ارتباط بین سن منارک و سن یائسگی با بیماریهای مزمن غیر واگیر در جمعیت کوهورت آذر
Relationship between menarche age and menopausal age with non-communicable chronic diseases in Azar cohort population
مجریان: امین صدرآذر , الناز فرامرزی
خلاصه روش اجرا: در این مطالعه از اطلاعات مطالعه کوهورت آذر (مگا پروژه مصوب مرکز تحقیقات بیماری های گوارش و کبد tbzmed.rec.1393.205) استفاده خواهد شد. جمعیت زنان در مطالعه کوهورت آذر 8294 نفر می باشد. اطلاعات مربوط به مشخصات دموگرافیک (سن، جنس ، وضعیت تاهل ، تحصیلات ) ، وضعیت اقتصادی و اجتماعی ، سوابق بیماری های مزمن، عادات فردی (کشیدن سیگار، مصرف الکل و مواد مخدر) توسط پرسشنامه جمع آوری شدند. اطلاعات تاریخچه باروری با تکمیل پرسشنامه مربوطه توسط پزشک کوهورت آذر گردآوری شدند. از تمامی افراد مراجعه کننده نمونه خون ناشتا اخذ شده است و مقایر قندخون ناشتا و پروفایل لیپیدی نیز اندازه گیری شده است. اطلاعات آنتروپومتریک (قد، وزن، دور کمر، دور باسن ) بر اساس پروتکل کشوری پرشین کوهورت اندازه گیری شده است . فشارخون هم دوبار از هردو بازو با فاصله ده دقیقه اندازه گیری شده است . اطلاعات پایه به صورت تعداد و درصد و میانگین گزارش خواهد شد. بر اساس اطلاعات و پس از طبقه بندی افراد بر اساس سن منارک و یائسگی ارتباط شان با پرفشاری خون، دیابت ، بیماری های قلبی عروقی و چاقی و چاقی شکمی با لوجستیک رگرسیون ارزیابی خواهد شد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا در دانشکده/مرکز |
| کد طرح | 68020 |
| عنوان فارسی طرح | ارتباط بین سن منارک و سن یائسگی با بیماریهای مزمن غیر واگیر در جمعیت کوهورت آذر |
| عنوان لاتین طرح | Relationship between menarche age and menopausal age with non-communicable chronic diseases in Azar cohort population |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | پیشگیری و اپیدمیولوژی و مراقبت در بیماریهای شایع متابولیک و غدد ( دیابت، چاقی و کبد چرب) |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | خیر |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | دکتری عمومی |
| مدت اجرا - ماه | 16 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | در خلال سالهای 1900 ،امید به زندگی برای زنان، 50-47 سال بوده اســت در حـال حـاضر ایـن رقـم بـه 82 سـال و در برخـــی کشورها به بیشتر از 85 ســال رسـیده اسـت .در صورتـی کـه زنـی بـه سـن بـالاتر از 50سالگی برسد باید حدود 30 سال دیگــر از زندگی خود را در وضعیت کمبود اســتروژن (یائسگی) بگذراند که در خلال این مدت بــا بسـیاری از مشکلات، علائم و عــوارض ناشـی از کمبـود هورمونهای جنسی رو به رو خواهد شد (9). از جملـه آنـها میتـوان اختــلالات وازوموتــور گـرگرفتگـی، تعریـق شـبانه، اختـلال خــواب، اختلال در سیکل قاعدگی (آمنوره، لکـه بینـی، هیپرمنوره) تغیـیرات روان شـناختی (اختـلال در خلق، افسردگی، اضطراب، کــاهش تمرکـز حـواس، ضعـف حافظـه و تحریـک پذیــری)، اختلال جنسی، علائم سوماتیک، استئوپــروز، افزایـش خطـر بیماریهــای قلبــی عروقــی، آلزایمر، سرطان کولون و ... را نام برد (10). بر طبق مطالعه ای که 30000 نفر از زنان مکزیکی در آن شرکت داشتند مشخص شد که منارک در سن پایین تر با قد افراد رابطه مستقیم و با وزن رابطه معکوس دارد، همچنین