طراحی و ارزیابی اعتبار و قابلیت تکرار پذیری یک پرسشنامه بسامد غذایی نیمه کمی برای تعیین دریافت غذایی ویتامین D و کلسیم در زنان سنین باروری
Design and Assessment of Validity and Reproducibility of a Semi-Quantitative Dietary Frequency Questionnaire to Determine Calcium and Vitamin D Intake in Childbearing age Women
مجریان: مریم رف رف
خلاصه روش اجرا: این مطالعه بر روی 84 نفر از زنان سنین 20 تا 40 سال در شهر کلاردشت انجام خواهد گرفت. پس از توضیح کامل در مورد مطالعه، در صورت تمایل افراد برای شرکت در پژوهش و نیز در صورت احراز شرایط و معیارهای ورود به مطالعه، فرم رضایت نامه آگاهانه کتبی از افراد اخذ خواهد شد. اطلاعات عمومی شامل سن، سابقه پزشکی، مصرف داروها و مکمل ها و ... با استفاده از پرسشنامه جمع آوری خواهد شد. اطلاعات مربوط به شاخص های تن سنجی شامل قد، وزن، و شاخص توده بدنی (BMI ) برای کلیه افراد تکمیل خواهد شد. سپس پرسشنامه FFQ طراحی شده با روش مصاحبه برای تک تک افراد برای ارزیابی دریافت در یک سال اخیر تکمیل خواهد شد. داده های دریافت رژیم غذایی معمول کلیه شرکت کنندگان با استفاده از چهار پرسشنامه 24 ساعت یادآمد خوراک غیر متوالی در طول یک ماه (سه روز معمول و یک روز تعطیل و با حداقل چهار روز فاصله بین دو یادآمد) به عنوان روش استاندارد جمع آوری خواهد شد. در خصوص ویتامینD، علاوه بر داده های دریافتی بدست آمده از پرسشنامه 24 ساعت یادآمد خوراک، از شاخص 25- هیدروکسی ویتامین D سرم نیز به عنوان نشانگر وضعیت ویتامین D به عنوان استاندارد استفاده خواهد شد. بعد از یک ماه مجددا پرسشنامه FFQ برای کلیه افراد تکمیل خواهد شد.در مرحله نهایی مقادیر دریافت روزانه کلسیم و ویتامین D از پرسشنامه FFQ (بار اول و بار دوم) و پرسشنامه های 24 ساعت یاد آمد غذایی (میانگین 4 روز)، با استفاده از نرم افزار N4، جدول ترکیبات غذایی و جدول USDA برآورد و برای هر فرد به تفکیک تعیین خواهد شد. سپس داده ها با استفاده از روش های آماری مناسب برای تعیین اعتبار و قابلیت تکرار پذیری پرسشنامه طراحی شده مورد تجزیه و تحلیل قرار خواهند گرفت.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 66742 |
| عنوان فارسی طرح | طراحی و ارزیابی اعتبار و قابلیت تکرار پذیری یک پرسشنامه بسامد غذایی نیمه کمی برای تعیین دریافت غذایی ویتامین D و کلسیم در زنان سنین باروری |
| عنوان لاتین طرح | Design and Assessment of Validity and Reproducibility of a Semi-Quantitative Dietary Frequency Questionnaire to Determine Calcium and Vitamin D Intake in Childbearing age Women |
| نوع طرح | گرنت پژوهشی, گرنت - پایان نامه |
| اولویت طرح | تغذیه درمانی پزشکی در بیماریهای مزمن و غیرواگیر |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | کارشناسی ارشد |
| مدت اجرا - ماه | 12 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | در دهه های اخیر افزایش چشم گیری در شیوع بیماری های مزمن و غیر واگیر در کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه دیده شده است. پوکی استخوان و کاهش تراکم استخوان (استئوپنی) در جمعیت ایران و به ویژه در زنان از شایع ترین مشکلات سلامت جامعه به شمار می رود. زنگ خطر پوکی استخوان در زنان از سن 30 سالگی شروع می شود و از این سن تراکم استخوان کاهش می یابد. بنابراین حفظ سلامت استخوان در زنان سنین باروری به علت اهمیت آن در پیشگیری از پوکی استخوان و استئوپنی در سال های بعدی زندگی ضروری به نظر می رسد. تغذیه مناسب به ویژه دریافت کافی کلسیم و