تاثیر عصارهی هیدروالکلی شاهتره بر پروفایل لیپیدی، شاخصهای قند خون، فاکتورهای التهابی، شاخصهای استرس اکسیداتیو، در بیماران دیابتی نوع دو چاق تحت رژیم کمکالری
The effect of Fumaria parviflora hydroalcoholic extract on lipid profile, blood glucose indices, inflammatory factors, oxidative stress indices, and liver enzymes in patients with type 2 diabetes under low calorie diet
مجریان: فرزاد نجفی پور , هلدا توتونچی
خلاصه روش اجرا: مطالعهی حاضر به شکل کار آزمایی بالینی شاهد دار تصادفی دوسوکور بر روی٤٦ بیمار از زنان سنین٢٠ تا٥٠ سال (غیر یائسه) و همچنین در مردان سنین٢٠ تا٥٠ سال و محدودهی BMI بین ٢٥ تا ٤٠ کیلوگرم بر مترمربع مبتلابه دیابت نوع دو انجام میشود طول مدت مکمل یاری دو ماه در نظر گرفتهشده است. پرسشنامه مشخصات فردی در ابتدای ورود به مطالعه توسط افراد موردمطالعه تکمیل خواهد شد. نمونهها با استفاده از نرمافزار RAS به روش بلوکهای تصادفی دریکی از دو گروه مکمل هیدروالکلی شاهتره و یا دارونما قرار میگیرند. در هر دو گروه میزان کالری موردنیاز افراد با استفاده از فرمول مفلین و با در نظر گرفتن ضریب فعالیت فیزیکی و گرمازایی غذا محاسبه خواهد¬¬ شد و سپس ٥٠٠ کیلوکالری از انرژی بهدستآمده کم خواهد شد. گروه اول کپسولهای حاوی شاهتره به میزان mg/day 5٠٠ بهصورت و گروه دیگر نیز یکبار در روز کپسولهای حاوی دارونما (نشاستهی ذرت) دریافت خواهند کرد. ابتدا ٦ هفته پس از شروع مطالعه پرسشنامههای میزان فعالیت فیزیکی (IPAQ )، ثبت سهروزه مواد غذایی، اندازهگیریهای تنسنجی (وزن، قد، دور کمر، درصد چربی بدن) نیز در هر دو مقطع زمانی ذکرشده مورد ارزشیابی قرار خواهند گرفت. در ابتدا و انتهای مطالعه پس از ١٢تا١٠ساعت ناشتایی نمونه خون وریدی به میزان 5 میلیلیتر از تمام بیماران جهت تعیین و مقایسهی اثر مکمل شاهتره و دارونما بر سطوح سرمی TG ، TC ، HDL-c ، LDL-c ،HbA1c ، انسولین، قند خون ناشتا، شاخص مقاومت انسولینی، tnf-α، IL-6، ICAM و شاخصهای استرس اکسیداتیو شامل SOD، MDA, GPX، TAC گرفتهشده و بر طبق دستورالعمل ارزیابی خواهد شد. پس از تهیه گیاه شاهتره از منطقه آذربایجان شرقی، ۵ کیلوگرم از گیاه تهیهشده پودر شده و به مدت 72 ساعت با استفاده از اتانول آب 80٪ به روش مایع در معرض استخراج قرار خواهد گرفت. عصاره تهیهشده از طریق کاغذ بزرگ واتمن NO.41 فیلتر خواهد شد. سپس فیلتراسیون دیگری از طریق کاغذ واتمن NO.42 برای حذف ذرات انجام خواهد شد. عصاره شفاف را روی یک سینی ریخته خواهد شد و در خلأ در دمای 50 درجه سانتیگراد زیر هود خشک خواهد شد. درنهایت پودر آمادهشده به همراه آرد برنج (500 میلیگرم عصاره هیدرو الکلی شاهتره با 50 میلیگرم آرد برنج) کپسول مکمل را تشکیل خواهد داد؛ و برای کپسول دارونما 550 میلیگرم آرد برنج بارنگ و اندازه برابر با کپسول عصاره شاهتره استفاده خواهد شد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 67833 |
| عنوان فارسی طرح | تاثیر عصارهی هیدروالکلی شاهتره بر پروفایل لیپیدی، شاخصهای قند خون، فاکتورهای التهابی، شاخصهای استرس اکسیداتیو، در بیماران دیابتی نوع دو چاق تحت رژیم کمکالری |
| عنوان لاتین طرح | The effect of Fumaria parviflora hydroalcoholic extract on lipid profile, blood glucose indices, inflammatory factors, oxidative stress indices, and liver enzymes in patients with type 2 diabetes under low calorie diet |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه, گرنت پژوهشی |
