روانسنجی و بومی سازی آزمون سریع غربالگری اختلالات شناختی خفیف در سالمندان شهر تبریز
Psychometric and cultural adaptation of the Quick Mild Cognitive Impairment Screen (Q-MCI) among older people in Tabriz
مجریان: حسین مطلبی
خلاصه روش اجرا: هدف از اجرای این مطالعه روانسنجی و بومی سازی آزمون غربالگری سریع آسیب شناختی خفیف می باشد. این مطالعه در شهر تبریز انجام خواهد یافت . جامعه هدف این مطالعه سالمندان بالای 60 سال شهر تبریز در سه گروه سالمندان سالم ، سالمندان دارای آسیب شناختی خفیف و سالمندان مبتلا به آلزایمر می باشد. براساس مطالعات قبلی از هر گروه حداقل 30 نفر و جمعا 90 نفر با روش نمونه های در دسترس از کلینیک های وابسته به علوم پزشکی تبریز انتخاب خواهد شد. معیارهای ورود به این مطالعه افراد گروه طبیعی از بین داوطلبین با داشتن شرایط مطالعه از بین افراد سرای سالمندان شهر تبریز انتخاب و یا از بین همراهان مراجعین که تمایل به شرکت در مطالعه را داشته باشند انتخاب می گردد.این افراد باید ویژگیهای زیر را داشته باشند. - عدم وجود آلزایمر با نظر متخصص - عدم وجود مشکل نورولوژیک با تایید نورولوژیست - سن آزمودنی 60 سال به بالا - عدم مصرف الکل - عدم وجود مصرف خودسرانه داروهای روانپزشکی، داروهای ضد تشنج و مداخلات هایپنوتیک - نداشتن نقص شنوایی یا بینایی و یا در صورت وجود نقص شنوایی و بینایی اصلاح شده - عدم وجود ضربه به سر معیار ورود به مطالعه (افراد مبتلا به آسیب شناختی خفیف و آلزایمر): - تایید وجود آسیب شناختی خفیف و یا آلزایمر با نظر متخصص روانپزشکی یا مغز و اعصاب - عدم وجود مشکل نورولوژیک دیگر با تایید نورولوژیست - سن آزمودنی 60 سال به بالا - عدم مصرف الکل - عدم وجود مصرف خودسرانه داروهای روانپزشکی، داروهای ضد تشنج و مداخلات هایپنوتیک - نداشتن نقص شنوایی یا بینایی و یا در صورت وجود نقص شنوایی و بینایی اصلاح شده - عدم وجود ضربه به سر معیار خروج از مطالعه(افراد مبتلا به آسیب شناختی خفیف و آلزایمر) - تغییر وضعیت شناختی آزمودنی در اثر استفاده از داروها - عدم تمایل به همکاری - کاهش قند خون به طوری که فرد نتواند آزمون را ادامه دهد - هر گونه اختلال نورولوژی جدید در طی مطالعه در این مطالعه چون مداخله انجام نمی گیرد هرگونه درمان پزشکی مربوط به آن نیز سبب خروج از مطالعه نمی گردد بلکه ثبت شده و تاثیرات احتمالی آن بررسی می گردد. پس از آنکه فرد شرایط و معیارهای ورود در مطالعه را داشت با استفاده از آزمون مورد بررسی قرار خواهد گرفت. پس از انتخاب شرکت کنندگان براساس معیارهای ورود و خروج هدف مطالعه برای آنها شرح داده خواهد شد و در صورت تمایل به ادامه مطالعه ابتدا فرم رضایت نامه آگاهانه پر و امضا خواهد شد. داده ها ازطریق پرسشنامه اطلاعات زمینه ای و آزمون سریع غربالگری آسیب شناختی خفیف جمع آوری خواهد شد به منظور رعایت ملاحظات اخلاقی، برای انجام پزوهش، پس از تصویب پروپوزال و اخذ تاییدیه اخلاقی از کمیته اخلاق در پژوهش دانشگاه علوم پزشکی تبریز، حصول به جمعیت مورد مطالعه از طریق هماهنگی و جلب موافقت خواهد شد. همچنین قبل از شروع پزوهش، شرکت کنندگان از اهداف و اهمیت تحقیق آگاه شدند و با رضایت آگاهانه در تحقیق شرکت خواهند نمود. از آن¬ها برای شرکت در تحقیق اجازه گرفته خواهد شد. همچنین به آنها اطمینان داده شد، اطلاعات به¬ دست آمده صرفاً برای پزوهش استفاده می¬شود و مشخصات آن¬ها در طول تحقیق و پس از آن به صورت محرمانه حفظ می¬شود. همچنین شرکت کنندگان تحقیق از آزادی و اختیارشان