عزت نفس ، تصویر بدن و افسردگی در زنان هیسترکتومی شده در بیمارستانهای آموزشی و درمانی شهر تبریز، 1399
Self-esteem, body image and depression in hysterectomized women in Tabriz Educational- Medical Hospitals, 2020.
مجریان: شیرین حسنپور
خلاصه روش اجرا: در این مطالعه مقطعی مقایسه ای تعداد 140 زن در محدوده سنی 50-20 سال که بنا بر دلایل خوشخیم زنانگی در بیمارستانهای آموزشی و درمانی شهر تبریز هیسترکتومی شده اند با همان تعداد زن که به علت خونریزیهای غیر طبیعی رحمی به درمانگاه های بیمارستانهای آموزشی شهر تبریز مراجعه نموده و درمان سرپایی شده اند از لحاظ عزت نفس، تصویر بدنی و افسردگی مورد بررسی و مقایسه قرار خواهند گرفت. پس از کسب مجوز از کمیتۀ اخلاق دانشگاه علوم پزشکی تبریز و هماهنگی و کسب مجوز از معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی تبریز نمونه¬گیری در مراکز آموزشی و درمانی تبریز انجام خواهدشد. نمونه-گیری به صورت در دسترس خواهد بود، به این صورت که پژوهشگر نام و شماره تماس زنانی را که درطی سال گذشته (در بازه زمانی 2 تا 12 ماه) تحت عمل هیسترکتومی قرار گرفته اند را از پرونده پزشکی آنها درآورده و طی تماس تلفنی پس از معرفی خود و توضیح مختصر در مورد پژوهش و بیان کلی اهداف مطالعه و مراحل انجام تحقیق و بررسی معیارهای حاِئز شرایط، اقدام به ثبت نام اولیۀ افراد علاقمند به شرکت در مطالعه خواهد کردو از آنها دعوت خواهد شد که در زمان مشخصی در درمانگاه بیمارستان حضور داشته باشند. گروه مقایسه از بین افرادی خواهند بود که به دلیل خونریزی غیر طبیعی رحمی به درمانگاهها مراجعه و درمان دارویی شده اند و از لحاظ گروه سنی و پاریتی با نمونه های اصلی همسان سازی خواهند شد. پس از ارائه اطلاعات کامل¬تر در خصوص اهداف، اهمیت و فوائد شرکت درمطالعه و همینطور مراحل اجرای تحقیق، رضایت آگاهانه کتبی از شرکت کنندگان اخذ خواهد شد و پرسشنامه¬های مطالعه شامل پرسشنامه مشخصات فردی-اجتماعی، پرسشنامه عزت نفس روزنبرگ، پرسشنامه چند بعدی نگرش فرد در مورد تصویر بدنی خود و پرسشنامه افسردگی بک به روش مصاحبه توسط پژوهشگر تکمیل خواهد شد. برای تعیین روایی پرسشنامه مشخصات فردی-اجتماعی از روایی محتوا و صوری استفاده خواهدشد و پایایی پرسشنامه¬های عزت نفس، تصویر بدن و افسردگی، با آزمون مجدد بر روی 20 نفر و تعیین ضریب همبستگی درون رده¬ای (ICC= Intra Correlation Coefficient) و ضریب آلفای کرونباخ (انسجام درونی) تعیین خواهدشد. داده¬ها بعد از جمع¬آوری با استفاده از SPSS نسخه 24 و با استفاده از آمار توصیفی و تحلیلی شامل آزمون¬های همبستگی پیرسون، تی¬مستقل، آنالیز واریانس یک¬طرفه ، آزمون کای دو، تست دقیق فیشر، کای روند و آزمون رگرسیون خطی چند متغیره تجزیه و تحلیل خواهندشد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 64560 |
| عنوان فارسی طرح | عزت نفس ، تصویر بدن و افسردگی در زنان هیسترکتومی شده در بیمارستانهای آموزشی و درمانی شهر تبریز، 1399 |
| عنوان لاتین طرح | Self-esteem, body image and depression in hysterectomized women in Tabriz Educational- Medical Hospitals, 2020. |
