ارتباط فیبروز کبدی با ریسک فاکتورهای کبد چرب و تاثیر مکمل یاری اولئیل اتانول آمید بر فاکتورهای هماتولوژیک و بیان ژنهای AMPK، PPAR-γ ، PGC-1α ،SIRT1، C/EBP-α، CEBP-β در بزرگسان مبتلا به NAFLD
The association of the liver fibrosis with NAFLD risk factors, and the effects of oleoylethanolamide supplementation on hematological factors, and genes expression of PPAR-γ ، PGC-1α ،SIRT1، C/EBP-α، CEBP-β, AMPK in adults patients with non-alcoholic fatty liver disease
مجریان: علیرضا استاد رحیمی
خلاصه روش اجرا: دیس لیپیدمی یا اختلال چربی خون به عنوان مهمترین عامل خطر ابتلا به بیماری کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) شناخته شده است و خطر بیماریهای قلبی عروقی (CVD) که دلیل اصلی مرگ در بیماران مبتلا به NAFLD است، را افزایش میدهد. مطالعه مقطعی حاضر با هدف بررسی بررسی تعیین ارتباط شدت استئاتوز کبدی و امتیاز فیبروز کبدی با پروفایل لیپیدی آتروژنیک و شاخص های آنتروپومتریک در بیماران بزرگسال مبتلا به NAFLD در شمال غرب ایران طراحی شده است. این مطالعه بر روی 160 بیمار بزرگسال مبتلا به NAFLD از هر دو جنس مرد و زن انجام خواهد شد. شدت استئاتوز کبدی افراد مورد مطالعه به روش سونوگرافی از کبد و توسط یک رادیولوژیست مجرب بررسی خواهد شد. همچنین امتیاز فیبروز کبدی بر اساس شش متغییر سن، شاخص توده بدنی (BMI)، دیابت، تعداد پلاکت، آلبومین و نسبت آلانین آمینوترانسفراز (ALT) به آسپارتات آمینوترانسفراز (AST) بر اساس فرمول مربوطه تعیین خواهد شد. اندازهگیریهای تنسنجی شامل وزن، قد، دور کمر و دور باسن، BMI و نسبت دور کمر به دور باسن (WHR) برای تمام افراد مطالعه انجام خواهد گردید. میزان فعالیت بدنی شرکتکنندگان با استفاده از فرم کوتاه پرسشنامه بینالمللی فعالیت بدنی (IPAQ) ارزیابی خواهد شد. پارامترهای متابولیکی شامل مقادیر سرمی تری گلیسرید (TG)، کلسترول تام (TC)، ﻛﻠﺴﺘﺮول ﻟﻴﭙﻮﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ ﺑﺎ ﭼﮕﺎﻟﻲ پایین (LDL-c) و ﻛﻠﺴﺘﺮول ﻟﻴﭙﻮﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ ﺑﺎ ﭼﮕﺎﻟﻲ بالا (HDL-c) اندازه گیری شده و سپس نسبت TC/HDL-C، LDL-C/HDL-C، TG/ HDL-C و non HDL-C/HDL-C تعیین خواهد شد. همچنین سطوح سرمی گلوکز ناشتا و انسولین اندازه گیری شده و مقاومت به انسولین با استفاده از شاخص HOMA-IR تعیین خواهد شد. سطوح سرمی آنزیمهای کبدی ALT و AST با استفاده از کیت مربوطه اندازه گیری خواهد شد. از نرم افزار آماری IBM SPSS Statistics نسخه 23 برای تجزیه و تحلیل دادهها استفاده خواهد شد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 66421 |
| عنوان فارسی طرح | ارتباط فیبروز کبدی با ریسک فاکتورهای کبد چرب و تاثیر مکمل یاری اولئیل اتانول آمید بر فاکتورهای هماتولوژیک و بیان ژنهای AMPK، PPAR-γ ، PGC-1α ،SIRT1، C/EBP-α، CEBP-β در بزرگسان مبتلا به NAFLD |
| عنوان لاتین طرح | The association of the liver fibrosis with NAFLD risk factors, and the effects of oleoylethanolamide supplementation on hematological factors, and genes expression of PPAR-γ ، PGC-1α ،SIRT1، C/EBP-α، CEBP-β, AMPK in adults patients with non-alcoholic fatty liver disease |
| نوع طرح | گرنت پژوهشی |
| اولویت طرح | ارائه الگوهای مناسب در مدیریت نظام سلامت |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | خير |
| مقطع پایان نامه | |
| مدت اجرا - ماه | 10 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | بیماری کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) شایعترین بیماری مزمن کبدی در سراسر جهان میباشد. اگرچه علت اصلی NAFLD مشخص نیست، ولی این بیماری ارتباط نزدیکی با برخی از بیماریهای متابولیکی همچون چاقی، دیابت نوع 2 (T2DM)، اختلالات لیپیدی، پرفشاری خون و مقاومت به انسولین دارد؛ به طوریکه کنترل این بیماریهای زمینهای در درمان NAFLD بسیار موثر و ضروری میباشد. شیوع این بیماری به سرعت در حال افزایش است و میانگین شیوع جهانی آن در جمعیت عمومی بزرگسال حدود 25 تا 30 درصد برآورد