بررسی وضعیت ابعاد خود مراقبتی و ارتباط آن با فعالیت های روزمرگی زندگی و تنهایی در سالمندان تبریز
Investigating the status of the dimensions of self-care and their relation to activities of daily living and loneliness among elderlies in Tabriz
مجریان: حسن سلیمانپور
خلاصه روش اجرا: نمونه گیری به روش به روش نمونه گیری خوشه ای انجام خواهد گرفت. روش جمع آوری اطلاعات به این صورت خواهد بود که ابتدا به تمام مراکز بهداشتی شهر مراجعه خواهد شد و با استفاده از لیست خانوارهایی که تحت پوشش این مراکز بودند، لیستی مشتمل بر تعداد افراد بالای 60 سال و بالاتر هر مرکز بر حسب سن و جنس تهیه می شود. و هر کدام از مراکز بهداشت شهر تبریز به عنوان یک خوشه در نظر گرفته خواهند شد و به تصادف از مراکز بهداشت افرادی که مبتنی بر معیارهای ورود در مطالعه باشند به تصادف وارد مطالعه خواهند شد. بعد از تعیین افراد مورد نظر، با آنها تماس گرفته خواهد شد تا به مراکز سلامت محل سکونت خود مراجعه نمایند. در مورد کسانی که به هر دلیل در مراجعه به مرکز مشکل داشتند پرسشگران به درب منازل آنها مراجعه خواهند نمود و پس از ارایه توضیح در مورد طرح و هدف از اجرای آن پرسشنامه در اختیار آنان قرار داده خواهد شد. داده ها ی لازم با استفاده دو پرسشنامه های الف) دموگرافیک (شامل سن، جنس، تحصیلات، وضعیت تاهل، منبع در آمد، نوع مسکن، داشتن معلولیت، نحوه زندگی، تحت پوشش بیمه، ابتلا به بیماریهای مزمن) ب) پرسشنامه خود مراقبتی (شامل40 سوال در پنج بعد از طریق مصاحبه انفرادی و با حضور در سلامت جمع آوری خواهند شد. پنج بعد خود مراقبتی شامل بعدمراقبت از خودجسمی (9 سئوال)، بعد مراقبت از خود در فعالیتهای روزانه (6 سئوال)، بعدمراقبت از خودعاطفی ( 6 سئوال) و بعد مراقبت از خود اجتماعی ( 9 سئوال) بعدمراقبت از خود بهنگام بیماری ( 10سئوال ) است). ج ) پرسشنامه تنهایی ( شامل 6 سوال ) د ) پرسشنامه فعالیت های روزمره زندگی ( شامل 6 که از طریق مصاحبه انفرادی و با حضور در مراکز سلامت جمع آوری خواهند شد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 69026 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی وضعیت ابعاد خود مراقبتی و ارتباط آن با فعالیت های روزمرگی زندگی و تنهایی در سالمندان تبریز |
| عنوان لاتین طرح | Investigating the status of the dimensions of self-care and their relation to activities of daily living and loneliness among elderlies in Tabriz |
| نوع طرح | طرح تحقیقاتی |
| اولویت طرح | سبک زندگی،کیفیت زندگی و سلامت روان سالمندان |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | خير |
| مقطع پایان نامه | |
| مدت اجرا - ماه | 10 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | سالمندی، یک مرحله از سیر طبیعی زندگی انسان می باشد که برای همه رخ می دهد.پدیده سالمندی، با افزایش آرام و تدریجی زوال در عملکرد اعضای مختلف بدن همراه است.جمعیت سالمندان در همه ی کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه رو به افزایش است و این افزایش به تبع خود همراه با افزایش بار بیماری های مزمن می باشد که باعث اختلال در فعالیت های روزمره زندگی و فعالیت های خودمراقبتی در سالمندان می شود . توجه نکردن به نیازهای سالمندان در ابعاد مختلف، می تواند از طریق بروز پیامد هایی مانند احساس تنهایی و انزوای اجتماعی ، سالمندی سالم و فعال را مورد تهدید قرار دهد . یکی از بهترین اقدامات در راستای ارتقای سلامت سالمندی خود-مراقبتی است که می تواند باعث بهبود فعالیت های روزمره زندگی و کاهش احساس تنهایی در سالمندان شود. |
| اهداف اختصاصی | تعیین ارتباط مشخصات جمعیت شناختی سالمندان با ابعاد خود مراقبتی -تعیین شیوع خود مراقبتی در ابعاد جسمی، فعالیتهای روزانه، عاطفی، اجتماعی و هنگام بیماری بین سالمندان -تعیین میزان احساس تنهایی در سالمندان -تعیین وضعیت فعالیت های روزمره زندگی -تعیین ارتباط خود مراقبتی با فعالیت های روزمره زندگی در سالمندان -تعیین ارتباط خود مراقبتی با تنهایی در سالمندان -تعیین ارتباط خود مراقبتی با فعالیت های روزمره زندگی و احساس تنهایی |