| نوع طرح | گرنت پژوهشی |
| اولویت طرح | ارتقاء سلامت روان و نقش مولفههای قانونی و اجتماعی (درآمد، فرهنگ، سواد، آموزش، جنسیت) بر سلامتی |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | خير |
| مقطع پایان نامه | |
| مدت اجرا - ماه | 12 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | هیسترکتومی از جمله اعمال جراحی است که به دلیل تاثیر آن بر وضعیت زنانگی و تصویر بدنی و ایجاد ناباروری اهمیت فراوانی دارد. اکثر افرادی که تحت چنین عملی قرار می گیرند، دچار مشکلات مزمن و رنج آوری می باشند که رهایی از آن موجب آسودگی جسمی و روانی آنان پس از عمل می شود.، اما نمی توان از عوارض جسمی، جنسی و روانی حاصزنان از جسم خویش و عزت نفس آنان اثر نموده و عواقب روانی وخیمی را به دنبال داشته باشد. از آنجائیکه در جامعه ایرانی واحد خانواده اصلی ترین بنیان اجتماع محسوب شده و تاکید زیادی بر انسجام آن می گردد، لازم و ضروری است که صدمات پس از این عمل جراحی شایع را مورد مطالعه علمی قرار داده تا بتوانیم با حمایت های روحی و روانی به موقع این افراد از آسیب های جبران ناپذیر به خانواده های ایرانی پیشگیری نمائیم. از طرف دیگر مفید خواهد بود که توجه جامعه پزشکان را به پیامدهای روانی جراحی هیسترکتومی جلب نمائیم تا علیرغم توجه ویژه ایشان به تغییرات فیزیولوژیک، نیم نگاهی هم به وضعیت روانی مراجعان خود داشته باشند و با ارجاع دادن ایشان به مصاحبه ها و درمانهای روانشناختی از بروز مشکلات جدی پیشگیری نمایند. بنابراین با توجه به اهمیت تاثیر هیسترکتومی بر روی ابعاد روانی زنان و اینکه تحقیقات انجام شده در ارتباط با این موضوع تاکنون ابعاد روانی زنان از جمله افسردگی، عزت نفس و تصویر ذهنی زنان از خویشتن را به صورت جامع بررسی ننموده اند، نیاز به انجام چنین پژوهشی با هدف تعیین عزت نفس و تصویر بدن و ارتباط آنها با افسردگی در زنان هیسترکتومی شده در بیمارستانهای آموزشی و درمانی تبریز، احساس شد. |
| اهداف اختصاصی | 1- مقایسه شاخص­های مرکزی وپراکندگی نمره عزت نفس در زنان هیسترکتومی شده و نشده در مراکز آموزشی و درمانی تبریز، سال 1399. -مقایسه شاخص­های مرکزی وپراکندگی نمره تصویر بدن در زنان هیسترکتومی شده و هیسترکتومی نشده در مراکز آموزشی و درمانی تبریز 1399. -مقایسه شاخص­های مرکزی وپراکندگی نمره افسردگی در زنان هیسترکتومی شده و نشده در مراکز آموزشی و درمانی تبریز، سال 1399. -تعیین ارتباط عزت نفس و تصویر ذهنی در زنان هیسترکتومی شده و هیسترکتومی نشده. -تعیین ارتباط عزت نفس و افسردگی در زنان هیسترکتومی شده و هیسترکتومی نشده.. -تعیین ارتباط تصویر ذهنی و افسردگی در زنان هیسترکتومی شده و هیسترکتومی نشده. |
