شناسایی و اولویت بندی موانع عملکرد مبتنی بر شواهد: یک مطالعه چند روشی
Identifying and Priority setting of Barriers to Evidence-Based Performance: A Multi-method study
مجریان: سارا محمدزاده
خلاصه روش اجرا: این مطالعه در سه مرحله کلی انجام خواهد گرفت. در مرحله اول از طریق مرور نظام مند مطالعات منتشر شده بعد از سال 2013 (به روز رسانی مطالعه مروری قبلی محققین) در این مرحله اطلاعات مورد نیاز، با استفاده از جستجوی کلیدواژههای مرتبط در پایگاههای اطلاعاتی جمع آوری خواهد شد. از بین مقالات پیداشده با بررسی دقیق عناوین و چکیدههای مقالات، مواردی که ارتباط ضعیفی با اهداف مطالعه دارند، حذف خواهند شد. در نهایت مقالات کاملاً مرتبط، وارد مطالعه خواهند گشت و به طور کامل و دقیق، مطالعه و بررسی خواهند شد. بعد از مطالعه دقیق و استخراج اطلاعات مورد نیاز، نتایج استخراج شده ابتدا در خلاصه و سپس جدول استخراج داده (Extraction Table) به صورت دستی تحلیل خواهد شد. در مرحله دوم برای شناسایی موانع جدید و بیشتر و همچنین شناسایی راهکارهای رفع این موانع، با استفاده از پرسشنامه سوال باز از دیدگاه صاحبنظران و افراد مطلع و کلیدی دنیا در زمینه عملکرد مبتنی بر شواهد، استفاده خواهد شد. پرسشنامهها از طریق ایمیل به افراد ارسال خواهد شد. در مرحله سوم، بعد از ادغام نتایج مرحله اول و دوم و نهایی کردن لیست موانع، اولویت بندی موانع عملکرد مبتنی بر شواهد، طبق نظرات صاحبنظران حوزهی عملکرد مبتنی بر شواهد در قالب ماتریس اولویت بندی انجام خواهد شد. در این روش صاحبنظران از سراسر دنیا، موانع را بر اساس چهار معیار اهمیت، فوریت، هزینه-اثربخشی و قابلیت بهبود بررسی کرده و به آنها نمرات از 1 تا 4 خواهند داد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 67393 |
| عنوان فارسی طرح | شناسایی و اولویت بندی موانع عملکرد مبتنی بر شواهد: یک مطالعه چند روشی |
| عنوان لاتین طرح | Identifying and Priority setting of Barriers to Evidence-Based Performance: A Multi-method study |
| نوع طرح | طرح تحقیقاتی |
| اولویت طرح | روشهای توسعه و ارتقاء آموزش در علوم پزشکی، مدیریت آموزشی و برنامهریزی درسی |
| نوع مطالعه | مطالعات مرور سیستماتیک |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | خير |
| مقطع پایان نامه | |
| مدت اجرا - ماه | 12 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | عملکرد مبتنی بر شواهد از دهه 1990 میلادی به عنوان رویکردی برای ارزیابی درمان و مراقبت از بیماران مطرح گردیده و به معنای تلفیق بهترین شواهد پژوهشی موجود با تجربیات بالینی پزشک، ارزشها و انتظارات بیماران است. در حال حاضر شکاف عمیقی بین پژوهش و عمل وجود دارد؛ درحالی که استفاده از عملکرد مبتنی بر شواهد، به پزشکان کمک میکند تا بیماریها را به درستی تشخیص دهند و بهترین روشهای درمان و پیشگیری را به کار گیرند. عملکرد مبتنی بر شواهد باعث کاهش هزینههای مراقبت و سلامت، کاهش مدت زمان بستری بیماران در بیمارستان، ارتقای کیفیت سیستمهای بیمه و افزایش مسئولیت پذیری تمامی متخصصین درمانی در فراهم آوردن خدمات موثر و کارآمد به بیماران شده است. همچنین این رویکرد تصمیمگیری را میان پزشکان به اشتراک میگذارد و موجب بالا رفتن رضایت و اعتماد بین بیماران و پزشک میشود. به هرحال با وجود داشتن دانش، مهارت و نگرش مثبت، بسیاری از متخصصان بالینی بهداشت و درمان به ندرت وظایف مرتبط با رویکرد مبتنی بر شواهد عمل میکنند. این حقیقت نشان میدهد که موانعی بر سر راه اجرای عملکرد مبتنی بر شواهد وجود دارد. کاوش عمیقتر مسائل نهفته در پس موانع موجود در رویکرد مبتنی بر شواهد و سپس توسعه راهبردهایی برای از میان برداشتن این موانع تاثیر بسزایی در افزایش کیفیت خدمات، رضایت بیماران و جلب اعتماد بیماران به تصمیم پزشک میشود. نتایج