بومی سازی مقیاس استرس کووید19 (COVID-19 Stress Scale) در ایران
Adaptation of COVID-19 Stress Scale (CSS-19) in Iran
مجریان: فریبا حیدری , ساناز نوروزی
خلاصه روش اجرا: ابتدا از طریق ایمیل، اجازه برای ترجمه و تنظیم پرسشنامه اصلی به زبان فارسی از محقق کسب می شود. سپس با متد Forward-Backward Translation، ترجمه به فارسی صورت می گیرد. برای بررسی روایی محتوایی، پنلی متشکل از 3 نفر متخصص بیماریهای عفونی و گرمسیری و 4 نفر متخصص پزشکی اجتماعی و 3 نفر متخصص روانپزشکی به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب می شوند. هر گویه ی پرسشنامه بر مبنای 4 معیار مرتبط بودن، شفافیت، سادگی و ضرورت، توسط پنل مورد بررسی قرار می گیرد و CVI و CVR محاسبه می شود. برای ارزیابی کیفی روایی ظاهری، پرسشنامه در اختیار 20 نفر که با نمونهگیری هدفمند انتخاب میشوند قرار میگیرد و نظرات آنها در مورد دشواری در درک کلمات و ابهامات احتمالی در عبارتهای استفاده شده در پرسشنامه پرسیده میشود. برای ارزیابی کمی روایی ظاهری، از پنل متخصصین خواسته می شود به هر سوال از نظر اهمیت، از 1 تا 5 نمره دهی کنند. Impact Score بصورت درصد شرکت کنندگانی که به هر آیتم، نمره ی 4 یا 5 می دهند محاسبه می شود. پایایی درونی با محاسبه ی Cronbach`s Alpha Coefficient سنجیده می شود. برای ارزیابی ثبات، پرسشنامه بعد از 2 هفته مجددا توسط 30 نفر از شرکت کنندگان پر شده و شاخص همبستگی درون رده ای یا ICC محاسبه می شود. در نهایت اگر گویه ای نیاز به اصلاح یا حذف داشته باشد اقدام خواهد شد. تمام محاسبات آماری در نرم افزار SPSS نسخه 16 انجام خواهد پذیرفت.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا در دانشکده/مرکز |
| کد طرح | 67553 |
| عنوان فارسی طرح | بومی سازی مقیاس استرس کووید19 (COVID-19 Stress Scale) در ایران |
| عنوان لاتین طرح | Adaptation of COVID-19 Stress Scale (CSS-19) in Iran |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | غربالگری، اپیدمیولوژی، پیشگیری و مراقبت در بیماریهای نوپدید و بازپدید |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | MPH |
| مدت اجرا - ماه | 19 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | COVID-19 یک بیماری عفونی است که توسط ویروس پاتوژن SARS-CoV-2 ایجاد می شود. اولین گزارشات از این بیماری در 31 دسامبر 2019 منتشر شد. در 11 مارس 2020 این بیماری بعنوان یک پاندمی اعلام شد و تا آگوست 2021، بیش از 203 میلیون کیس تایید شده و بیش از 4.2 میلیون مرگ ناشی از کووید19 گزارش شده است. در 29 بهمن 1398 اولین موارد ابتلا به کووید19 در ایران تایید شد و تا زمان نگارش پروپوزال، طبق گزارشات رسمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی، بیش از ۴ میلیون و 92 هزار نفر به این بیماری مبتلا شده و بیش از 93 هزار نفر جان خود را از دست داده اند. تظاهرات کووید19 ممکن است از درگیری بدون علامت و علایم خفیف تا بیماری شدید و مرگ را شامل شود. علاوه بر پیامدهایی که ابتلا به این بیماری بر روی بدن فرد دارد، مطالعات حاکی از دیده شدن علایم و نشانه های متوسط تا شدید مربوط به استرس و اضطراب در پاسخ به پاندمی کووید19 در درصد قابل توجهی از افراد جامعه هستند. از جمله علایم روانی که در مطالعات مختلف مورد بررسی قرار گرفته اند میتوان به ترس اضطراب، رفتار وسواسی-جبری، زنوفوبیا، استرس تروماتیک و افسردگی اشاره نمود. مطالعات در اپیدمی های دیگر با مقیاس بزرگ مثل سارس، H1N1 و ابولا نشان دهنده ی برخی عوامل دخیل در اضطراب در ارائه دهندگان خدمات سلامت و سایر افراد جامعه می باشد. از جمله این عوامل میتوان نگرانی از مبتلا کردن خانواده و دوستان، عدم اطمینان از پیامدهای