| اولویت طرح | تغذیه درمانی پزشکی در بیماریهای مزمن و غیرواگیر |
| نوع مطالعه | کارآزمایی بالینی (Clinical Trial) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | دکتری فوق تخصصی بالینی |
| مدت اجرا - ماه | 12 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | دیابت، بیماری مزمنی است که منجر به صدمه به ارگانهای مختلف فرد مبتلا و کاهش طول عمر میشود. این بیماری به دلیل افزایش سن، چاقی و کمتحرکی، مصرف بیشتر قندهای ساده و غذاهایی با کالری بالا، شیوع فزایندهای یافته است، بهگونهای که بر اساس پیشبینی سازمان بهداشت جهانی، انتظار میرود که تعداد بزرگسالان مبتلابه دیابت در سال 2025 میلادی به 300 میلیون نفر برسد (22). دو نوع دیابت وجود دارد، دیابت نوع یک که 5 تا 10 درصد از دیابتیها را شامل میشود، وابسته به انسولین هست و درنتیجه نقص در تولید انسولین توسط سلولهای بتای پانکراس ایجاد میشود. دیابت نوع دو ترکیبی از سندرم متابولیکی ( التهاب رگی، نقص در کار آندوتلیال، پرفشارخونی، دیس لیپیدمی و چاقی احشایی) و پاتوفیزیولوژی آن منتج از تقابل پیچیده بین مقاومت انسولین، نقص در عمل سلولهای بتا و آدیپوکینها هست (23). مقاومت انسولینی در 90 درصد از افراد مبتلابه دیابت نوع دو وجود دارد و تحقیقات نشان میدهد 80 درصد از این افراد را افراد چاق و 20 درصد باقیمانده را افراد لاغر تشکیل میدهند تحقیقات نشان داده است که اختلالات چربی خون، مثل بالا رفتن تری گلیسیرید، کاهش کلسترول HDL و افزایش کلسترول LDL، تولید فاکتورهای التهابی و استرس اکسیداتیو به دلیل کمبود هورمون انسولین ویا هایپرگلایسیمی بروز میکند. انسولین و دیگر داروهای شیمیایی پایین آورنده قند خون نقش مهمی در درمان این بیماری دارند، اما به علت عوارض این داروها امروزه تمایل به استفاده از گیاهان دارویی برای بهبود دیابت و مشکلات ناشی از آن افزایشیافته است. شاهتره بانام علمی Fumaria parviflora L. (Fumariacea) گیاهی است علفی و یکساله که بهصورت سنتی از آن برای تحریک فعالیت کبد و کیسه صفرا، درمان اختلالات گوارشی مانند اسهال، پایین آوردن تب، درمان بیماریهای پوستی نظیر آکنه و اگزما و همچنین بهعنوان دیوروتیک استفاده میشده است. این گیاه به دلیل دارا بودن ترکیبات فنلی دارای خواص آنتیاکسیدانی بوده که خود منجر به کاهش سطوح آنزیمهای کبدی و خنثی شدن رادیکالهای آزاد و کاهش التهاب میشود. با توجه به نتایج ناهمگن در مورد ارتباط شاهتره با مارکرهای اکسداتیو و التهاب، پروفایل لیپیدی، شاخصهای قند خون و شواهد ناکافی اثرات هیدروالکلی شاهتره در کنترل دیابت، همچنین فقدان مطالعهی مداخلهای در مورد اثربخشی این مکمل بر پروفایل لیپیدی، شاخصهای قند خون، شاخصهای آنتیاکسیدانی و التهاب در مبتلایان به دیابت مطالعهی حاضر باهدف تعیین اثر مکمل کروم پیکولینات بر پروفایل لیپیدی، شاخصهای قند خون، شاخصهای آنتیاکسیدانی و التهاب در افراد مبتلابه دیابت نوع دو طراحیشده است. |
| اهداف اختصاصی | تعیین و مقایسه‌ی اثر مکمل هیدرو الکلی شاهتره بر پروفایل لیپیدی (TC، TG، HDL-c، و LDL-c شاخص آتروژن پلاسما) در افراد مبتلا به دیابت نوع دو تحت رژیم کم کالری -تعیین و مقایسه‌‏ی اثر مکمل هیدرو الکلی شاهتره بر شاخص های کنترل قند خون ( سطوح سرمی HbA1c، انسولین، قند خون ناشتا و شاخص مقاومت انسولینی) در افراد مبتلا به دیابت نوع دو تحت رژیم کم کالری -تعیین و مقایسه‌ی مکمل هیدرو الکلی شاهتره بر فاکتور های التهابی ( αTNF-،IL-6، ICAM-1) در افراد مبتلا به دیابت نوع دو تحت رژیم کم کالری -تعیین و مقایسه‌ی اثر مکمل هیدرو الکلی شاهتره بر شاخص های اکسیداتیو (MDA، SOD، GPX، TAC) در افراد مبتلا به دیابت نوع دو -تعیین و مقایسه‌ی اثر مکمل هیدروالکلی شاهتره بر شاخص‌های آنتروپومتریک و ترکیب بدن در افراد مبتلابه دیابت نوع دوتحت رژیم کم کالری |