برای انصراف از ادامه شرکت در پژوهش در هر زمان مطلع خواهند بود. در این مطالعه جهت تجزیه و تحلیل داده¬ها از نرم افزار آماری IBM SPSS Statistics نسخه 24 در سطح معنی داری 0.05 استفاده خواهد شد. در بخش توصیفی برای متغیرهای کیفی، فراوانی (درصد) و برای متغیرهای کمی نرمال از میانگین (انحرف معیار)، برای متغیرهای کمی غیر نرمال از میانه (دامنه میان چارکی) محاسبه خواهد شد. از الگوهای تحلیلی آزمون کای اسکوئر، تحلیل واریانس (یا معادل ناپارامتری آن –کروسکال والیس- در صورت غیر نرمال بودن توزیع) برای مقایسه الگوی (Qmci-AZ) بر اساس مشخصات جمعیتی بدون لحاظ کردن اثرات مخدوشگر استفاده خواهد شد. از آزمون تحلیل مدل¬های خطی عمومی (General Linear Model) و رگرسیون لجستیک نیز در جهت مقایسه این الگو با کنترل اثر مخدوشگرها استفاده خواهد شد. همچنین جهت تعیین نمره cut off در سالمندان سالم و آلزایمر از معیارهای حساست، ویژگی و سطح زیر منحنی راک استفاده خواهد شد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 63333 |
| عنوان فارسی طرح | روانسنجی و بومی سازی آزمون سریع غربالگری اختلالات شناختی خفیف در سالمندان شهر تبریز |
| عنوان لاتین طرح | Psychometric and cultural adaptation of the Quick Mild Cognitive Impairment Screen (Q-MCI) among older people in Tabriz |
| نوع طرح | گرنت پژوهشی |
| اولویت طرح | اختلالات شناختی شایع با تاکید بر پارکینسون، آلزایمر، دمانس |
| نوع مطالعه | طراحی / ارزشیابی تستها |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | خير |
| مقطع پایان نامه | |
| مدت اجرا - ماه | 18 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | با بهبود وضعیت زندگی و بالاتر رفتن سن امید به زندگی در دنیا و رشد شتابان جمعیت سالمندی در ایران وجود آزمونها و معیارهایی برای تشخیص و غربالگری جمعیت سالمند و اطلاع از وضعیت سلامت آنها بینهایت ضروری می باشد. یکی از حیطه هایی که در سالمندی با تغییرات مواجه میشود حوزه مهارتهای شناختی وزبان است. آسیب به مهارتهای شناخت و زبان سبب میشود که فرد از اجتماع منزوی شده و آسیب های روانی فراوانی را تجربه نماید با نگاهی به مطالعات انجام شده در حیطه سالمندی در ایران متوجه می شویم که ارزیابیهای استاندارد بسیار اندک است . با توجه به اینکه این آزمونها شدیدا به زبان و فرهنگ بومی و ناحیه زندگی افراد بسیار وابسته می باشد آزمونهای استاندارد موجود نیز در شناسایی این بیماران در مناطق مختلف ایران با زبان و فرهنگهای مختلف کارآیی ندارد. با نگاهی به مراکزی که خدمات را برای سالمندان ارایه می دهند در می یابیم که وجود آزمونهای استاندارد بومی و منطقه ای برای ارایه خدمات هرچه بهتر به گروههای زبانی مختلف در مناطق مختلف ایران بسیار ضروری و حیاتی می باشد. عدم کارایی تستها و آزمونهای موجود در شناسایی این بیماران، افزایش سریع سالمندی در ایران، افزایش جمعیت سالمندی بالاتر از نرم در شمالغرب کشور و مخصوصا استان آذربایجان شرقی با توجه به آمار مرکز آمار ، وابستگی و همبستگی شدید این آزمونها به زبان، هزینه سرسام آوری که به خانواده های دارای افراد سالمند و به تبع آن به کشور و بودجه عمومی دولت با توجه به آمار وارد می آید. تهیه و استاندارد سازی آزمونهای شناختی بسیار حیاتی و ضروری است که با استفاده از آن متخصصان درگیر با حوزه سالمندی بتوانند بهتر سریعتر و غیر تهاجمی تر به شناسایی و ارایه خدمات مناسب و درست بپردازند. اولین گام برای ارایه خدمات صحیح به جمعیت سالمندی وجود آزمون مناسب و استاندارد می باشد. یکی از آزمونهای خوب که برای شناسایی وضعیت ذهنی، شناختی سالمندان در سطح جهانی وجود دارد آزمون سریع غربالگری آسیب شناختی خفیف می باشد. در ایران با استفاده از این آزمون هیچ مطالعه ای انجام نگرفته است و ضرورت دارد که این آزمون برای بیماران ایرانی با زبانها، فرهنگها و مناطق مختلف نیز استاندارد شود تا متخصصان به شناسایی راحتتر این بیماران و ارایه خدمات به آنان بپردازند. |
