مرور نظام مند و واقع گرایانه ی ارزیابی اثربخشی مداخلات بهداشت عمومی غیر دارویی در کنترل بیماری کووید 19

Effectiveness of the Non-Pharmaceutical Public Health Interventions against COVID-19; a Systematic Review and Realist Review


چاپ صفحه 		پژوهان
صفحه نخست سامانه		 مجری و همکاران
مجری و همکاران		 اطلاعات تفضیلی
اطلاعات تفضیلی		 دانلود
دانلود 		دانشگاه علوم پزشکی تبریز
دانشگاه علوم پزشکی تبریز

مجریان: کمال قلی پور

خلاصه روش اجرا: این مطالعه مروری دارای دو مرحله اصلی است. در مرحله اول این مطالعه، داده ها را از دو نوع مطالعه اصلی شامل مطالعات شبه تجربی (مانند مطالعات نیمه تصادفی، مطالعات قبل و بعد و مطالعات سری زمانی گسسته) و مطالعات مشاهده ای (همچون مطالعات همگروهی، کنترل موردی و مقطعی) استخراج خواهیم کرد. در این مطالعه کلیه ی مطالعاتی که به زبان انگلیسی نوشته شده اند و اثربخشی مداخلات بهداشت عمومی غیر دارویی (non-pharmaceutical PHIs) را که از استراتژی های محدود کننده (mitigation) با هدف کاهش سرعت انتشار بیماری و یا استراتژی های صلبی (suppression) با هدف کنترل کامل انتشار بیماری (یا ترکیبی از هر دو) را برای کنترل همه گیرهای COVID-19 در سطح جامعه استفاده کرده اند بررسی خواهیم کرد. اثربخشی به عنوان تغییرات در میزان مرگ و میر، میزان بروز، عدد بازتولید پایه (basic reproduction number rate)، میزان بیماری زایی و عوارض، میزان بستری شدن در بیمارستان، میزان بستری شدن در بخش مراقبت های ویژه (ICU) و سایر نتایج بهداشتی در صورت امکان در نظر گرفته خواهد شد. در صورت امکان با استفاده از نرم افزار CMA متاآنالیز اثرات تصادفی را انجام خواهیم داد. در مرحله دوم، یک مرور واقع گرایانه (realist review) انجام خواهیم داد تا بفهمیم مداخلات بهداشت عمومی غیر دارویی چگونه، چرا، برای چه کسانی و در چه شرایطی تاثیرگذار می باشد. در مرور واقع گرایانه، ما پیکربندی های Context-Mechanism-Outcome را شناسایی و کاوش خواهیم کرد تا با استفاده از الگوی 5 مرحله ای مرور واقع گرایانه پاوسون (Pawson's 5-step realist review template)، توضیح دقیق تری در مورد تأثیر مداخلات در زمینه های مختلف ارائه دهیم: الگوی 5 مرحله ای مرور واقع گرایانه پاوسون در برگیرنده این مراحل می باشد: " 1) شفاف سازی حیطه مطالعه، 2) جستجوی شواهد؛ 3) ارزیابی اولیه مطالعه و استخراج داده ها؛ 4) سنتز شواهد و نتیجه گیری؛ و 5) انتشار، پیاده سازی و ارزیابی نتایج". اگرچه مراحل به صورت خطی ارائه می شوند ، اما در عمل، این مراحل بصورت تکراری و در چندین چرخه انجام خواهد یافت تا هرگونه ابهامی و تناقضی رفع گردد. مطالعه مرور نظام‌مند حاضر با هدف ارزیابی اثربخشی مداخلات سلامت همگانی در کنترل همه گیری کووید-19 انجام خواهد شد. مطالعه حاضر بر اساس اصول بیانیه PRISMA انجام و گزارش دهی خواهد شد(14). بیماری کووید-19 بار سنگینی را هم به نظام سلامت و هم به اقتصاد در سطح جهانی تحمیل کرده است. به دلیل انتشار سریع این بیماری و عدم وجود درمان دارویی قطعی و واکسیناسیون، سازمانهای مختلف استراتژی های غیر بالینی متعددی را برای کنترل و مهار اپیدمی و کند کردن سرعت انتشار بیماری اتخاذ کردند از جمله قرنطینه، فاصله گذاری های اجتماعی، به تعویق انداختن مراجعات غیر ضروری، و بازنگری در اولویتهای خدمات ارائه شده در مراکز درمانی. در روزهای اولیه همه گیری برخی کشورها استراتژی هایی برای غلبه بر بیماری بکار بردند. اما سرعت بالای انتشار ویروس باعث غیر اثربخش بودن آن استراتژی ها گردید. در نتیجه کشورها استراتژی های شدیدتری مثل تخفیف و سرکوب (mitigation and suppression) را بکار بردند. برخی مثال های این استراتژی ها عبارتند از تعطیلی مراکز آموزشی و اماکن عمومی، قرنطینه، منع تردد و سفر، دور کاری و سایر استراتزِ های مشابه برای کاهش ارتباط بین افراد. سه هدف اصلی استراتژی های تخفیف و سرکوب عبارتند از 1) مسطح کردن منحنی شیوع بیماری، 2) کاهش بار تحمیلی بر بیمارستانها و زیرساختها و 3) به حداقل رساندن شمار موارد ابتلا و در نتیجه موارد مرگ و میر. بنابر این میتوان اثربخشی استراتژی های بکار برده شده را میتوان از طریق میزان دستیابی به این اهداف با شاخصهایی نسبت موارد جدید شناسایی شده، تغییر میزان شیوع و بستری های مربوط به کووید-19 سنجید. جستجوی پایگاه های اطلاعاتی به منظور انجام این مطالعه، بانک‌های الکترونیکی زیر مورد جستجو قرار خواهد گرفت: • PubMed • Scopus • Web of Science Core Collection • Embase مطالعات مرتبط در بازه زمانی دسامبر 2019 تا زمان اتمام پروژه و به زبان انگلیسی جستجو خواهند شد. برای هر پایگاه اطلاعاتی از استراتژی جستجوی مخصوص و مناسب آن پایگاه استفاده خواهد شد. استراتژی جستجو شامل ترکیبی از کلیدواژه ها(Keywords) و سرعنوان های موضوعی پزشکی(MeSH) خواهد بود. جهت بروزرسانی جستجو قبل از ارسال مقاله جهت چاپ نیز برنامه ریزی خواهد شد. پس از جمع‌آوری مقالات یافت شده و حذف موارد تکراری، عنوان و چکیده آن‌ها کنترل خواهد شد و مقالات نامرتبط حذف خواهد شد. متن کامل مقالات باقیمانده براساس معیارهای ورود و خروج بررسی و دلایل حذف آن‌ها از مطالعه ثبت خواهد گردید. تمام مراحل غربالگری و انتخاب مقالات به‌طور مستقل توسط دو نفر انجام خواهد گرفت. اختلاف نظرات مورد بحث و بررسی قرار خواهد گرفت تا تصمیم نهایی در آن مورد حاصل شود.