| چکیده انگلیسی طرح | Hysterectomy is one of the surgeries which are very important because of its effect on the condition of womanhood and body image and infertility. Hysterectomy is one of the factors that can affect women’s mental image of their body and their self-esteem and may have serious psychological consequences. Since in Iranian society the family unit is the most important foundation of the community, it is necessary to study the injuries after this common surgery in order to provide timely psychological and psychological support and prevent these people from irreparable damage to them. Therefore, the need to conduct such research with the aim of determining self-esteem and body image and their relationship with depression in hysterectomized women in educational hospitals of Tabriz was felt. |
| کلمات کلیدی | تصویر بدنی(body image) تعریف نظری: تصویر بدن یک مفهوم ذهنی از ظاهر فیزیکی فرد هست که براساس خودپنداره و واکنش دیگران شکل می¬گیرد (45). تعریف عملی: در این مطالعه از پرسشنامهMultidimensial Body-Self Relation Questionnaire) MBSRQ) برای ارزیابی تصویر بدنی استفاده خواهد شد. این پرسشنامه شامل 69 ماده می باشد و جهت ارزیابی نگرش فرد درباره ابعاد مختلف ساختار تصویر بدنی طراحی شده است. خرده مقیاس های این پرسشنامه عبارتند از: ارزیابی ظاهر، گرایش ظاهر، ارزیابی تناسب، گرایش تناسب، ارزیابی سلامت، گرایش سلامت، گرایش بیماری، رضایت بدنی، وزن ذهنی، دل مشغولی با اضافه وزن (46). این پرسشنامه به روش مصاحبه توسط پژوهشگر در بازه زمانی 2 تا 12 ماه بعد از عمل هیسترکتومی تکمیل خواهد شد. عزت نفس (self esteem) تعریف نظری: عزت نفس یا حرمت نفس اصطلاحی روانشناسی است که به عنوان یک نگرش مثبت یا منفی نسبت به خود تعریف می¬شود (47). تعریف عملی: عزت نفس به وسیله ی پرسشنامه عزت نفس روزنبرگ (10ماده ای) RSES (Rosenberg self esteem scale) ارزیابی خواهد شد. پرسشنامه عزت نفس روزنبرگ در سال 1965 توسط دکتر موریس روزنبرگ طراحی شد. این پرسشنامه یک منبع استاندارد می-باشد که به طور گسترده در سطح جهانی در حوزه بالینی و پژوهشی مورد استفاده قرار می¬گیرد. این پرسشنامه شامل 10 عبارت می باشد که 5 عبارت اول به صورت مثبت و 5 عبارت آخر به صورت منفی ارائه شده است. شیوه نمره گذاری این مقیاس براساس مقیاس لیکرت به صورت کاملا موافقم، موافقم، مخالفم، کاملا مخالفم می¬باشد (49و48). این پرسشنامه به روش مصاحبه توسط پژوهشگر در بازه زمانی 2 تا 12 ماه بعد از عمل هیسترکتومی تکمیل خواهد شد. افسردگی: تعریف نظری: اختلال افسردگی عمده ( اساسی) بدون هرگونه سابقه ابتلا به اپیزود مانیک، میکس، یا هیپو مانیک روی می¬دهد. اپیزود افسردگی عمده باید حداقل 2 هفته طول بکشد و افرادی مبتلا به اپیزود افسردگی عمده محسوب می¬شوند که حداقل چهارنشانه از یک مجموعه نشانه¬ها¬¬ را تجربه کنند، از جمله تغییر در اشتها و وزن ، تغییر در خواب و فعالیت¬های زمان بیداری ، بی¬انرژی بودن، احساس گناه و عذاب وجدان، دشوار بودن تفکر و تصمیم¬گیری و افکار مکرر در مورد مرگ یا خودکشی (50). تعریف عملی: در این پژوهش برای سنجش افسردگی از پرسش¬نامه سنجش افسردگی بک-II BDI ( The Beck Depression Inventory ) که از نوع آزمونهای خودسنجی است و در پنج تا ده دقیقه تکمیل می¬گردد استفاده می¬شود. مادههای آزمون در مجموع از 21 ماده مرتبط با نشانههای مختلف