| اهداف اختصاصی | تعیین روایی ابزار -تعیین پایایی ابزار |
| چکیده انگلیسی طرح | AThe purpose of this study is to conduct psychometric and localization of the rapid screening test for mild cognitive impairment. This study will be conducted in Tabriz city. The target population of this study is the elderly over 60 years of age in Tabriz city in three groups: healthy elderly, elderly with mild cognitive impairment, and elderly with Alzheimer's disease. Based on previous studies, at least 30 people from each group and a total of 90 people will be selected using the available sample method from clinics affiliated with Tabriz Medical Sciences. Entry criteria for this study: Individuals in the natural group will be selected from among volunteers who meet the study conditions from among people in the nursing home in Tabriz city or from among the companions of the clients who are willing to participate in the study. These individuals must have the following characteristics. - No Alzheimer's disease according to a specialist's opinion - No neurological problem confirmed by a neurologist - Subject's age 60 years and above - No alcohol consumption - No arbitrary use of psychiatric drugs, anticonvulsants, and hypnotic interventions - No hearing or vision impairment, or if there is hearing or vision impairment, corrected - No head injury Study entry criteria (people with mild cognitive impairment and Alzheimer's): - Confirmation of mild cognitive impairment or Alzheimer's disease by a psychiatrist or neurologist - No other neurological problem confirmed by a neurologist - Subject's age 60 years and above - No alcohol consumption - No arbitrary use of psychiatric drugs, anticonvulsants, and hypnotic interventions - No hearing or vision impairment, or if there is hearing or vision impairment, corrected - No head injury Study exit criteria (people with mild cognitive impairment and Alzheimer's) - Change in the subject's cognitive status due to the use of medications - Unwillingness to cooperate - Decrease in blood sugar such that the person Unable to continue the test - Any new neurological disorder during the study will not result in withdrawal from the study, as there is no intervention in this study, nor will any related medical treatment. It will be recorded and its possible effects will be investigated. After the individual meets the conditions and criteria for inclusion in the study, they will be examined using the test. |