منارک در سن پایین رابطه مستقیم با دیابت و هایپر کلسترولمی دارد (11). در مطالعه ای که توسط Bubach و همکارانش بر1680 زن صورت گرفت،مشاهده شد که افرادی که در آن ها منارک در سنین زیر 12 سال صورت گرفته بود با میزان کلسترول، تری گلیسرید و فشار دیاستولی ارتباط مستقیمی داشتند در نتیجه احتمال وقوع بیماری های قلبی عروقی در آن ها بیشتر بود (12). همچنین نتایج حاصل از مطالعه ای دیگر که در برزیل صورت گرفته است حاکی از آن است که منارک زودرس با دیابت و بیماری های کاردیومتابولیک ارتباط مستقیم دارد (13). در مطالعه ای ک توسط He وهمکارانش صورت گرفته است مشاهده شد که یائسگی با میزان اندازه دور شکم و پر فشاری رابطه مستقیم دارد ، در نتیجه ریسک بیماری های قلبی عروقی در زمان بعد از یائسگی بیشتر از قبل از آن می باشد (14). یکی دیگر از بیماری هایی که جزو دسته ی بیماری های NCD قرار می گیرد سرطان است . طبق مطالعه ای که در گذشته صورت گرفته است هر چه افراد به سن یائسگی نزدیک می شوند احتمال ابتلا به سرطان اندومتر افزایش خواهد یافت(15). یکی دیگر از بیماری هایی که جزو دسته NCD می باشد پارکینسون است. طبق مطالعه ای که توسط Ming- Xin و همکارانش صورت گرفته است در هنگام یائسگی به دلیل کاهش میزان استروژن خطر ابتلا به پارکینسون افزایش می یابد و مصرف استروژن در زنان یائسه تا حد قابل توجهی میزان ابتلا به پارکینسون را کاهش می دهد (16). همچین طبق مطالعه ای بر دختران 11 الی 15 ساله مشهد صورت گرفت شان داد شیوع اضافه وزن و چاقی به ترتیب 11.5 و 10.3 درصد بود. سن منارک در افراد دارای اضافه وزن و چاق 12.2±0.07 سال و درافراد غیرچاق 13.1±0.07 سال بود. دختران دارای اضافه وزن و چاق نسبت به سایرین صبحانه کمتر و میان وعده های بیشتر مصرف کرده بودند. در این گروه بسامد مصرف ماکارونی، بستنی، شیرینی ها، مغزها، چیپس و نوشابه های صنعتی بیشتر بود. با توجه به تایج این مطالعه چاقی در دختران با سن پایین تر منارک در ارتباط است (17). مطالعه ای مقطعی توسط آذر بخت و همکارانش بر روی زنان 40 تا 60 سال توسط پرسش نامه نیمه کمی بسامد خوراک صورت گرفت و داده های دموگرافیک و تن سنجی مطابق پروتوکل های استاندارد جمع آوری و حدود مرزی پیشنهادی برای نسبت دور کمر به دور باسن (Waist-to-Hip Ratio) جهت تعیین چاقی شکمی استفاده شد و مشاهده شد که ارتباط مستقیمی بین یائسگی و چاقی شکمی وجود دارد (18). در مطالعه ای که در جهت بررسی عوامل موثر بر سن منارک در نوجوانان مبتلا به دیابت نوع 1 صورت گرفت مشخص شد که سن متوسط منارک 12.831.47 سال بود و از بین عوامل مورد بررسی، طول مدت بیماری و شاخص توده بدنی با سن منارک ارتباط معنی دار آماری داشت در نتیجه نوجوانان دیابتی با شاخص توده بدنی کمتر و طول مدت بیماری بیشتر، تاخیر در شروع سن منارک دارند (19). در تحقیقی که به مـنظور بررسـی فاکـتورهای مرتـبط با سن یائسگی از میان زنان بالای ٤٠ سال شهر بیرجند که به مدت حداقل یک سـال قاعدگـی نداشـتند، ٨١٠ نفـر بـه روش نمونـه گیری خوشه ای انتخاب گردیدند و از طریق مصاحبه حضوری اطلاعـات مورد نظر در یک پرسشنامه ثبت شد . نتایج نشان داد که متوســـط سن یائسگی ٣١/٥± ١٩/٤٧ ســـال و مـیزان فراوانـی یائسگی زود رس ٨/١٣ %بود. سن بالاتر در اولین حاملگی، سن بالای ٣٥ سال در آخرین حاملگی و ابتلا به دیابت نوع II و مولتی پاریتـی بـا یائسـگی