| چکیده انگلیسی طرح | چکیده انگلیسی طرح: Investigation the status of self-care dimensions and their relationship with daily life activities and loneliness in the elderly of Tabriz. This cross-sectional study will be conducted in Tabriz health centers by cluster sampling within 14 months. Sampling will be done by cluster sampling. The method of collecting information will be that first all health centers in the city will be referred to and using the list of households that were covered by these centers, a list containing the number of people over 60 years and older in each center according to age and sex will be prepared. Becomes. And each of the health centers of Tabriz will be considered as a cluster and people from the health centers who are based on the inclusion criteria will be randomly entered into the study. After determining the desired people, they will be contacted to refer to the health centers of their place of residence. For those participants who had trouble being present in the health center for any reason. Interviewers will visit them at their home door. And then they will be provided a questionnaire with an explanation of the purpose and design of the study. Required data using two questionnaires (a) demographic (including age, sex, education, marital status, income source, type of housing, disability, lifestyle, insurance coverage, chronic illness) b) self-care questionnaire (Including 40 questions in five dimensions will be collected through individual interviewing and attending to health. Five dimensions of self-care include physical self-care (9 questions), self-care in daily activities (6 questions), emotional self-care (6 questions) social self-care dimension (9 questions),self-care during illness (10 questions). C) Questionnaire alone (including 6 questions) d) Questionnaire of daily life activities (including 6 questions(Which will be collected through individual interviews and attending health centers.) |
| کلمات کلیدی | تعریف نظری سالمندی: سالمندی بنا به تعریف سازمان جهانی بهداشت جهانی عبور از مرز شصت سالگی است و برای تمام افرادی که از حوادث و اتفاقات زندگی جان سالم بدر برده اند و جوانی و میانسالی را پشت سر گذاشته اند، این دوران تحقق پیدا می کند. در واقع سالمندی بخشی از روند طبیعی زندگی انسان محسوب می شود و گذشت زمان، بیماری های جسمی، مشکلات روحی و شرایط محیطی عواملی هستند که در این روند موثر می باشند. امروزه افزایش امید به زندگی و کاهش سطح باروری و زاد و ولد موجب بالا رفتن شمار سالمندان نسبت به جمعیت کل شده است و این رشد فزاینده افراد مسن همچنان ادامه دارد. به طوری که بر اساس پیش بینی کارشناسان در آینده ای نه چندان دور در جهان از هر پنج نفر یک نفر سالمند خواهد بود. با افزایش سالمندان مساله بهداشت، سلامت و تامین آسایش و رفاه آنان در جامعه هر روز ابعاد تازه و گسترده ای پیدا می کند. باید قبول کرد که سالمندی بیماری نیست، بلکه یک فرایند طبیعی است و نمی توان آن را متوقف و یا معکوس نمود، بلکه می توان با مراقبت های صحیح و ساده به سالمندی توام با سلامت رسید(37) تعریف عملی سالمندی: سالمندی را به طور قراردادی مترادف با شروع سن 60 سالگی در نظر گرفته می شود و به عبارتی دیگر سالمندان افرادی هستند که سن آنها 60 سال یا بالاتر است (45) تعریف