مقایسه تاثیر درمان افت فشار خون ناشی از بی حسی نخاعی با افدرین یا فنیل افرین روی وضعیت گازهای خون شریانی و اپگار نوزاد در زایمان سزارین مادران چاق

مجریان: سولماز فخاری , سیمین آتش خوئی

خلاصه روش اجرا: پس از حصول تاییدیه اخلاقی از معاونت پژوهشی دانشگاه و اخذ رضایت نامه کتبی از بیماران برای ورود به مطالعه ، تعداد 120 مادر حامله چاق با BMI بیش از 30 و کاندیدای سزارین الکتیو وارد این مطالعه شده و به صورت تصادفی در دو گروه 60 نفره افدرین یا فنیل افرین قرار خواهند گرفت. تمام مراحل اداره بیهوشی هر بیمار توسط یک متخصص بیهوشی انجام می گیرد و بیماران بترتیب ورود به مطالعه از روی لیست (که با کمک نرم افزار online https://www.sealedenvelope.com/simple-randomiser/v1/lists با تخصیص کد های E یا F به بیماران تهیه شده) ، یکی از دو درمان افدرین یا فنیل افرین را دریافت خواهند کرد. کلاً جمع آوری داده ها توسط دانشجوی پزشکی که از نوع وازوپرسور مورد مصرفی اطلاعی ندارد انجام خواهد گرفت. ابتدا پس از برقراری مونیتورینگ استاندارد شامل ECG و پالس اکسیمتری و فشار خون غیر تهاجمی ، یک لاین وریدی برقرار و انفوزیون مایع کریستالوئیدی غیر قندی (5-7 ml/kg) در عرض 15 دقیقه شروع می شود. سپس بی حسی نخاعی در وضعیت نشسته با سوزن شماره 25 نوع Quincke از فضای L2-L3 یا L3-L4 انجام و 10mg بوپی واکائین 0.5% به همراه 20ug فنتانیل (معادل 0.2 ml) در عرض 5 تا 10 ثانیه تزریق می شود. بلافاصله بیمار در وضعیت خوابیده به پشت قرار گرفته و همزمان با دادن اکسیژن کمکی، رحم و تخت عمل 15-10 درجه به سمت چپ جابجا می شود. برش جراحی در بلوک حسی در سطح درماتوم T4-6 انجام می شود. متغیرهای همودینامیکی مادر ( SBP، DBP ، HR) شامل مقادیر پایه ، هر 2 دقیقه تا 10 دقیقه ( تا زمان تولد نوزاد) و سپس هر 5 دقیقه تا پایان عمل ثبت می شود. در صورت افت فشار خون سیستولی به کمتر از 90mmHg و یا افت بیش از 30% از میزان پایه ، همزمان با افزایش سرعت مایع وریدی ، در گروه فنیل افرین، 50 میکروگرم فنیل افرین تا دوز کلی 200 میکروگرم و در گروه افدرین، 5-10mg افدرین تا دوز کلی 20 میلی گرم داخل وریدی تجویز خواهد شد.موارد هیپوتانسیون همراه با برادیکاردی به صورت ضربلان قلب پایین تر از 50 در مادر ، از مطالعه حذف خواهد شد . در صورت عدم کنترل BP با مقادیر فوق و ضربان قلبی کمتر از 60 و یا بیشتر از 100 بار در دقیقه، بیمار از مطالعه خارج و اقدامات درمانی دیگر جهت درمان انجام خواهد گرفت.همچنین در صورت بروز هر گونه عارضه جانبی (تهوع/استفراع ، بی قراری ، تنگی نفس و ...) اقدامات مناسب انجام خواهد گرفت. پس از تولد نوزاد بلافاصله از بند ناف نمونه خون شریانی از وریدهای نافی اخذ و برای آنالیز گازهای خونی فرستاده خواهد شد. نمره آپگار نوزاد در دقایق 1 و 5 تولد یادداشت می شود. در کنار داده های دموگرافیک مادر ، تعداد ضربان قلبی ، فشار خون سیستولیک ، SPO2 ، تعداد دفعات وزمان شروع افت فشارخون و مدت افت فشار خون ، حجم سرم دریافتی در طول عمل ، تعداد دفعات تجویز وازوپرسور و دوز نهایی مورد استفاده ثبت می شوند. ضمناً هر گونه عارضه و اقدامات مرتبط ثبت خواهند شد. بعد از اتمام جراحی بیماران به واحد مراقبت بعد از بیهوشی منتقل می شوند. در صورت وضعیت همودینامیک نرمال و ثابت و برگشت بلوک حسی و بلوک حرکتی به زیر سطح T12 ، بیماران به بخش سزارین منتقل میشوند.