در سـن بالاتـر همـراه بـود (20). در مطالعه ای که توسط ضیایی و همکاراش صورت گرفت ، بین سن یائسگی و گلوکز ناشتای خون که یکی از اجزای سندرم متابولیک است ارتباط معنی دار منفی مشاهده شد، ولی سن یائسگی با سایر اجزای سندرم متابولیک که شامل تری گلیسرید، فشار خون سیستولیک، فشارخون دیاستولیک ،دورکمر و لیپوپروتئین با دانسیته بالا ارتباط معنی داری نداشت (21). با توجه به سیرصعودی بیماریهای مزمن غیرواگیر و اهمیت سلامت زنان در جامعه ، وجود تعداد مطالعات معدودی در این زمینه ، با حجم نمونه کم ، و با توجه به مطالب ذکر شده ، در این مطالعه ارتباط بین سن منارک و سن یائسگی با بیماری های مزمن غیر واگیر (NCD) در جمعیت اذر کوهورت تبریز بررسی خواهد شد. |
| اهداف اختصاصی | تعیین ارتباط بین سن منارک با شیوع بیماری های پرفشاری خون، دیابت و قلبی-عروقی در جمعیت کوهورت آذر -تعیین ارتباط بین سن منارک با چاقی و چاقی شکمی در جمعیت کوهورت آذر -تعیین ارتباط بین سن یائسگی با شیوع بیماری های پرفشاری خون، دیابت و قلبی-عروقی در جمعیت کوهورت آذر -تعیین ارتباط بین سن یائسگی با شیوع چاقی و چاقی شکمی در جمعیت کوهورت آذر -تعیین ارتباط بین هیپرتری گلیسریدمی و کبدچرب با سن منارک و یائسگی در جمعیت زنان کوهورت آذر |
| چکیده انگلیسی طرح | In this study, the data of Azar cohort study (mega project approved by liver and Gastrointestinal diseases resercah center ,tbzmed.rec.1393.205) will be used. The population of women in the Azar cohort study is 8294 people. Information on demographic characteristics (age, sex, marital status, education), economic and social status, history of chronic diseases, personal habits (smoking, alcohol and drug use) were collected by a questionnaire. Fertility history information was collected by completing the relevant questionnaire by Azar cohort physician. Fasting blood samples were taken from all patients and fasting blood sugar and lipid profiles were measured. Anthropometric data (height, weight, waist circumference, hip circumference) have been measured according to the Persian Cohort national protocol. Blood pressure was measured twice from both arms ten minutes apart. |
| کلمات کلیدی | بیماری های مزمن غیر واگیر: بیماریهای غیر واگیر را به انواع مختلف تعریف کرده اند ، برابر تعریف سازمان بهداشت جهانی در سال ۱۹۵۷ ، بیماری غیر واگیر عبارتست از :کاهش در ساختار یا اعمال بدن که ضرورتاً سبب تغییر در زندگی عادی بیمار گردد و در طی یک دوره ی زمانی طولانی ادامه یافته و پایدار باشد. از مهمترین این بیماری های می توان به بیماریهای قلبی عروقی، انواع سرطان ها، پرفشاری خون، دیابت اشاره کرد |
| ذینفعان نتایج طرح | در صورت مشاهده ارتباط مثبت بین سن منارک، سن یائسگی و بیماری های مزمن غیر واگیر ، می توان مداخلات مناسبی برای افراد انجام داد و از بروز بیماری مزمن غیر واگیر پیشگیری کرد |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| امین صدرآذر | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| الناز فرامرزی | استاد راهنما دوم (آموزشی ) |
| سروین سنایی اسکویی | مشاور |
| بهاره شیخی | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