| چکیده انگلیسی طرح | Diabetes mellitus is a metabolic disorder defined as an increase in blood glucose levels (hyperglycaemia) and insufficient production or action of insulin produced by the pancreas. Chronic hyperglycaemia leads to increased reactive oxygen species (ROS) production, oxidative stress, inflammation which consequently results in insulin resistance, beta-cell degeneration, dyslipidaemia, and glucose intolerance in diabetic patients. Chemical drugs and herbal medicine play a significant role in the management of diabetes mellitus complications |
| کلمات کلیدی | دیابت : دیابت ملیتوس بیماری مزمن متابولیکی است که با افزایش در میزان قند خون و اختلال در متابولیسم کربوهیدرات، چربی و پروتئین مشخص میشود. دیابت انواع متفاوتی دارد. وضعیت استرس اکسیداتیو : وضعیتی که در نتیجهی عدم تعادل بین تولید رادیکالهای آزاد و گونههای فعال اکسیژن از یک سو و سیستم دفاع آنتیکسیدانی از سوی دیگر در بدن ایجاد میشود. شاخص¬های متابولیک: شامل قند خون ناشتا، انسولین، HbA1C، مقاومت به انسولین، حساسیت به انسولین و پروفایل لیپیدی سرم(TG, TC, LDL-C, HDL-C) است. مقاومت انسولینی: کاهش حساسیت بافت ها (بخصوص ماهیچه ها و کبد) به هورمون انسولین، که منجر به افزایش میزان سطح گلوکز خون می شود. و با استفاده از مدل ارزیابی هومئوستازیس(HOMA-IR) ارزیابی می-شود. حساسیت انسولینی: میزان پاسخ¬دهی سلولها به انسولین را نشان می¬دهد که با مقاومت انسولینی رابطه عکس دارد و با استفاده از شاخص QUICKI طبق فرمول زیر محاسبه میشود: QUICKI = 1/ log insulin (µu/ml) + log glucose (mg/dl) HbA1C: هموگلوبین گلیکوزیله است که اندازهگیری آن غلظت گلوکز خون را در طولانی مدت نشان میدهد. پروفایل لیپیدی سرم: شامل تریگلیسیرید(TG)، کلسترول تام(TC)، LDL-C و HDL-C سرم است. استرس اکسیداتیو: به صورت حالتی تعریف میشود که در آن تولید گونه¬های واکنشگر اکسیژن(ROS) از توانایی بدن برای مقابله با آنها تجاوز کند، این گونهها قادر به ایجاد آسیب¬های بافتی نیز هستند و در بروز بیماری-های زیادی از جمله دیابت نقش مهمی دارند. :(TAC) Total Antioxidant Capacity ظرفیت آنتی اکسیدانی کل به مجموعه¬ای از ترکیبات اطلاق می¬شود که به عنوان آنتی اکسیدان عمل می¬کنند و در حفظ سیستم¬های بیولوژیکی بدن در برابر ROS ها نقش مهمی دارند. مالون دی¬آلدهید(MDA): در اثر پراکسیداسیون لیپیدها در بدن، رادیکالها و عوامل اکسیدانی تولید می¬شوند که می¬توانند به سلولها آسیب برسانند. مالون دی¬آلدهید معیاری از پراکسیداسیون لیپیدی است که از اسیدهای چرب داری پیوند دوگانه تولید می¬شود و به شدت واکنشگر است. سوپراکسید دیس موتاز: سوپراکسید دیسموتازها، آنتی اکسیدان های دفاعی مهمی تقریبا در تمامی سلول ها هستند. آنزیم های سوپراکسید دیسموتازمتالوپروتئین هستند و دارای چندین فرم رایج می باشند. بر اساس کوفاکتور فلزی، سه خانواده ی بزرگ سوپراکسید دیسموتاز وجود دارد: نوع Cu/Zn که هم به مس و هم به روی متصل است، نوع Fe یا Mn که به آهن یا منگنز متصل می باشد