بیماری، قرنطینه شدن، stigmatization و ایزولاسیون اجتماعی را نام برد. در مطالعه ای در ایالات متحده آمریکا، دیده شد که شایعترین عوامل استرس زا در کووید19 عبارتند از خواندن یا شنیدن اخبار در مورد شدت بیماری و میزان سرایت آن، عدم اطمینان در مورد مدت زمان ادامه ی قرنطینه و فاصله گذاری اجتماعی و تغییرات در روند عادی زندگی روزانه. همچنین دیده شد که از دست دادن امنیت شغلی، خطر ابتلای فرد موردعلاقه، جزو افراد پرخطر بودن و عدم دسترسی به اطلاعات عواملی بودند که با شدیدترین استرس زایی همراهی داشتند. اضطراب ناشی از پاندمی میتواند اثرات منفی روی الگوی خواب و تغذیه و تمرکز افراد گذاشته و حتی به بیماریهای مزمن منتهی شود. دیده شده است که علایم افسردگی و اضطراب ناشی از عوامل استرس زای کووید19 با سطوح بالاتری از استرس فرزندپروری (Parenting) و در نتیجه کودک آزاری بالقوه ارتباط دارد. افراد به شکلهای مختلفی به اضطراب پاسخ می دهند؛ بطوری که اضطراب زیاد، با رعایت بیشتر توصیه های بهداشتی، و در موارد شدیدتر با افزایش مصرف الکل و تنباکو و همچنین افزایش مشارکت در رفتارهای مخرب اجتماعی (مانند مراجعه ی غیرضروری به مراکز درمانی) همراه است و اضطراب پایین نیز عدم توجه به پروتکلهای بهداشتی (مثل عدم شستن دستها، بی توجهی به فاصله گذاری اجتماعی و برگزاری اجتماعات) را به دنبال دارد. با توجه به آثار مخربی که سطوح بالای اضطراب در سلامت روانی و جسمی جامعه دارد، انتظار می رود در صورتی که اقدام مناسبی در جهت کنترل اضطراب صورت نگیرد، مدیریت پاندمی دشوارتر شود. برای مثال در مطالعه ای توسط COVIDiSTRESS که در فوریه ی 2021 منتشر شده است، مشاهده شده است که بین استرس شخصی و رعایت گایدلاین های کشوری در مورد کووید19 ارتباط منفی وجود دارد؛ درحالیکه نگرانی در مورد کووید19 با پذیرش بیشتری نسبت به گایدلاین ها همراه بوده است. بنابراین دولت ها برای کنترل بهتر پاندمی باید مداخلاتی در جهت کاهش استرس های افراد بدون کاهش نگرانی های آنها به اجرا درآورند. این مهم نیازمند ارزیابی شرایط روانی جامعه، شناسایی گروه های پرخطر و برنامه ریزی مناسب برای انجام مداخلات است. مطالعه ای در روسیه و بلاروس انجام شده است و در آن ترس، استرس، اضطراب و سوءمصرف مواد در دانشجویان دو کشور بررسی گردیده است. نتایج این مطالعه حاکی از بالا بودن سطح احساس افسردگی، تنهایی و عصبی بودن در دانشجویان ساکن روسیه در مقایسه با بلاروس می باشد. پژوهشگر بخشی از این تفاوت را به قوانین کنترلی سخت گیرانه تر روسیه در قبال قرنطینه، فاصله گذاری اجتماعی و استفاده اجباری از ماسک و دستکش مرتبط دانسته است. بنابراین با توجه به تفاوتهای بین سیاست کشورهای مختلف در مقابله با پاندمی، مطالعات مشابهی باید در هر کشور به اجرا درآید که مستلزم وجود مقیاسی معتبر به زبان رسمی آن کشور خواهد بود. مطالعات متعددی، عوارض روانشناختی پاندمی کووید19 در کارکنان نظام سلامت و مداخلاتی جهت افزایش تاب آوری آنها را در جهان و ایران بررسی کرده اند؛ با اینحال به نظر میرسد تعداد کافی مطالعات با کیفیت بالا برای ارزیابی این فاکتورها در عموم مردم جامعه در کشورمان در دسترس نیست. یکی از علل کم بودن تعداد این نوع مطالعات، نبود معیارهای معتبر با روایی و پایایی مناسب به زبان فارسی می باشد. در حال حاضر دو مقیاس اصلی مخصوص کووید19 برای دستیابی به این اهداف طراحی شده است. مقیاس ترس از کووید19 (Fear of COVID-19 Scale) که یک مقیاس تک بعدی است و به بررسی ترس می-پردازد و مقیاس استرس کووید19 (CSS COVID-19 Stress Scale) که فاکتورهای خطر، عواقب اقتصادی-اجتماعی، زنوفوبیا، آلودگی، استرس تروماتیک و چک کردن وسواسی را بررسی میکند. مقیاسهای دیگری نیز وجود دارند که مخصوص کووید19 نیستند و در شرایط مختلف برای ارزیابی اضطراب مورد استفاده قرار گرفتهاند. برای مثال برخی مطالعات از Perceived stress scale (Cohen et al 1983) برای کووید19 استفاده کرده اند. هدف از این مطالعه، بومی سازی نسخه فارسی مقیاس استرس کووید19 (CSS) برای استفاده در ایران می باشد. انتظار می رود این مقیاس بعد از بومی سازی، مورد استفاده محققین، پزشکان، ارائه دهندگان خدمات سلامت و سیاستگذاران برای ارزیابی وضعیت سلامت روانی جامعه و استفاده از نتایج برای انجام اقدامات مناسب قرار بگیرد. |