ویتامین D نقش اصلی را در پیشگیری و درمان اختلالات استخوانی دارد. بنابراین انجام مطالعات در زمینه ی ارزیابی دریافت کلسیم و ویتامین D در کاهش یا افزایش خطر این بیماری ها ضروری به نظر می رسد. در این خصوص لازم است پرسشنامه های دریافت غذایی معتبر و متناسب با عادات غذایی هر جامعه تدوین شود. با توجه به اینکه تاکنون پرسشنامه دریافت غذایی اختصاصی برای ارزیابی دریافت کلسیم و ویتامین D در کشورمان طراحی نشده است و ارزیابی دریافت این مواد مغذی بطور مداوم بویژه در زنان سنین باروری حائز اهمیت است، لذا مطالعه حاضر با هدف طراحی و ارزیابی اعتبار و قابلیت تکرار پذیری یک پرسشنامه بسامد غذایی نیمه کمی برای تعیین دریافت غذایی کلسیم و ویتامین D در زنان سنین باروری طراحی گردیده است. نتایج این مطالعه می تواند در دستیابی به یک پرسشنامه معتبر در زمینه تعیین دریافت این مواد مغذی و ارایه رویکرد های مناسب جهت بهبود وضعیت تغذیه ای زنان سنین باروری راه گشا باشد. |
| اهداف اختصاصی | تعیین دریافت روزانه کلسیم و ویتامین D با پرسشنامه بسامد غذایی و پرسشنامه 24 ساعت یادآمد غذایی -مقایسه مقادیر دریافت روزانه کلسیم و ویتامین D از پرسشنامه بسامد غذایی با مقادیر دریافت روزانه این مواد مغذی با روش پرسشنامه 24 ساعت یاد آمد غذایی -تعیین سطح سرمی 25-هیدروکسی ویتامین D سرم در افراد مورد مطالعه -تعیین همبستگی بین دریافت روزانه ویتامین D با میانگین سطح سرمی 25 – هیدروکسی ویتامین D -تعیین قابلیت تکرارپذیری پرسشنامه بسامد غذایی با مقایسه دو بار اندازه گیری |
| چکیده انگلیسی طرح | This study will be performed on 84 women aged 20 to 40 years in Kelardasht. After a full explanation of the study objects, if individuals wish to participate in the study, and also if the conditions and criteria for inclusion in the study are met, a written informed consent form will be obtained from the individuals. General information including age, medical history, use of drugs and supplements, etc. will be collected using a questionnaire. Information on anthropometric indices including height, weight, and body mass index (BMI) will be completed for all individuals. The designed FFQ will be completed by interviewing with each subjects to evaluate the food intake in the past year.Normal dietary data of all participants will be collected using 24-hour food recall method for four non-consecutive days during one month (three typical days and one day off with at least four days interval between two recalls) as a standard method. Regarding vitamin D, in addition to the data obtained from the 24-hour food recall questionnaire, the serum 25-hydroxyvitamin D levels as an indicator of vitamin D status will be also used as a standard. After one month, the FFQ questionnaire will be completed again for all people. In the final stage, the daily intakes of calcium and vitamin D will be estimated from the FFQ questionnaire (first and second time) and 24-hour food recall questionnaires (average 4 days), using N4 software, nutritional table, and USDA table foe each person, separately. The data will then be analyzed using appropriate statistical methods to determine the validity and reproducibility of the developed questionnaire. |