گلوتاتیون پراکسیداز : نام عمومی خانواده ای از آنزیم ها با فعالیت پراکسیدازی است که نقش بیولوژیکی اصلی آن ها محافظت ارگانیسم ها در برابر آسیب های اکسیداتیو می باشد. عملکرد بیوشیمیایی آنزیم گلوتاتیون پراکسیداز کاهش هیدروپراکسیدهای لیپیدی به الکل های مربوطه و کاهش پراکسید هیدروژن آزاد به آب است. TNF-α : فاکتور نکروز تومور یکی از مهمترین واسطهها در ایجاد علائم التهاب علائم فاز حاد در بدن انسان است (مانند تب) (44). اینترلوکین ۶: یکی از اینترلوکینهای مهم بدن است که از گلبولهای سفید ترشح میشود و در پاسخهای التهابی و ایمنی نقش دارد. اصلی ترین کارکرد این سایتوکین تمایز سریعتر پلاسما سلها و تولید بیشتر پادتن است (45) شاهتره : شاهتره با نام علمی (Fumaria parviflora L. Fumariacea) گیاهی است علفی به ارتفاع 20 تا 80 سانتیمتر. قسمت مورد استفاده گیاه، کلیه اندامهای آن مخصوصاً سرشاخه گلدار است که به حالت تازه یا خشک مصرف میشود. اندامهای مختلف این گیاه دارای موادی نظیر مواد رزینی، املاح معدنی، ، اسیدهای آلی قابل تبلور به نام اسید موسیلاژ، کله ریترین فوماریک و آلکالوییدی به نام فومارین است. فراورده هاي دارويي و گياهي |
| ذینفعان نتایج طرح | از آنجایی که شیوع بیماری دیابت در کشور رو به افزایش است و عدم درمان آن علاوه بر سلامت عمومی جامعه میتواند پیامدهای جبرانناپذیری برای فرد بیمار مانند ابتلا به بیماریهای میکرووسکولار مانند نفروپاتی، رتینوپاتی و نوروپاتی بیماریهای ماکرووسکولار مانند بیماریهای قلبی و غیره را به دنبال داشته باشد.و همچنین میتواند هزینههای گزافی برای بیماران و دولت به همراه داشته باشد درنتیجه ذینفعان این طرح جامعه، بیمار و سیاستگذاران میباشند. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| آرش کریمی | همکار اصلی |
| فرزاد نجفی پور | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| مجید مبصری | مشاور |
| هلدا توتونچی | استاد راهنما دوم (آموزشی ) |
| حامد شوریی | همکار اصلی |
| علیرضا استاد رحیمی | همکار اصلی |
| محمود رشادت جو | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر احتمال میرود مکمل یاری عصاره هیدرو الکی شاهتره برخی از شاخص های گلیسمیک، پروفایل لیپیدی را در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 بهبود بخشد.متن خبر مطالعه حاضر به روش کارآزمایی بالینی تصادفی کنترلدار در 70 فرد بزرگسال مبتلا به دیابت نوع 2 انجام شد. افراد واجد شرایط به صورت تصادفی به دو گروه مداخله و دارونما )35=n در هر گروه) تقسیم شدند. گروه مداخله روزانه یک کپسول 500 میلی گرمی عصاره هیدروالکی شاهتره و گروه کنترل به همان میزان دارونما (نشاسته) به مدت 8 هفته دریافت کردند. در پایان مطالعه، درمان با شاهتره به طور معنی داری منجر به کاهش غلظت سرمی گلوکز خون ناشتا و انسولین، تری گلیسیرید، کلسترول تام، لیپوپروتئین با چگالی کم، لپتین و رزیستین و سبب افزایس معنی داری در سطوح سرمی لیپوپروتئین با چگالی بالا و آدیپونکتین گردید. با این وجود، در سطوح سرمی آنزیمهای کبدی، اوره، وکراتنین، شاخصهای تن سنجی، هموگلوبین A1C تغییر معنیدار بین گروهی مشاهده نشد. به طور کلی، نتیجه مطالعه حاضر اثرات مفید مکمل یاری عصاره هیدرو الکی شاهتره بر بهبود برخی از شاخصهای گلیسمیک ، پروفایل لیپیدی، سطوح سرمی لپتین، رزیستین و آدیپونکتین در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 را نشان داد. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
