| خلاصه مقاله | سابقه و هدف: کشورهای مختلف دنیا برای سنجش و ارتقای صلاحیت رانندگی در سالمندان، سیاست ها و چارچوب های مشخصی دارند. لذا مطالعه حاضر با هدف مرور گسترده فرآیند¬ها، مدل¬ها و سیاست¬های سنجش صلاحیت و ارتقای رانندگی در سالمندان در دنیا انجام شده است.
روش جستجو: دادههای مورد نیاز با استفاده از کلید واژه¬های elderly, old, older, driving eligibility, self-declaration, self-assessment, renewal driving license, road traffic injury, accident, crash, collision, driving guidelines, driving capacity, driving fitness, senior driver و معادل فارسی آن¬ها از پایگاه¬های اطلاعاتی مختلف انگلیسی¬زبان شامل: PubMed, Web of Science, Scopus, Embaseو پایگاه¬های اطلاعاتی فارسی-زبان شامل:IranDoc , SID, MagIran جمعآوری گردید. در این مطالعه از چارچوب آرکسی (Arkesy) و اومالی (O’Malley) استفاده شد.
یافته ها: در نهایت 18 24 مقاله و گزارش وارد مطالعه شد. آزمون بینایی اصلی ترین آیتم قضاوت در مورد صلاحیت رانندگی سالمندان بود و بعد از آن ارزیابی عملی رانندگی، ارزیابی توانایی شناختی و ارزیابی توانایی حرکتی قرار داشت. تمدید حضوری، پستی و آنلاین گواهینامه بیشترین شیوه تمدید بودند. پزشکان عمومی به عنوان اصلی ترین مجریان انجام فرآیند سنجش تناسب رانندگی بودند. تقریبا در تمامی گزارش¬ها و مقالات سیاست¬هایی در مورد توانمند¬سازی راننده سالمند اعم از ارائه نکات رانندگی ایمن، آزمون اختیاری مهارت¬های رانندگی، برگزاری دوره¬های بازآموزی و غیره وجود داشت. مهمترین سیاست¬های حمایتی شامل معرفی حمل و نقل جایگزین با هدف حفظ استقلال سالمندان و.... بودند. نتایج مطالعه حاضر نشان داد ارزیابی-های پزشکی با هدف تشخیص اختلالات و درمان و پیشگیری از آنها معمولا در رانندگان بالای 75 سال در دوره¬های زمانی خاص (با توجه به نوع گواهینامه آنها) صورت می¬گیرد.
نتیجه¬گیری: اکثر کشور¬های با درآمد بالا دارای تجربیات ارزشمندی در سنجش و ارتقای صلاحیت رانندگی سالمندان هستند و قوانین مختلفی را با توجه به شرایط محیطی، اجتماعی و سیاسی اجرا می¬کنند. بهره گیری از این تجارب با در نظر گرفتن تفاوت های اقتصادی و اجتماعی می تواند برای کشورهای با درآمد متوسط و پایین موثر باشد.
واژه¬های کلیدی: سنجش، ارتقاء، صلاحیت رانندگی، سالمندی، حوادث ترافیکی |