تشکیل میشود که آزمودنیها باید روی یک مقیاس چهار درجهای از صفر تا سه به آن پاسخ دهند. پاسخدهندگان به این آزمون، برای درک مادههای آن باید حداقل در سطح کلاس پنجم یا ششم توانایی خواندن داشته باشند و باید به هر ماده بر مبنای یک مقیاس لیکرت چهار درجهای از صفر تا سه پاسخ دهند. حداقل نمره در این آزمون صفر و حداکثر آن 63 است (51). این پرسشنامه به روش مصاحبه توسط پژوهشگر در بازه زمانی 2 تا 12 ماه بعد از عمل هیسترکتومی تکمیل خواهد شد. هیسترکتومی (hysterectomy) تعربف نظری: هیسترکتومی به عمل جراحی میگویند که در آن رحم را برمیدارند. این عمل رایجترین عملی است که توسط پزشک زنان و به دو صورت کامل (تنه، فوندوس و گردن رحم) یا جزئی (گردن رحم را برنمیدارند) انجام میشود (52). تعریف عملی: در این پژوهش منظور از زنان هیسترکتومی شده زنانی میباشند که بنا به تشخیص پزشک متخصص به هر دلیلی غیر از کانسر هیسترکتومی کامل یا جزئی شده اند. تعيين کننده اجتماعي سلامت |
| ذینفعان نتایج طرح | نتایج این مطالعه می تواند در جهت ارتقای سلامت روانی و جسمی زنان هیسنرکتومی شده، موثر باشد و در امر اتخاذ مداخلات و سیاست های لازم برای ارتقای سلامت زنان مورد استفاده برنامه ریزان، سیاست گذران و مسئولین بهداشتی درمانی قرار بگیرد. همچنین ارتقای عزت نفس و تصویر بدن زنان هیسترکتومی شده می تواند میزان سلامت زنان را افزایش داده و بار مالی کمتری بر خانواده و جامعه تحمیل نماید |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| شیرین حسنپور | مجری اول (اصلی-هیات علمی) |
| مینو رنجبر | همکار اصلی |
| مژگان میرغفوروند | همکار اصلی |
| وحیده رحمانی | همکار اصلی |
| سهیلا بانی | همکار اصلی |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر عزت نفس و تصویر بدنی در زنان هیسترکتومی شده نسبت به زنان هیسترکتومی نشده پایین و افسردگی بالا بود.متن خبر هیسترکتومی یکی از عواملی است که می تواند بر تصویر ذهنی زنان از جسم خویش و عزت نفس آنان اثر نموده و عواقب روانی وخیمی را به دنبال داشته باشد، لذا پژوهش حاضر با هدف تعیین و مقایسه عزت نفس، تصویر بدن و افسردگی در زنان هیسترکتومی شده و هیسترکتومی نشده ایرانی انجام شد.
در این مطالعه مقطعی- مقایسه ای، 140 زن هیسترکتومی شده در سن باروری با علل خوش خیم با 140 زن که از نظر سن و پاریتی همسان سازی شده بودند و به علت خونریزیهای غیر طبیعی تحت درمان دارویی در مراکز آموزشی و درمانی شهر تبریز/ ایران قرار گرفته بودند از نظر عزت نفس، تصویر بدن و افسردگی مورد مقایسه قرار گرفتند. نتایج پژوهش پایین بودن عزت نفس، تصویر بدنی و بالا بودن افسردگی در زنان هیسترکتومی شده نسبت به زنان هیسترکتومی نشده را نشان داد. همچنین ارتباط معنی دار ی بین افسردگی و عزت نفس، اقسردگی و تصویر بدنی در زنان هیسترکتومی شده مشاهده شدولی بین عزت نفس و تصویر بدن ارتباط معنی داری وجود نداشت. لذا طراحی برنامه های مداخله ای جهت ارتقای سلامت روانی این گروه از زنان جامعه توسط ارائه دهنگان مراقبتهای سلامتی ضروری می باشد. |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