اطلاعات کلی طرح
hide/show

مرحله جاری طرح خاتمه قرارداد و اجرا
کد طرح 66442
عنوان فارسی طرح مرور نظام مند و واقع گرایانه ی ارزیابی اثربخشی مداخلات بهداشت عمومی غیر دارویی در کنترل بیماری کووید 19
عنوان لاتین طرح Effectiveness of the Non-Pharmaceutical Public Health Interventions against COVID-19; a Systematic Review and Realist Review
نوع طرح گرنت پژوهشی
اولویت طرح غربالگری، اپیدمیولوژی، پیشگیری و مراقبت در بیماری‌های نوپدید و بازپدید
نوع مطالعه مطالعات مرور سیستماتیک
تحقیق در نظام سلامت خیر
آیا طرح پایان‌نامه دانشجویی است؟ خير
مقطع پایان نامه
مدت اجرا - ماه 6
نوآوری و ضرورت انجام تحقیق Realist review is a robust review and synthesis method that allows reviewers to focus beyond the randomized controlled trials (RCTs) as the basic sources of review documentation, by synthesizing a variety of evidence types [33]. Addressing “how” and “why” questions is the focus of a realist method, especially when exploring the outcomes of the PHIs [27]. The realist review is a method of systematically synthesizing relevant evidence with the aim of the development and refinement of theory by taking both context and outcomes into consideration. Opposed to the conventional systematic review, in the realist review, studies are synthesized in an explanatory way rather than final judgment [27, 33]. The main role of the PHIs in regional and global levels is to control the infections such as Ebola, SARS, Middle East respiratory syndrome coronavirus (MERS), and now COVID-19. These epidemics or pandemics not only are associated with negative health outcomes in a community but result in considerable economic losses as well. Patient isolation, quarantine, lockdown, social distancing, changes in health-care provision (e.g. prioritizing patients for receiving healthcare services in hospitals), mass screening, and vaccination are the most common public health initiatives to control infectious diseases like COVID-19 [34, 35]. In the absence of vaccination and effective drugs, non-pharmaceutical PHIs are being considered as the only way to control COVID-19. Although many countries like the UK and the US have implemented multiple interventions to control the new epidemic [36, 37], there is no doubt that the political, social, and geographical context has affected the success of any [38, 39]. Nevertheless, it is not completely known which intervention(s), why, where, for whom, and how has been effective in slowing down the spread of COVID-19. Therefore, it is essentially important to address the effectiveness of an intervention in its implementation context in order to reduce the current uncertainty around public health initiatives. Because of the complexity and dynamic nature of the implementation context, results of the same public health measures differ when adopted in various settings. Therefore, it is highly important to take the context into account when exploring the effectiveness of the interventions [40]. Moreover, as mentioned above, context is often missing from studies on the effectiveness of non-pharmaceutical PHIs against COVID-19. Using realist review we will show the interactions between non-pharmaceutical PHIs, characteristics of context, and principal mechanisms of change in controlling the spread of COVID-19. This realist review will answer the questions including what non-pharmaceutical intervention/s work in controlling the spread of COVID-19, in what circumstances, and for which group of population.
اهداف اختصاصی

