق، متن نهایی به دو مترجم دیگر برای بازترجمه به انگلیسی سپرده میشود. در نهایت، متنهای ترجمه و بازترجمه شده توسط تیمی از متخصصین بررسی و نسخه نهایی فارسی آماده میشود. روایی صوری پرسشنامه به دو روش کیفی و کمی بررسی میشود. در بخش کیفی، نظرات 10 نوجوان و 10 دانشجوی دندانپزشکی درباره وضوح و سادگی سوالات جمعآوری شده و تغییرات لازم اعمال میشود. در بخش کمی، 7 تا 8 متخصص تناسب هر سوال را ارزیابی میکنند. ضریب تاثیر گویه ها با استفاده نمره تاثیر آیتم از فرمول اهمیت * فراوانی % = امتیاز تاثیر محاسبه خواهد شد و گویههایی که امتیاز میزان تاثیرشان بیشتر از 1.5 باشد برای تحلیلهای بعدی مناسب تشخیص داده خواهند شد روایی محتوایی نیز به دو روش ارزیابی میشود. در بخش کیفی، متخصصین با توجه به دستور زبان و انتخاب کلمات مناسب، سوالات را بررسی میکنند. در بخش کمی، با استفاده از شاخصهای CVI و CVR، سوالات ارزیابی شده و مواردی که امتیاز لازم را کسب نکنند، حذف یا اصلاح میشوند. جزییات فرمولهای مربوطه در اهداف اختصاصی توضیح داده شده است. برای سنجش پایایی، پرسشنامه توسط 30 نوجوان با فاصله 14 روز تکمیل شده و ضرایب آلفای کرونباخ و امگا مکدونالد محاسبه میشود. همچنین، همسانی درونی سوالات نیز با محاسبه آلفای کرونباخ بررسی میشود که مقدار بالای 0.7 به عنوان استاندارد پذیرفته میشود. میزان همسانی درونی گویه ها با محاسبه آلفای کرونباخ به دست خواهد آمد. میزان مطلوب آلفای کرونباخ پرسشنامه باید بالای 0.7 باشد. مطلوبیت نتیجه بدست آمده گزارش و تفسیر خواهد شد. برای شناسایی الگوهای پنهان در پرسشنامه، تحلیل عاملی اکتشافی روی دادهها انجام شده و عوامل اصلی استخراج میشوند. به منظور تعیین روایی سازه نسخه فارسی پرسشنامه تأثیر مال اکلوژن، پس از ترجمه و روانسنجی اولیه پرسشنامه، تحلیل عاملی اکتشافی (EFA) بر روی دادههای حاصل از اجرای پرسشنامه روی گروه هدف انجام خواهد شد. تحلیل دادهها با نرمافزار SPSS انجام شده و شاخصهای کفایت نمونهگیری مانند KMO (Kaiser-Meyer-Olkin) و آزمون کرویت بارتلت جهت بررسی کفایت دادهها برای تحلیل عاملی گزارش خواهد شد. در پایان، تأثیر مال اکلوژن بر زندگی نوجوانان مراجعهکننده به بخش ارتودنسی بررسی میشود. در این مرحله، از 150 نوجوان شرکتکننده خواسته میشود پرسشنامه را تکمیل کنند. نتایج بر اساس میانگین نمرات، جنسیت و سن تحلیل و گزارش میشود. این پژوهش به استانداردسازی و کاربرد عملی این پرسشنامه در تحقیقات مرتبط کمک شایانی خواهد کرد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا در دانشکده/مرکز |
| کد طرح | 75069 |
| عنوان فارسی طرح | ترجمه فارسی و روانسنجی پرسشنامه تاثیر مال اکلوژن و ارزیابی تاثیر مال اکلوژن در مراجعین به دانشکده دندانپزشکی تبریز با استفاده از آن |
| عنوان لاتین طرح | Persian Translation and Evaluation of the Malocclusion Impact Questionnaire and Assessment of the Impact of Malocclusion on Patients referred to Tabriz Faculty of Dentistry |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | مطالعات پایه ای شناختی و رفتاری |
| نوع مطالعه | طراحی / ارزشیابی تستها |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | دکتری عمومی |
| مدت اجرا - ماه | 9 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | این پرسشنامه ابزاری قابل اعتماد برای ارزیابی تأثیر مال اکلوژن بر کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهان در نوجوانان میباشد. هدف از این مطالعه، آزمایش اعتبار پرسشنامه تأثیر مال اکلوژن (MIQ) در یک نمونه فارسی زبان و ارزیابی تفاوتهای بین فرهنگی احتمالی در دادههای MIQ بین مطالعه اصلی و یک نمونه فارسی زبان است. از آنجایی که این پرسشنامه در جمعیت فارسی زبان بررسی نشده است، ترجمه این پرسشنامه و بررسی روایی و پایایی آن در یک جمعیت فارسی زبان، جهت ایجاد امکان استفاده از این پرشنامه در مطالعات مرتبط مفید خواهدبود. |
| اهداف اختصاصی | ترجمه نسخه اصلی پرسشنامه تاثیر مال اکلوژن -تعیین روایی صوری گویه های نسخه فارسی پرسشنامه تأثیر مال اکلوژن -تعیین روایی محتوایی پرسشنامه تاثیر مال اکلوژن -تعیین میزان پایایی نتایج استفاده از پرسشنامه تأثیر مال اکلوژن -تعیین میزان همسانی درونی گویه های نسخه فارسی پرسشنامه تأثیر مال اکلوژن -تعیین روایی سازه ی نسخه فارسی پرسشنامه تاثیر مال اکلوژن -ارزیابی تاثیر مال اکلوژن با استفاده از نسخه فارسی پرسشنامه مال اکلوژن |
| چکیده انگلیسی طرح | Oral health includes psychological and social well-being, not just the absence of caries and periodontal diseases. Oral Health-Related Quality of Life (OHRQoL) refers to the impact of oral disorders on important aspects of daily life. Orthodontic disorders such as malocclusion can negatively affect patients' performance, emotions, and social life. Orthodontic treatment can enhance quality of life by improving function and aesthetics. However, more precise studies are needed to assess the effect of malocclusion and its treatment on OHRQoL. The MIQ questionnaire is designed to measure quality of life related to malocclusion, and this study aims to