این پژوهش میتواند اطلاعات کاملی در مورد موانع عملکرد مبتنی بر شواهد و همچنین اولویتهای این موانع ارائه دهد تا در برنامهریزیهای آینده برای رفع این موانع و استفاده بهینه از منابع اطلاعاتی مورد توجه قرار گیرد. بررسیهای انجام شده نشان میدهد که در زمینه موانع اجرای عملکرد مبتنی بر شواهد مطالعات زیادی انجام شده است و گروههای مختلف پزشکان و متخصصان حوزهی بهداشت و درمان به صورت پراکنده و با هزینههای گزافی بررسی شدهاند. از این رو نیاز به مطالعه مروری نظاممند در سطح بینالمللی بر این پژوهشها احساس میشود. پیش از این ، ما یک مطالعه مرور نظام مند با هدف شناسایی و تحلیل موانع پزشکی مبتنی بر شواهد انجام داده ایم. نتایج این مطالعه صرفاً این موانع را به صورت توصیفی گزارش کرده است و این رویکرد برای درک موانع از سودمندی اندکی برخوردار است. در همین راستا، ما تصمیم گرفتیم نتایج مطالعه قبلی را به روزرسانی کرده و با استفاده از ماتریس اولویتبندی، این موانع را اولویتبندی نماییم. برای اولویتبندی موانع نظرسنجی از صاحبنظران کل دنیا در زمینه عملکرد مبتنی بر شواهد، انجام خواهد گرفت. همچنین جهت شناسایی موانع جدید و بیشتر، با استفاده از پرسشنامه سوال باز از دیدگاه صاحبنظران و افراد مطلع و کلیدی در زمینه عملکرد مبتنی بر شواهد، استفاده خواهد شد. |
| اهداف اختصاصی | مرور نظام‌مند منابع منتشر شده بعد از سال 2013 در زمینه عملکرد مبتنی بر شواهد (به روزرسانی نتایج مطالعه‌ی مرور نظام مند محققین مطالعه حاضر) -اولویت بندی موانع عملکرد عملکرد مبتنی بر شواهد -شناسایی موانع جدید و راهکارهای رفع موانع عملکرد مبتنی بر شواهد بر اساس دیدگاه صاحب‌نظران و افراد مطلع در زمینه عملکرد مبتنی بر شواهد |
| چکیده انگلیسی طرح | This study will be conducted in three general stages. In the first stage, through a systematic review of studies published after 2013(updating the previous systematic review study of researchers), in this stage, the required information will be collected by searching for relevant keywords in databases. From the found articles, by carefully examining the titles and abstracts of the articles, the items that have a weak connection with the objectives of the study will be removed. Finally, fully relevant articles will be included in the study and will be studied in detail. After careful study and extraction of the required information, the extracted results will be analyzed first in summary and then in the Extraction Table manually. In the second stage, to identify new and more barriers, as well as to identify solutions to overcome these barriers, using an open-ended questionnaire from the perspective of experts and knowledgeable and key people in the world in the field of evidence-based practice, will be used. Questionnaires will be sent to individuals via email. In the third stage, after merging the results of the first and second stages and finalizing the list of obstacles, the prioritization of evidence-based performance barriers will be done according to the opinions of experts in the field of evidence-based performance in the form of prioritization matrix. In this method, experts will examine the barriers based on the four criteria of importance, urgency, cost-effectiveness and improvability and will give them scores from 1 to 4. |