Systematic review on effectiveness of non-pharmaceutical PHIs

-

Realist review of the effectiveness of non-pharmaceutical PHIs
چکیده انگلیسی طرح Background: Without any pharmaceutical intervention and vaccination, the only way to combat Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) is to slow down the spread of the disease by adopting non-pharmaceutical Public-Health Interventions (PHIs). Patient isolation, lockdown, quarantine, social distancing, changes in health care provision, and mass screening are the most common non-pharmaceutical PHIs to cope with the epidemic. However, there is neither systematic evidence on the effectiveness of non-pharmaceutical PHIs in controlling the COVID-19 nor on how these interventions work in different contexts. Therefore, in this study we will address two main objectives: 1) to assess the effectiveness of the non-pharmaceutical PHIs in controlling the spread of COVID-19 using a systematic review and meta-analyses; 2) to explore why, how, and for whom these interventions work using a realist review. Materials and Methods: This review study has two main phases. In the first phase of this study, we will extract data from two main types of studies including quasi-experimental studies (such as quasi-randomized trials, controlled before-after studies (CBAs) and interrupted time series studies (ITSs)) and observational studies (such as cohort, case-control, and cross-sectional studies), written in the English language. We will explore effectiveness of the non-pharmaceutical PHIs targeted either suppression or mitigation strategies (or a combination of both) in controlling the COVID-19 epidemics in the community level. Effectiveness will be considered as the changes in mortality rate, incidence rate, basic reproduction number rate, morbidity rate, rates of hospitalization, rates of intensive care unit (ICU) hospitalization, and other health outcomes where possible. We will perform random-effects meta-analyses, if possible, using CMA software. In the second phase, we will conduct a realist review to find out how, why, for whom, and in what circumstances the non-pharmaceutical PHIs work. At the realist review, we will identify and explore Context-Mechanism-Outcome configurations to provide a robust explanation on the effectiveness of the interventions in different contexts using Pawson's 5-step realist review template including: "clarify scope; search for evidence; appraise primary studies and extract data; synthesize evidence and draw conclusions; and disseminate, implement and evaluate". Although the steps are presented in a linear manner, in practice, we will follow them in iterative stages to fill any potential overlap. Discussion: The findings of this research will provide a crucial insight into how and in which context the non-pharmaceutical PHIs work in controlling the spread of COVID-19. Conducting a systematic review and meta-analysis in line with a realist review will allow us to draw a robust conclusion on the effects and the way in which the interventions work. Understanding the role of contextual factors in the effectiveness of non-pharmaceutical PHIs and the mechanism of this process could enable policymakers to implement appropriate policies and manage the COVID-19 epidemics more efficiently.
کلمات کلیدی Realist review is a robust review and synthesis method that allows reviewers to focus beyond the randomized controlled trials (RCTs) as the basic sources of review documentation, by synthesizing a variety of evidence types [33]. Addressing “how” and “why” questions is the focus of a realist method, especially when exploring the outcomes of the PHIs [27]. The realist review is a method of systematically synthesizing relevant evidence with the aim of the development and refinement of theory by taking both context and outcomes into consideration. Opposed to the conventional systematic review, in the realist review, studies are synthesized in an explanatory way rather than final judgment [27, 33]. The main role of the PHIs in regional and global levels is to control the infections such as Ebola, SARS, Middle East respiratory syndrome coronavirus (MERS), and now COVID-19. These epidemics or pandemics not only are associated with negative health outcomes in a community but result in considerable economic losses as well. Patient isolation, quarantine, lockdown, social distancing, changes in health-care provision (e.g. prioritizing patients for receiving healthcare services in hospitals), mass screening, and vaccination are the most common public health initiatives to control infectious diseases like COVID-19 [34, 35]. In the absence of vaccination and effective drugs, non-pharmaceutical PHIs are being considered as the only way to control COVID-19. Although many