translate and validate it in Iranian adolescents. This project aims to evaluate and standardize the Persian version of the Malocclusion Impact Questionnaire. The translation process follows the "translation and back-translation" method. Initially, two professional translators translate the English version into Persian. After reaching a consensus, the finalized text is back-translated into English by two other translators. Finally, the translated and back-translated texts are reviewed by a panel of experts, and the finalized Persian version is prepared. The face validity of the questionnaire is assessed using qualitative and quantitative methods. In the qualitative stage, feedback from 10 adolescents and 10 dental students regarding the clarity and simplicity of the questions is gathered, and necessary modifications are made. In the quantitative stage, 7 to 8 experts evaluate the relevance of each question. Questions scoring above 1.5 are selected for the next stages. Content validity is also evaluated through two approaches. In the qualitative assessment, experts review the questions concerning grammar and appropriate word choice. In the quantitative assessment, questions are evaluated using CVI and CVR indices. Questions that fail to meet the required scores are either removed or revised. To assess reliability, the questionnaire is completed by 30 adolescents with a 14-day interval. Cronbach's alpha and McDonald’s omega coefficients are calculated. Additionally, the internal consistency of the questions is examined, with Cronbach’s alpha above 0.7 considered as the standard threshold. To identify latent patterns in the questionnaire, exploratory factor analysis is conducted on the data, and key factors are extracted. Finally, the impact of malocclusion on the lives of adolescents visiting the orthodontics department is examined. At this stage, 150 adolescent participants are asked to complete the questionnaire. The results are analyzed and reported based on average scores, gender, and age. This research will significantly contribute to the standardization and practical application of this questionnaire in related studies. |
| کلمات کلیدی | QoL(Quality of life): مفهوم کیفیت زندگی شامل ترکیبی از ارزیابی های عینی و ذهنی بسیاری از جنبه های زندگی است که به عنوان حقوق اولیه در نظر گرفته میشوند. [34] HRQoL(health related quality of life): تعریف علمی: در دیدگاه معاصر، HRQoL به عنوان یک مفهوم چند عاملی توصیف میشود که به درک جنبههای مثبت و منفی عملکردهای فیزیکی، عاطفی، اجتماعی و شناختی فرد، ناراحتی جسمی و سایر علائم ناشی از بیمارییا درمان آن اشاره دارد.[35] تعریف عملی: اثرات سلامت کامل روحی و جسمی بر زندگی به صورتی که منجر به تجربه ای شاد و مثبت از زندگی گردد. OHRQoL(oral health related quality of life) تعریف علمی: OHRQoL در ابتدا به عنوان "بروز شرایط مرتبط با حفره دهان در عملکردهای روزانه" تعریف شد.[36]و بعداً به عنوان "علائم اثرات عملکردی و روانی اجتماعی ناشی از بیماری ها و اختلالات دهان" مجدداً تعریف و گسترش یافت.[37] تعریف عملی: اثرات سلامت دهان بر کیفیت زندگی که به صورت لذت بردن از زیبایی لبخند، تجربه جویدن انواع غذاها بدون درد و دشواری، اعتماد به نفس بالای ناشی از ظاهر سالم و زیبای دندانها نمود پیدا میکند. |
| ذینفعان نتایج طرح | شناخت دقیق نیازها و انتظارات بیماران ارتودنسی، به آنها در راستای بهرهمندی بیشتر از درمان کمک خواهدکرد. به علاوه دندانپزشکان نیز با داشتن آگاهی بهتر از توقعات بیمارانشان و نیز مشکلاتی که مالاکلوژن بیمارانشان در کیفیت زندگی آنها ایجاد کرده است، درمانهای جامعتری ارائه حواهند داد. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| طناز عبدالله زاده بقایی | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| افسانه ضرغامی | استاد راهنما دوم (آموزشی ) |
| کتایون کاتبی | مشاور |
| هادی احمدزاده | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر نسخه فارسی پرسشنامه تأثیر مالاکلوژن در نوجوانان ایرانی ابزاری معتبر و پایا برای سنجش کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهان است.متن خبر در پژوهشی انجامشده بر روی نوجوان مراجعهکننده به دانشکده دندانپزشکی تبریز، نسخه فارسی پرسشنامه تأثیر مالاکلوژن از نظر روایی، پایایی و انسجام درونی تأیید شد. تحلیل دادهها نشان داد که جنسیت، سن و نوع مالاکلوژن بر ادراک نوجوانان از ظاهر دندانها تأثیر دارد. دختران نگرانی بیشتری نشان دادند. با افزایش سن، حساسیت نسبت به ظاهر دندانی افزایش یافت. برخلاف انتظار، نوجوانان با مالاکلوژن شدیدتر در برخی موارد نگرانی کمتری گزارش کردند. این نتایج ضرورت استفاده از ابزارهای بومیسازیشده در ارزیابی تأثیرات روانی-اجتماعی درمانهای ارتودنسی را نشان میدهد. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