علمی خود-مراقبتی: خود مراقبتی عملی است که در آن، هر فردی از دانش، مهارت، و توان خود به عنوان یک منبع -استفاده می کند تا به طور مستقل از سلامت خود مراقبت کند. منظور از به طور مستقل، تصمیم گیری درباره خود و با اتکا به خود است(38). تعریف علمی فعالیت های روزمره زندگی (ADL ): فعالیت های روزمره زندگی به بخشی از فعالیت های روزانه زندگی اطلاق میشود که نیازمند مهارت های پایه ای است و برای انجام کارهایی از قبیل لباس پوشیدن، غذا خوردن و رعایت بهداشت و نظافت شخصی الزام است و فرد به منظور حفظ خویشتن و کسب استقلال در زندگی روزمره اش انجام می دهد(39). تعریف علمی احساس تنهایی : تنهایی را حالت خلوت یا تنها بودن توصیف می کنند. تنهایی در واقع یک حالت روحی است. تنهایی یک احساس انسانی است که برای هر فرد پیچیده و منحصر به فرد است(40) . تعریف خانواده: تعریف خانواده در این مطالعه مبتنی بر تعریف بکار رفته در سیستم مراقبت های بهداشتی اولیه ایران خواهد بود. عوامل اصلی مدنظر عبارتند از : بعد خانوار، سطح اقتصادی خانوار، با اطلاعات فوق از طریق چک لیست جمع آوری خواهد شد. هر چند ارزیابی سطح اقتصادی خانوار در ایران همواره با مشکل روبرو است و نمی توان صرفا با اتکا به سوال در این خصوص اظهار نظر نمود ولی می توان با استفاده از یک اسکیل ترکیبی با سوالاتی در خصوص مبلغ درآمد، دارایی های ملکی، وسیله نقلیه و لوازم رفاهی، قدرت خرید پوشاک، قدرت خرید خوراک، قدرت خرید تزئینات و زیورآلات ارزیابی نسبتا قابل قبولی در این خصوص به دست آورد. |
| ذینفعان نتایج طرح | سالمندان ، خانواده سالمندان ، سیستم سلامت ،اداره سالمندان در حوزه معاونت وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی در واقع مطالعه ی حاضر در راستای اولویت های پژوهشی وزارت بهداشت و درمان آموزش پزشکی در راستا با تحقیقات نظام سلامت می باشد. جامعه هدف مطالعه حاضر، کلیه سالمندان بالای 60 سال می باشد که جهت گزارش وضعیت و عوامل موثر بر خود مراقبتی صورت خواهد گرفت. و انتظار می رود نتایج مطالعه حاضر همراه با برنامه های وزارت بهداشت و درمان جهت ارتقای کیفیت زندگی و امید به زندگی سالم به کار برده شود. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| احسان سربازی | همکار اصلی |
| حسن سلیمانپور | مجری اول (اصلی-هیات علمی) |
| مهدی عباسیان | همکار اصلی |
| معصومه قاسمی | همکار اصلی |
| نازنین مسعودی | مجری دانشجویی(کمیته تحقیقات دانشجویی) |
| زهرا رستمی | همکار اصلی |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر احساس تنهایی در سالمندان می تواند تاثیر منفی بر سلامت جسمانی، خودمراقبتی و رفاه سالمندان داشته باشد.متن خبر در یک مطالعه جامع که بر روی 315 سالمند در شهر تبریز با هدف بررسی رابطه احساس تنهایی و همبستگی آن با خودمراقبتی و فعالیتهای زندگی روزمره سالمندان انجام شد، نتایج مهمی به دست آمد که میتواند تأثیرات قابل توجهی بر سیاستهای درمانی داشته باشد.یافتههای کلیدی این مطالعه عبارتند از رابطه منفی بین احساس تنهایی و خودمراقبتی: سالمندانی که احساس تنهایی بیشتری داشتند، سطح خودمراقبتی کمتری نشان دادند. از سوی دیگر تأثیر ویژگیهای دموگرافیک همچون سن و وضعیت تأهل به عنوان عوامل تعدیلکننده در رابطه بین خودمراقبتی و تنهایی عمل میکنند. به علاوه فعالیتهای روزمره سالمندان ارتباط مثبتی با خودمراقبتی داشتند. این نتایج نشان میدهد که برای بهبود سلامت و رفاه سالمندان، باید به کاهش احساس تنهایی و افزایش فعالیتهای روزانه توجه ویژهای شود چرا که با کاهش احساس تنهایی می توان امید به افزایش سلامت روان و جسم آنها داشت.در این میان، با توجه به افزایش جمعیت سالمندان در کشور، سیاستگذاران درمانی میتوانند با توجه به این یافتهها، برنامهها و استراتژیهای موثرتری برای حمایت از سالمندان تدوین و اجرایی سازند. |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