countries like the UK and the US have implemented multiple interventions to control the new epidemic [36, 37], there is no doubt that the political, social, and geographical context has affected the success of any [38, 39]. Nevertheless, it is not completely known which intervention(s), why, where, for whom, and how has been effective in slowing down the spread of COVID-19. Therefore, it is essentially important to address the effectiveness of an intervention in its implementation context in order to reduce the current uncertainty around public health initiatives. Because of the complexity and dynamic nature of the implementation context, results of the same public health measures differ when adopted in various settings. Therefore, it is highly important to take the context into account when exploring the effectiveness of the interventions [40]. Moreover, as mentioned above, context is often missing from studies on the effectiveness of non-pharmaceutical PHIs against COVID-19. Using realist review we will show the interactions between non-pharmaceutical PHIs, characteristics of context, and principal mechanisms of change in controlling the spread of COVID-19. This realist review will answer the questions including what non-pharmaceutical intervention/s work in controlling the spread of COVID-19, in what circumstances, and for which group of population.
ذینفعان نتایج طرح The findings of this research will provide a crucial insight into how and in which context the non-pharmaceutical PHIs work in controlling the spread of COVID-19. Understanding the role of contextual factors in the effectiveness of non-pharmaceutical interventions and the mechanism of this process could enable policymakers to implement appropriate policies and manage the epidemics more efficiently. Countries' different approaches to manage COVID-19 outbreak and remarkably different outcomes indicate the importance of studying the mechanisms in which non-pharmaceutical PHIs work under the effects of contextual factors. Due to the novel and unknown features of the COVID-19, it seems that a set of interventions in each setting need to be used to control the epidemic [18]. Though lockdown, quarantine, contact tracing, and case isolation are proposed as effective interventions to control the epidemic, they may result in different outcomes in different contexts because of the particular features of the COVID-19 such as basic reproduction number, asymptomatic infected cases, and subclinical infection occurrence [55]. On the other hand, contextual factors including economic situations, population density, social norms, social interactions, social dynamics, and perceived risk of the disease, as well as system-level factors such as government financial support and the population's trust in government [56] could influence the effectiveness of both suppression and mitigation strategies. Comparing the mechanisms and contextual factors in effective management of the outbreak will help policymakers gain more evidence for future pandemics. This information will be important for stakeholders to investigate interventions tailored to the context. A better understanding of non-pharmaceutical PHIs will also inform policymakers about how to develop and implement intervention at a local level. Moreover, conducting a systematic review and meta-analysis in line with a realist review will allow us to draw a robust conclusion on the effects of the interventions and the way in which the interventions work. We predict some limitations with this study that should be pointed out. First, according to the recent evidence, the same samples of the population have been included in some different publications without providing obvious explanations for the duplicate reporting [57]. To address this issue, we will make a special effort to identify the target population repeatedly reported in different similar studies. Second, we will only include studies in English language, so we will miss a large number of studies in a language other than English. Second, because of the complex nature of the PHIs [50], we will perform meta-analysis separately for each intervention (or a set of similar interventions). This may cause us not to be able to perform meta-analysis for some types of intervention. Based on the guidance produced by the Cochrane Collaboration or the Centre for Reviews and Dissemination (CRD), we planned to conduct narrative synthesis [58] and use Harvest plot method [59] for the condition in which performing the meta-analysis is not possible because of the high heterogeneity of the studies. The Harvest plot is a novel graphical method, which could be used for synthesizing information on PHIs by including all relevant data where meta-analysis is not feasible or sensible [59].