شده است. با این وجود، شیوع NAFLD در افراد چاق و بیماران مبتلا به T2DM و سندرم متابولیک در محدوده 43 تا 92 درصد گزارش شده است. دیس لیپیدمی یا اختلال چربی خون به عنوان مهمترین عامل خطر ابتلا به NAFLD شناخته شده و خطر بیماریهای قلبی عروقی (CVD) که دلیل اصلی مرگ در بیماران مبتلا به NAFLD است، را افزایش میدهد. مطالعات نشان داده اند که نسبتهای TC/HDL-C، LDL-C/HDL-C، TG/ HDL-C و nonHDL/HDL میتواند نمایانگر خوبی از فعل و انفعالات متابولیکی بین فراکسیون های مختلف چربی در نظر گرفته شوند. در ایران مطالعه ای در زمینه ارتباط نسبت فاکتورهای لیپیدی ذکر شده با شدت کبد چرب الکلی و پیشرفت فیبروز کبدی گزارش نشده است. لذا انجام مطالعه ای در این زمینه جهت تعیین این ارتباطات برای پیشگیری از شیوع رو به فزون این بیماری لازم و ضروری میباشد. اگر چه در تعدادی از مطالعات رابطه مثبت و معنی داری بین NAFLD و فاکتورهای آنتروپومتریک گزارش شده است، هیچ مطالعه ای به بررسی ارتباط فاکتورهای آنتروپومتریک با پیشرفت فیبروز کبدی نپرداخته است. بر اساس شواهد موجود ایجاد فیبروز کبدی مهمترین پیش بینی کننده عوارض جانبی در بیماران مبتلا به NAFLD است. مطالعات قبلی نشان داده اند که بیماران مبتلا به فیبروز در معرض خطر مرگ و میر کلی و خطر مرگ ناشی از بیماریهای کبدی هستند. بنابراین ، تشخیص زود هنگام عوامل خطر مرتبط با پیشرفت استئاتوز و فیبروز کبدی از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است. به طور کلی با توجه به موارد ذکر شده، انجام مطالعه ای برای بررسی این ارتباطات و تعیین ریسک فاکتورهای اصلی این بیماری برای پیشگیری از پیشرفت این بیماری ضروری به نظر میرسد. فلذا مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط امتیاز فیبروز کبدی با پروفایل لیپیدی آتروژنیک، شاخصهای آنتروپومتریک، ترکیب بدنی و الگوهای غذایی در بیماران بزرگسال مبتلا به NAFLD طراحی گردید. |
| اهداف اختصاصی | تعین ارتباط شدت استئاتوز کبدی و پروفایل لیپیدی آتروژنیک در بیماران بزرگسال مبتلا به NAFLD - تعیین ارتباط امتیاز فیبروز کبدی و پروفایل لیپیدی آتروژنیک در بیماران بزرگسال مبتلا به NAFLD -تعیین ارتباط شدت استئاتوز کبدی و شاخص های آنتروپومتریک در بیماران بزرگسال مبتلا به NAFLD -تعیین ارتباط امتیاز فیبروز کبدی و شاخص های آنتروپومتریک در بیماران بزرگسال مبتلا به NAFLD -تعین ارتباط شدت استئاتوز کبدی و امتیاز فیبروز کبدی با ترکیب بدن در بیماران بزرگسال مبتلا به NAFLD -تعیین ارتباط شدت استئاتوز کبدی و امتیاز فیبروز کبدی با الگوهای غذایی در بیماران بزرگسال مبتلا به NAFLD -تعیین و مقایسه اثر مکمل ­یاری OEA و دارونما بر بیان بیان ژنهای AMPK، PPAR-γ ، PGC-1α ،SIRT1، C/EBP-α، CEBP-β در بزرگسان مبتلا به NAFLD |
| چکیده انگلیسی طرح | Dyslipidemia is the major risk factor for non-alcoholic fatty liver disease (NAFLD), and is known to increase cardiovascular disease (CVD), which is the leading cause of death in patients with NAFLD. The present cross-sectional study aimed to investigate the associations of the severity of hepatic steatosis and nonalcoholic fatty liver disease fibrosis score with atherogenic lipid profile and anthropometric indices in adults patients with NAFLD. A total of 250 patientswith NAFLD (males and females) will be included. The diagnosis of NAFLD will be performed using ultrasonography by a single expert radiologist. The NAFLD fibrosis score will be assessed based on six variables (age, BMI, hyperglycemia, platelet count, albumin, and AST/ALT ratio) using the related formula. Anthropometric measurements including weight, height, waist and hip circumference, BMI and waist to hip ratio (WHR) will be assessed for all subjects. Physical activities of the patients will be assessed using a validated international physical activity questionnaire-short form (IPAQ-SF). Serum lipids including total cholesterol (TC), triglyceride (TG), low-density lipoprotein cholesterol (LDL-C), and high-density lipoprotein cholesterol (HDL-C) will be measured, and then TC/HDL-C, LDL-C/HDL-C, TG/HDL-C, and non HDL-C/HDL-C ratios will be determined. Also, fasting serum glucose and insulin levels will be measured and insulin resistance will be determined using the HOMA-IR index. Serum levels of liver enzymes ALT and AST will be measured using the commercial kits.Statistical analyses will be done through IBM SPSS statistics software (Armonk, USA, version 23). |