| کلمات کلیدی | عملکرد مبتنی بر شواهد تعریف نظری: عملکرد مبتنی بر شواهد شامل ادغام مهارتهای بالینی با بهترین شواهد موجود جهت برطرف کردن شکاف بین متون علمی پزشکی رو به رشد و مراقبت از بیمار در عین در نظر گرفتن ترجیحات و ارزشهای بیمار در تصمیمگیری بالینی است(1, 2). تعریف عملی: مطابق تعریف نظری موانع تعریف نظری: هر عاملی که مانع پیشرفت کار شود یا موجب دشواری روند انجام کار شود، جزو موانع شناخته میشود(28). تعریف عملی: در این مطالعه منظور از موانع، عواملی هست که سبب می شود افراد مختلف در نظام سلامت عملکرد مبتنی بر شواهد نداشته باشند. مرور نظاممند تعریف نظری: مرور شواهد موجود در مورد یک سئوال کاملاً مشخص که از روشهای منظم و روشنی برای شناسایی، انتخاب و ارزیابی نقادانهی پژوهشهای مرتبط در مراحل اولیه و سپس استخراج و تجزیه و تحلیل داده از مطالعات انتخاب شده در مراحل بعدی استفاده میکند(29). تعریف عملی: مطابق تعریف نظری اولویتبندی تعریف نظری: اولویتبندی به معنی طبقه بندی بر اساس اهمیت میباشد(30). تعریف عملی: در این مطالعه منظور از اولویتبندی، درجهبندی موانع بر اساس اهمیت و میزان تاثیر آنها در جلوگیری از عدم عملکرد مبتنی بر شواهد میباشد. |
| ذینفعان نتایج طرح | 1. متخصصان حوزه بهداشت و درمان (ارائه دهندگان خدمت): این گروه به منظور ارائهی بهتر خدمات خود و بهبود کیفیت خدمات به اطلاعات معتبر و جدید نیاز دارند. منابع سنتی مانند کتابهای مرجع و درسنامهها در برطرف ساختن این نیاز از کفایت لازم برخوردار نیستند. رویکرد مبتنی بر شواهد در پی آن است که اطلاعات مورد نیاز را از به روزترین پژوهشهای انجام شده دریافت نموده و به دست متخصصان حوزه بهداشت و درمان برساند، تا شکاف عمیق موجود میان علم و عمل برطرف گردد. 2. بیمار: مطالعات انجام شده نشان میدهند که استفاده از عملکرد مبتنی بر شواهد، رضایت و اعتماد بین بیمار و پزشک را بالا میبرد. همچنین با توجه به تعریف پزشکی مبتنی بر شواهد در این رویکرد ترجیحات و ارزشهای بیماران نیز در نظر گرفته میشود. عملکرد مبتنی بر شواهد باعث دستیابی به مراقبتهای بهداشتی ایمنتر، سازگارتر و با هزینه-اثربخشی بالاتر میگردد. 3. سیاستگذاران حوزه سلامت: نتایج این پژوهش میتواند اطلاعات کاملی در مورد موانع عملکرد مبتنی بر شواهد و همچنین اولویتهای این موانع ارائه دهد تا در برنامهریزیهای آینده برای رفع این موانع و استفاده بهینه از منابع اطلاعاتی مورد توجه قرار گیرد. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| صابر اعظمی-آغداش | مجری دانشجویی(کمیته تحقیقات دانشجویی) |
| سارا محمدزاده | مجری اول (اصلی-هیات علمی) |
| دنیز نقیبی | همکار اصلی |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر موانع عملکرد مبتنی بر شواهد اولویت بندی شدمتن خبر بررسی نتایج مطالعات قبلی نشانگر آن است که محققین زیادی نسبت به شناسایی موانع عملکرد مبتنی بر شواهد اقدام کردند. بنابراین نیاز بود که موانع جهت سیاست گذاری ها و برنامه ریزی های موثر اولویت بندی شوند. موانع استخراج شده در 5 حوزه مراقبت های تخصصی/بیمارستانی (50 مطالعه و 67% موانع)، مراقبت های بهداشتی اولیه (5 مطالعه و 6% موانع)، مراقبت های بازتوانی و توانبخشی(11 مطالعه و 11% موانع)، آموزش پزشکی(5 مطالعه و 5% موانع)، و مدیریت و تصمیم گیری نظام سلامت (6 مطالعه و 12% موانع) تقسیم بندی گردید. بر اساس نتایج تحلیل محتوای موانع، موانع به 6 درون مایه اصلی شامل موانع در سطح سیستم، موانع مربوط به شواهد، موانع فردی، موانع ارتباطی، موانع مربوط به منابع، موانع مربوط به بیماران و سایر موانع و 34 درون مایه فرعی تقسیم بندی گردید. کمبود زمان (80بار)، کمبود حمایت و پشتیبانی (70 بار) و مهارتهای ناکافی (63 بار) بیشترین تکرار را داشتند. در این مطالعه موانع به روز شناسایی، دستهبندی، اولویت بندی و تحلیل شدند لذا میتواند به عنوان راهنمای عملی برای گسترش و ارتقای عملکرد مبتنی بر شواهد و رفع موانع مورد استفاده سیاستگذاران و مدیران قرار گیرد. |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