اطلاعات مجری و همکاران
hide/show

نام و نام‌خانوادگی سمت در طرح
کمال قلی پورمجری اول (اصلی-هیات علمی)
شبنم ایزدیهمکار اصلی
فریبا پاشازادههمکار اصلی
صابر اعظمی-آغداشهمکار اصلی

اطلاعات تفضیلی
hide/show

حوزه خبر خبر
رسانه ها و مردم
عنوان خبر
اجرای مبتنی بر شواهد مداخلات بهداشت عمومی غیردارویی در کنترل شیوع COVID-19 موثر بوده است.
متن خبر
بر اساس نتایج مطالعه تقریباً همه مطالعات تأثیرات مثبت و قابل توجه استراتژی‌های بهداشت عمومی را بر کنترل همه‌گیری COVID-19 نشان می‌دهند، نمی‌توانیم تأثیر جانبی مداخلات محدودکننده سختگیرانه را بر افراد مانند پیروی از دستورالعمل مصرف داروها، عادات سبک زندگی سالم در بیماران مبتلا به بیماری غیرواگیر و تاخیر در تشخیص سرطان و مشکلات سلامت روان نادیده بگیریم. با توجه به تأثیر شدید قرنطینه سراسری و سایر محدودیت‌ها بر اقتصاد و زندگی مردم، اثرات منفی چنین مداخلاتی باید با اتخاذ سایر مداخلات غیر دارویی همچون استفاده همگانی از ماسک، استراتژی‌های جداسازی بیمار و موارد مشکوک و ردیابی تماس کاهش یابد. اجرای زودهنگام قرنطینه، زمانی که میزان بروز بالا نیست، می‌تواند به مدت کوتاه‌تر قرنطینه و افزایش کمتر نرخ رشد پرونده در دوران پس از قرنطینه کمک کند. با مشکلاتی که در مورد دسترسی همگانی به واکسن‌ها و اثربخشی آن‌ها باقی می‌ماند، استراتژی‌های بهداشت عمومی بیشترین تاثیر را نه تنها در کاهش شیب منحنی اپیدمی بلکه ثابت نگه داشتن آن نیز مورد نیاز است. این امر به ویژه هنگامی که به آمادگی برای امواج همه گیر آتی و همچنین اپیدمی ها یا بیماری های همه گیر آینده فکر می کنیم بسیار مهم است.
متخصصان و پژوهشگران
عنوان خبر
اجرای مبتنی بر شواهد مداخلات بهداشت عمومی غیردارویی در کنترل شیوع COVID-19 موثر بوده است.
متن خبر
بر اساس نتایج مطالعه تقریباً همه مطالعات تأثیرات مثبت و قابل توجه استراتژی‌های بهداشت عمومی را بر کنترل همه‌گیری COVID-19 نشان می‌دهند، نمی‌توانیم تأثیر جانبی مداخلات محدودکننده سختگیرانه را بر افراد مانند پیروی از دستورالعمل مصرف داروها، عادات سبک زندگی سالم در بیماران مبتلا به بیماری غیرواگیر و تاخیر در تشخیص سرطان و مشکلات سلامت روان نادیده بگیریم. با توجه به تأثیر شدید قرنطینه سراسری و سایر محدودیت‌ها بر اقتصاد و زندگی مردم، اثرات منفی چنین مداخلاتی باید با اتخاذ سایر مداخلات غیر دارویی همچون استفاده همگانی از ماسک، استراتژی‌های جداسازی بیمار و موارد مشکوک و ردیابی تماس کاهش یابد. اجرای زودهنگام قرنطینه، زمانی که میزان بروز بالا نیست، می‌تواند به مدت کوتاه‌تر قرنطینه و افزایش کمتر نرخ رشد پرونده در دوران پس از قرنطینه کمک کند. با مشکلاتی که در مورد دسترسی همگانی به واکسن‌ها و اثربخشی آن‌ها باقی می‌ماند، استراتژی‌های بهداشت عمومی بیشترین تاثیر را نه تنها در کاهش شیب منحنی اپیدمی بلکه ثابت نگه داشتن آن نیز مورد نیاز است. این امر به ویژه هنگامی که به آمادگی برای امواج همه گیر آتی و همچنین اپیدمی ها یا بیماری های همه گیر آینده فکر می کنیم بسیار مهم است.