| کلمات کلیدی | بیماری کبد چرب غیرالکلی (NAFLD): تجمع چربی در کبد به میزان بیش از 5 درصد وزن کبد در غیاب مصرف الکل، داروها و هپاتیت ویروسی است که شامل طیفی از علائم بالینی و پاتولوژیکی از استئاتوز کبدی تا NASH، فیبروز، سیروز و در نهایت، سرطان سلولهای کبدی میباشد. شدت استئاتوز کبدی: شدت استئاتوز کبدی بر اساس تشخیص با سونوگرافی به صورت گرید یک یا استئاتوز خفیف (اکوژنیسیته مشابه قشر کلیوی)، گرید دو یا استئاتوز متوسط (ورید پورتال قابل مشاهده) و گرید سه یا استئاتوز شدید (ورید پورتال غیرقابل مشاهده) طبقه بندی میگردد. امتیاز فیبروز کبدی: درجه فیبروز کبدی بر اساس شش متغییر سن، BMI، دیابت، تعداد پلاکت، آلبومین و نسبت AST/ALT بر اساس فرمول مربوطه تعیین شده (21، 22) و با توجه به امتیاز فیبروز کبدی، بیماران به سه گروه بدون فیبروز پیشرفته کبدی، فیبروز کبدی متوسط و فیبروز کبدی پیشرفته تقسیم بندی میگردند. پروفایل لیپیدی آتروژنیک: هدف از پروفایل لیپیدی آتروژنیک در این مطالعه نسبتهای TC/HDL-C، LDL-C/HDL-C، TG/ HDL-C و non HDL-C/HDL-C میباشند. شاخص های آنتروپونتریک: هدف از شاخص های آنتروپومتریک در مطالعه حاضر اندازه گیری وزن، قد، BMI، دور کمر، دور باسن و نسبت دور کمر به دور باسن میباشد. ترکیب بدن (Body Composition): اندازه گیری درصد چربی بدن با استفاده از دستگاه BIA (Bioelectrical Impedance) میباشد. |
| ذینفعان نتایج طرح | امید است باکنترل ریسک فاکتورهای NAFLD بتوان در مسیر ارتقای سطح سلامت عمومی جامعه ، بهبود کیفیت زندگی و افزایش رضایتمندی افراد مبتلا به این بیماری و تخفیف بار و هزینه های درمان گامی برداشت. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| علیرضا استاد رحیمی | مجری اول (اصلی-هیات علمی) |
| مهرانگیز ابراهیمی ممقانی | همکار اصلی |
| هلدا توتونچی | همکار اصلی |
| مجید مبصری | همکار اصلی |
| فاطمه نائینی | همکار اصلی |
| ندا روشن روان | همکار اصلی |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر مکمل یاری اولئیل اتانول آمید (OEA) بر میزان بیان برخی از ژنهای موثر در قهوه ای شدن بافت چربی (ترموژنز) موثر بود.متن خبر اولئیل اتانول آمید ترکیب شبه اندوکانابینوئیدی میباشد که نقش مهمی در هومئوستاز انرژی و کنترل دریافت مواد غذایی دارد. در مطالعه حاضر، تاثیر مکملیاری اولئیل اتانول آمید بر میزان بیان برخی از ژنهای موثر در قهوه ای شدن بافت چربی قهوه ای در 60 فرد بزرگسال چاق مبتلا به کبد چرب غیر الکلی بررسی گردید. افراد واجد شرایط به صورت تصادفی به دو گروه مداخله و دارونما (30=n در هر گروه) تقسیم شدند. گروه مداخله روزانه دو کپسول 125 میلیگرمی اولئیل اتانول آمید و گروه کنترل مقادیر مشابه دارونما (نشاسته) به مدت 12 هفته دریافت کردند. در ابتدا و انتهای مطالعه، میزان بیان ژنهای موثر در قهوه ای شدن بافت چربی شامل AMPK، PPAR-γ ، PGC-1α ، C/EBP-α، CEBP-β و سیرتوئین -1با استفاده از تکنیک Real-time PCR ارزیابی شد.در انتهای مطالعه بیان ژنهای AMPK، PGC-1α و سیرتوئین-1 در گروه اولئیل اتانول آمید در مقایسه با گروه دارونما افزایش معنی داری نشان داد. با این وجود، اختلاف معنی داری در میزان بیان سایر ژنها بین دو گروه در انتهای مطالعه مشاهده نگردید. نتایج مطالعه نشان داد، مکمل یاری اولئیل اتانول آمید احتمالا از طریق افزایش بیان برخی از ژنهای موثر در قهوه ای شدن بافت چربی، در بهبود بیماران مبتلا به کبد چرب مفید واقع گردد. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
