روانسنجی و اعتباریابی نسخه فارسی پرسشنامه اختصاصی اضطراب بعد از زایمان
Psychometric Evaluation and Validation of the Postpartum Specific Anxiety Scale
مجریان: مژگان میرغفوروند
خلاصه روش اجرا: پژوهش حاضر یک پژوهش متدولوژیکال (روششناسی) است که در آن اعتبارسنجی و تعیین پایایی روانسنجی پرسشنامه اضطراب بعد از زایمان به عنوان ابزار اندازه گیری مد نظر است. بعد از کسب اجازه ترجمه این پرسشنامه از طراحان آن، ترجمه نسخه original با استفاده ار روش Forward-backward انجام شده و نسخه فارسی تهیه میشود. حجم نمونه مورد نیاز جهت انجام تحلیل عاملی 5 الی 10 نمونه به ازای هر سوال ابزار میباشد، که با توجه به تعداد 51 آیتم، و با در نظر گرفتن 5 نفر به ازای هر آیتم، تعداد 255 نمونه نیاز است، اما با توجه به طرح نمونهگیری خوشهای و با اعمال اثر طرح (Design effect) برابر با 2، حجم نمونه به 510 مورد افزایش یافت. نحوه نمونهگیری به صورت تصادفی چند مرحلهای (Multistage Random Sampling) میباشد، بدینصورت که در مرحله اول با استفاده از کامپیوتر (www.Random.org) ترتیب توالی (Sequence) 39 مرکز و 42 پایگاه بهداشتی درمانی شهر تبریز به تفکیک مرکز و پایگاه تعیین میشود (انتخاب خوشهای)، سپس به ترتیب از واحدهایی که به طور تصادفی انتخاب شدهاند، مادرانی که 6 هفته تا 6 ماه روز پس از زایمان را سپری میکنند بر اساس سامانه سیب انتخاب میشوند. سپس پژوهشگر با استفاده از شماره تلفن افراد با آنان تماس گرفته و توضیحات مختصری درباره علل، چگونگی و نحوه انجام پژوهش به آنها داده و شرکت در پژوهش پیشنهاد میشود، در صورت تمایل از مادر درخواست میشود که در تاریخ و در ساعتی معین جهت توضیحات بیشتر و پر کردن پرسشنامهها به مرکز یا پایگاه بهداشتی تحت پوشش و یا واحد نزدیک منزلشان مراجعه نماید. پس از مراجعه ابتدا شرکت کننده از نظر اطلاعات پایه و معیارهای ورود و خروج پژوهش بررسی خواهد شد و در صورتی که حائز شرایط ورود به پژوهش باشد، اطلاعاتی جامع از علل انجام پژوهش، فواید، نتایج و محرمانه بودن اطلاعات و نحوه انجام پژوهش در اختیارشان قرار خواهد گرفت و در صورت موافقت برای شرکت در پژوهش، فرم رضایت آگاهانه شرکت در پژوهش توسط شرکت کننده تکمیل و پر شده و پرسشنامهها در اختیارشان گذارده خواهد شد. در صورتی که در این مرحله تعداد نمونه کافی به دلایلی مانند نداشتن معیارهای ورود و در دسترس نبودن به دست نیاید، مجددا از توالی تصادفی تعیین شده مراکز و پایگاهها به ترتیب، نمونهها از واحدها طبق روال قبل انتخاب میشوند و تا زمانی که تعداد نمونه مورد نیاز حاصل شود این روند ادامه خواهد داشت. همچنین پرسشنامه مشخصات دموگرافیک برای افرادی که تمایل به شرکت در پژوهش را ندارند، جهت مقایسه با افراد شرکت کننده در مطالعه تکمیل خواهد شد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 63418 |
| عنوان فارسی طرح | روانسنجی و اعتباریابی نسخه فارسی پرسشنامه اختصاصی اضطراب بعد از زایمان |
| عنوان لاتین طرح | Psychometric Evaluation and Validation of the Postpartum Specific Anxiety Scale |
| نوع طرح | گرنت پژوهشی |