سیاستگذاران درمانی
عنوان خبر
اجرای مبتنی بر شواهد مداخلات بهداشت عمومی غیردارویی در کنترل شیوع COVID-19 موثر بوده است.
متن خبر
بر اساس نتایج مطالعه تقریباً همه مطالعات تأثیرات مثبت و قابل توجه استراتژی‌های بهداشت عمومی را بر کنترل همه‌گیری COVID-19 نشان می‌دهند، نمی‌توانیم تأثیر جانبی مداخلات محدودکننده سختگیرانه را بر افراد مانند پیروی از دستورالعمل مصرف داروها، عادات سبک زندگی سالم در بیماران مبتلا به بیماری غیرواگیر و تاخیر در تشخیص سرطان و مشکلات سلامت روان نادیده بگیریم. با توجه به تأثیر شدید قرنطینه سراسری و سایر محدودیت‌ها بر اقتصاد و زندگی مردم، اثرات منفی چنین مداخلاتی باید با اتخاذ سایر مداخلات غیر دارویی همچون استفاده همگانی از ماسک، استراتژی‌های جداسازی بیمار و موارد مشکوک و ردیابی تماس کاهش یابد. اجرای زودهنگام قرنطینه، زمانی که میزان بروز بالا نیست، می‌تواند به مدت کوتاه‌تر قرنطینه و افزایش کمتر نرخ رشد پرونده در دوران پس از قرنطینه کمک کند. با مشکلاتی که در مورد دسترسی همگانی به واکسن‌ها و اثربخشی آن‌ها باقی می‌ماند، استراتژی‌های بهداشت عمومی بیشترین تاثیر را نه تنها در کاهش شیب منحنی اپیدمی بلکه ثابت نگه داشتن آن نیز مورد نیاز است. این امر به ویژه هنگامی که به آمادگی برای امواج همه گیر آتی و همچنین اپیدمی ها یا بیماری های همه گیر آینده فکر می کنیم بسیار مهم است.
سیاستگذاران پژوهشی
عنوان خبر
اجرای مبتنی بر شواهد مداخلات بهداشت عمومی غیردارویی در کنترل شیوع COVID-19 موثر بوده است.
متن خبر
بر اساس نتایج مطالعه تقریباً همه مطالعات تأثیرات مثبت و قابل توجه استراتژی‌های بهداشت عمومی را بر کنترل همه‌گیری COVID-19 نشان می‌دهند، نمی‌توانیم تأثیر جانبی مداخلات محدودکننده سختگیرانه را بر افراد مانند پیروی از دستورالعمل مصرف داروها، عادات سبک زندگی سالم در بیماران مبتلا به بیماری غیرواگیر و تاخیر در تشخیص سرطان و مشکلات سلامت روان نادیده بگیریم. با توجه به تأثیر شدید قرنطینه سراسری و سایر محدودیت‌ها بر اقتصاد و زندگی مردم، اثرات منفی چنین مداخلاتی باید با اتخاذ سایر مداخلات غیر دارویی همچون استفاده همگانی از ماسک، استراتژی‌های جداسازی بیمار و موارد مشکوک و ردیابی تماس کاهش یابد. اجرای زودهنگام قرنطینه، زمانی که میزان بروز بالا نیست، می‌تواند به مدت کوتاه‌تر قرنطینه و افزایش کمتر نرخ رشد پرونده در دوران پس از قرنطینه کمک کند. با مشکلاتی که در مورد دسترسی همگانی به واکسن‌ها و اثربخشی آن‌ها باقی می‌ماند، استراتژی‌های بهداشت عمومی بیشترین تاثیر را نه تنها در کاهش شیب منحنی اپیدمی بلکه ثابت نگه داشتن آن نیز مورد نیاز است. این امر به ویژه هنگامی که به آمادگی برای امواج همه گیر آتی و همچنین اپیدمی ها یا بیماری های همه گیر آینده فکر می کنیم بسیار مهم است.
لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1