| اهداف اختصاصی | تعیین روایی محتوایی نسخه فارسی مقیاس استرس کووید 19 -تعیین روایی ظاهری نسخه فارسی مقیاس استرس کووید 19 -تعیین پایایی نسخه فارسی مقیاس استرس کووید 19 |
| چکیده انگلیسی طرح | First, the permission for translation of CSS will be taken by E-mail. Then the original questionnaire will be translated to Farsi using Forward-Backward translation method. To assess content validity, a panel of expert consisting of 3 infectious diseases specialists, 4 community medicine specialists and 3 psychiatrists will be formed with convenience sampling. Each item of the questionnaire will be assessed by the panel regarding relevance, clarity, simplicity and necessity and CVI and CVR will be measured. For qualitative assessment of face validity, the questionnaire will be filled by 20 people chosen through targeted sampling and their opinion on difficulty in understanding words and possible ambiguity of used phrases will be asked. In order to examine quantitative face validity, the panel of experts will be asked to provide their opinion about the importance of each item on the five-point Likert scale. Then Impact Score will be measured as the percentage of experts who gave the item a score of 4 or 5. Internal Consistency will be assessed by calculating Cronbach`s Alpha Coefficient. In terms of reliability, the questionnaire will be filled out by 50 participants with a 2-week interval and the ICC will be evaluated. Finally, items will be modified or removed if needed. All the statistical analyses will be performed using SPSS version 16. |
| کلمات کلیدی | واژه اختصاصی وجود ندارد نظام سلامت |
| ذینفعان نتایج طرح | نظام سلامت، پژوهشگران بالینی، کل جامعه |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| فریبا حیدری | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| ساناز نوروزی | استاد راهنما دوم (آموزشی ) |
| امین نیک جو | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر مقیاس استرس کووید ۱۹ در زبان فارسی بومی سازی شد.متن خبر همه¬گیری کووید ۱۹ علاوه بر عواقب جسمی و رقم بالای مرگ و میر که برجای گذاشت، اثرات روانی و اجتماعی فراوانی بر روی افراد جامعه داشت. مطالعات نشان داده¬اند که استرس ناشی از کووید ۱۹ ممکن است اثرات سوء فراوانی روی سلامت روان افراد جامعه داشته باشد. بهمین جهت تیم مطالعاتی ما بر آن شد که با استفاده از نظرات متخصصین امر، یکی از پراستنادترین مقیاس¬های ارزیابی استرس کووید ۱۹ را در زبان فارسی و جامعه ایرانی بومی-سازی کند. نتایج مطالعه ما نشان داد که نسخه¬ی بومی¬سازی شده¬ی مقیاس استرس کووید۱۹ از اعتبار، پایایی و روایی مناسب برخوردار است و در جامعه ایرانی قابل استفاده می¬باشد. این مقیاس می¬تواند در راستای غربالگری و کمک به افراد درگیر و همچنین برای تصمیم¬گیری¬ها و سیاست¬گذاری¬ها در زمینه¬ی بهداشتی مفید باشد. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