| کلمات کلیدی | (Food Frequency Questionnaires (FFQ: پرسشنامه بسامد غذایی نوعی ابزار ارزیابی دریافت غذایی است. هدف این پرسشنامه ها ارزیابی دریافت غذایی افراد در زمان گذشته می باشد که می تواند چندین هفته گذشته یا چند ماه و یا چند سال گذشته باشد. FFQ های نیمه کمی دفعات مصرف مواد غذایی در زمان گذشته را با در نظر گرفتن اندازه سهم مصرفی گزارش می کنند. اعتبار یا روایی (validity): به مفهوم مقایسه کردن اندازه های (مقادیر) بدست آمده از یک روش (روش مورد آزمون) با روش ارزیابی دیگر است که قبلا اعتبار آن مورد قبول واقع شده است. اعتبار یا روایی یک ابزار نشان می دهد این ابزار تا چه حد مقدار واقعی متغیر مورد اندازه گیری را نشان می دهد. تعریف عملی: در این مطالعه روایی FFQدر مقایسه با روش 24-ساعت یادآمد خوراک مورد بررسی قرار خواهد گرفت. پایایی (Reproducibilty): نشان دهنده این است که یک ابزار تا چه حد قادر است وقتی در همان شرایط برای اندازه گیری یک مورد بکار می رود، مجددا همان اندازه را نشان دهد. تعریف عملی: روایی FFQبا مقایسه داده های FFQکه در ابتدای مطالعه بدست می آید با داده هایFFQ که برای بار دوم در پایان مطالعه تکمیل خواهد شد، مورد ارزیابی قرار خواهد گرفت. |
| ذینفعان نتایج طرح | با توجه به لزوم درک درست از ارتباط بین عوامل تغذیه ای و بیماری های مزمن، مطالعه حاضر می تواند با شناسایی ابزار معتبر در جهت ارزیابی وضعیت رژیم غذایی مصرفی در زنان سنین باروری در رابطه با دریافت کلسیم و ویتامین D و نیز ارتباط آن با بیماریهای مزمن و بویژه استئوپنی و استئوپروز در زنان، گامی مهم در جهت ارائه توصیه های غذایی صحیح و راهکارهای تغذیه ای دیگر در جهت کاهش خطر این بیماریها و در نتیجه کاهش بار بیماری وارده بر بیمار، جامعه و نیز اقتصاد بردارد. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| مریم رف رف | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| امیرحسین مریدپور | دانشجوی مالک پایان نامه |
| محمد اصغری جعفرآبادی | مشاور |
| سمیه اصغری | همکار اصلی |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر پرسشنامه بسامد غذایی نیمه کمی طراحی شده اعتبار و قابلیت تکرار پذیری مناسبی برای ارزیابی دریافت کلسیم و ویتامین D در زنان سنین باروری داشت.متن خبر دریافت کافی کلسیم و ویتامینD نقش اصلی در پیشگیری از اختلالات استخوانی داردکه از مشکلات شایع به ویژه در زنان است.در این مطالعه یک پرسشنامه بسامد غذایی نیمه کمی(FFQ ) با 87 ایتم غذایی برای تخمین دریافت این دو ماده مغذی در زنان طراحی شد.84 نفر از زنان 40-20 سال(غیر باردار و غیر شیرده) از مراکز بهداشتی درمانی شهرستان کلاردشت انتخاب و FFQ برای آنها در ابتدا و مجددا بعد از یکماه تکمیل شد.همچنین چهار پرسشنامه 24 ساعت یادآمد غذایی در طول یکماه به عنوان روش استاندارد جمع آوری شد. سطح سرمی ویتامین D به عنوان روش استاندارد دیگر نیز اندازه گیری شد.طبق نتایج ضریب همبستگی اسپیرمن برای کلسیم و ویتامینD بین FFQ و روش استاندارد معنادار بودند.طبقه بندی متقابل برای کلسیم و ویتامینD بین دو روش FFQ و 24 ساعت یادآمدغذایی و بین FFQ و سطح سرمی ویتامینD نشان داد که اکثر افراد از نظر دریافت کلسیم و ویتامینD در چارکهای مشابه یا مجاور قرار گرفتند. ضریب وزنی کاپا برای قابلیت تکرارپذیری FFQ برای کلسیم و ویتامین Dبه ترتیب 0/63 و 0/18 بود.طبق یافته ها FFQ اعتبار و قابلیت تکرار پذیری قابل قبولی داشته و می تواند به عنوان ابزاری کم هزینه و سریع برای ارزیابی دریافت این دو ماده ماده مغذی بکار رود. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