| اولویت طرح | کاهش ناتوانی و عوارض اختلالات باروری و درمان ناباروری |
| نوع مطالعه | |
| تحقیق در نظام سلامت | خیر |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | خير |
| مقطع پایان نامه | |
| مدت اجرا - ماه | 6 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | حاملگی، تولد و مادر شدن از مهمترین رویدادهای زندگی انسان هستند تولد نوزاد باعث بسیاری از تغییرات طولانی مدت در زندگی بسیاری از زنان، از جمله در روابط کاری، فعالیت¬های اجتماعی و احساس مسئولیت¬های خانگی می¬شود. این تغییرات عملکرد بیولوژیک، و عملکرد جسمی روانی را تحت تآثیر قرار می¬دهد (1). مشکلات جسمی، روانی و اجتماعی تجربه شده پس از زایمان توسط زنان اغلب گذرا و نسبتا جزئی در نظر گرفته میشوند و حتی مادرانی که این مشکلات را تجربه و درک میکنند. این مشکلات را جزئی از زایمان تلقی میکنند و به دنبال رفع و درمان آنها نیستند (2)، در حالی که این مشکلات تأثیر چشمگیری بر سلامت جسمی، روحی، اجتماعی و حتی شیردهی، ارتباط با خانواده و جامعه، مراقبت از نوزاد و خانهداری دارد (3،4) و این شرایط نه تنها بر سلامت مادر بلکه بر سلامت، تکامل کودک و ارتباط مادر و کودک نیز تأثیرگذار است و به شدت به صورت منفی کیفیت زندگی را تحت تاثیر قرار میدهند (3، 5). یکی از مشکلات شایع روانی در مادران در دوره بعد از زایمان اضطراب می باشد. اضطراب دوره بعد از زایمان بیشتر از افسردگی بعد از زایمان رخ می دهد که اگر مورد توجه قرار نگیرد و درمان نشود باعث افزایش خطر ابتلا به افسردگی بعد از زایمان می شود (6). شیوع اختلالات اضطرابی در سال اول پس از زایمان بین 9/9٪ تا 20٪ می باشد (6،7)، اضطراب می تواند با محدود کردن فعالیتهای مادر و ایجاد ترس های غیر واقعی تواناییهای والدی مادر را تحت تاثیر قرار دهد. همچنین نتایج مطالعات نشان داده است که اضطراب مادر علاوه بر این که می تواند مانع برقراری ارتباط مناسب بین مادر و کودک شود، ممکن است تاثیر منفی در تغذیه شیرخوار و تکامل شناختی و اجتماعی کودک نیز داشته باشد(11-8). در مطالعات انجام شده با هدف بررسی اضطراب زنان پس از زایمان از ابزارهای عمومی مانند وندنبرگ استفاده شده است. بنابراین نیاز است که ابزارهای بررسی اضطراب مرتبط با گروه خاص، پیامدهای مرتبط با آن وضعیت را بسنجد و حساسیت زیاد به وضعیت در نظر گرفته شده را داشته باشد، از سویی اعتقاد بر این است که ابزارهای اختصاصی به علت دارا بودن توانایی مفروض آنها در تعیین تغییرات کوچک اما چشمگیر بالینی، بیشتر پاسخگو باشند. پرسشنامه اضطراب بعد از زایمان در ایران اعتبارسنجی نشده و پایایی آن بررسی نشده است، پرسشنامه اختصاصی اضطراب پس از زایمان طراحی شده توسط Fallon و همکاران شامل 51 سؤال به صورت لیکرت 3 تایی است، اجزای آن شامل اضطرابهای مربوط به شایستگی مادری و دلبستگی، اضطراب های مربوط به ایمنی و رفاه شیرخوار و اضطراب های مربوط به مراقبت های عملی از شیرخوار می باشد (12). با توجه به این که تا به حال ابزار اختصاصی اضطراب بعد از زایمان روانسنجی شده در ایران وجود نداشته است، برآن شدیم که این مطالعه را با هدف روانسنجی پرسشنامه اختصاصی اضطراب پس از زایمان، انجام دهیم. |
| اهداف اختصاصی | |
| چکیده انگلیسی طرح | . |
| کلمات کلیدی | روانسنجی تعریف نظری: روانسنجی روی مسایل و موضوعات اندازهگیری توسط ابزارها و اصولا روی پایایی و روایی ابزارها و مقیاسها متمرکز است . روایی تعریف نظری: میزانی که یک ابزار آنچه را که هدف اندازهگیری است، می سنجد. پایایی تعریف نظری: پایایی به دقت، اعتمادپذیری، ثبات یا تکرار پذیری نتایح آزمون اشاره میکند. |
| ذینفعان نتایج طرح |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| مژگان میرغفوروند | مجری اول (اصلی-هیات علمی) |
| رباب حسن زاده | همکار اصلی |
| شیرین حسنپور | همکار اصلی |
| ریحانه منتظری | همکار اصلی |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر روانسنجی پرسشنامه اختصاصی اضطراب بعد از زایمانمتن خبر نسخه فارسیPSAS یک ابزار روا و پایا برای ارزیابی اختصاصی اضطراب بعد از زایمان در زنان ایرانی می باشد. استفاده از پرسشنامه اختصاصی اضطراب بعد از زایمان و متمایز دانستن آن از اضطراب عمومی و افسردگی باعث خواهد شد غربالگری، پیش بینی و حتی پیشگیری از آن دقیق تر انجام شود. |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر پرسشنامه PSAS یک ابزار روا و پایا برای ارزیابی اضطراب بعد از زایمان می باشد.متن خبر پرسشنامه PSAS یک ابزار روا و پایا برای ارزیابی اضطراب بعد از زایمان می باشد و استفاده از این پرسشنامه به دلیل اختصاصی بودن برای دوره بعد از زایمان و به علت توانایی مفروض ابزارهای اختصاصی در تعیین تغییرات کوچک در تحقیقات توصیه می شود. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر پرسشنامه PSAS یک ابزار روا و پایا برای ارزیابی اضطراب بعد از زایمان می باشد.متن خبر به نظر می رسد پرسشنامه PSAS در مقایسه با ابزارهای عمومی، ابزار غربالگری مناسبی برای اضطراب بعد از زایمان باشد. پرسشنامه های عمومی مثل پرسشنامه STAI که برای ارزیابی اضطراب به کار می روند معمولا شامل آیتم های somatic هستند که در دوران بعد از زایمان ممکن است به طور طبیعی وجود داشته باشند و این ممکن است باعث افزایش نمره های اضطراب مادران در دوران بعد از زایمان شده و موارد مثبت کاذب را افزایش دهد همچنین اضطراب بعد از زایمان ممکن است تظاهرات متمایزی داشته باشند که با ابزارهای عمومی اضطراب قابل شناسایی نباشند. |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر پرسشنامه PSAS یک ابزار روا و پایا برای ارزیابی اضطراب بعد از زایمان می باشد.متن خبر در روانسنجی پرسشنامه اختصاصی اضطراب بعد از زایمان در زنان ایرانی CVI پرسشنامه اختصاصی اضطراب بعد از زایمان در این مطالعه 0.89و CVR 0.88به دست آمد. در تحلیل عاملی اکتشافی ساختار چهار عاملی استخراج گردید، مقادیر شاخصهای برازش اعتبار مدل را تایید نمودند. ضریب آلفای کرونباخ برابر با 0.93 و ضریب همبستگی درون خوشه ای (فاصله اطمینان 95 درصد) 0.92 بدست آمد. استفاده از پرسشنامه اختصاصی اضطراب بعد از زایمان و متمایز دانستن آن از اضطراب عمومی و افسردگی باعث خواهد شد غربالگری، پیش بینی و حتی پیشگیری از آن دقیق تر انجام شود. |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