| کلمات کلیدی | سالمندی: تعریف نظری: به توصیف فرآیندهایی می پردازد که به کاهش زیست پذیری موجود انسانی و افزایش آسیب پذیری او منجر می گردد. این تغییرات با افزایش سن بیشتر می گردد. تعریف عملی: در این مطالعه به گروه افرادی گفته می شود که از لحاظ تقویمی سن بالای 60 سال داشته باشند. آسیب شناختی: تعریف نظری: این بیماری براساس DSM-V اینگونه تعریف می شود: الف- شروع تدریجی نقایص شناختی که به طور پیشرونده¬ای بدتر می شود ب- علتهای مشخص ناشی از درگیری سیستم اعصاب مرکزی قابل تشخیص نیست ج- از اختلالات دیگری مانند اسکیزوفرنی یا افسردگی ناشی نشده باشد (انجمن روانپزشکان آمریکا، 2013). تعریف عملی: در این مطالعه به افرادی اطلاق می گردد که با نظر متخصصین به آسیب شناختی مبتلا باشند. ترجمه و بومی سازی: تعریف نظری: فرایند ایجاد متنی معادل با متن اصلی در زبانی دیگر به طوری که چه به لحاظ زبانی و چه به لحاظ فرهنگی قابل مقایسه با متن اصلی باشد. بنابراین فرآیند دو مرحله معادل سازی زبانی (ترجمه) و فرهنگی را شامل میشود. تعریف کاربردی: در این مطالعه بومی سازی آزمون سریع غربالگری آسیب شناختی خفیف شامل مراحل ترجمه نسخه اصلی به زبان بومی منطقه، سنجش کیفیت ترجمه (وضوح، کاربرد زبان مشترک، معادل سازی مفهومی و مقبولیت)، ترجمه نسخه به زبان انگلیسی، مقایسه نسخه انگلیسی با نسخه اصلی و آزمون مقدماتی نسخه زبان بومی در یک گروه از سالمندان خواهد بود. روانسنجی: تعریف نظری: روایی (اعتبار) به اعتبار منطقی بین پرسشهای آزمون و موضوع مورد سنجش اشاره دارد. به عبارتی روایی یک آزمون به معنای اندازه گیری متغیری است که برای آن طراحی شده نه یک متغیر دیگر. وقتی گفته می شود آزمون روایی دارد به این معنا است که پرسشهای آزمون آنچه را که مورد سنجش است را دقیقا می سنجد. تعریف عملی: در مطالعه حاضر منظور از بررسی روایی نمرات آزمون سریع غربالگری آسیب شناختی خفیف به بررسی روایی سازه ای این آزمون پرداخته خواهد شد. پایایی: تعریف نظری: پایایی آزمون به این معنی است که آزمون در هر بار استفاده دقیقا ویژگی و کیفیت یکسانی را ارزیابی می نماید. تعریف عملی: در این مطالعه به منظور ارزیابی پایایی نمرات ازمون در نسخه بومی به بررسی آلفای کرونباخ و همبستگی درون رده ای پرداخته خواهد شد. |
| ذینفعان نتایج طرح | 1- بیماران مبتلا به آسیبهای شناختی و بیماریهای نورودجنرتیو 2- با توجه به افزایش جمعیت سالمندان و لزوم رسیدگی، شناسایی و بهبود و افزایش کیفیت زندگی سالمندان به نظر میرسد که داشتن یک آزمون مناسب شناختی که از لحاظ اجتماعی، زبانی و فرهنگی با اجتماع منطبق شده باشد. 3- جمعیت ایران روز به روز پیر تر شده و جمعیت سالمندان کشور رفته رفته در حال افزایش است برای اینکار سیاستگذاران اجتماع باید تصویری از جامعه ی سالمندی کشور داشته باشند تا بتوانند برنامه ریزی درستی را اننجام بدهند برای اجرای این کار داشتن برنامه های مناسب شناسایی مشکلات این گروه و طبقه از اجتماع ضروری و حیاتی است. 4- بودجه عمومی دولت و سیستم بهداشت و درمان دولت |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| جعفر معصومی کمانج | همکار اصلی |
| حسین مطلبی | مجری اول (اصلی-هیات علمی) |
| حمید اله وردی پور | همکار اصلی |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر آزمون غربالگری سریع اختلالات خفیف شناختی به زبان آذری در تبریز اعتبارسنجی شدمتن خبر با نگاهی به مراکزی که خدمات را برای سالمندان ارایه می دهند، در می یابیم که وجود آزمونهای استاندارد بومی و منطقه ای برای ارایه خدمات هرچه بهتر به گروههای زبانی مختلف در مناطق مختلف ایران بسیار ضروری و حیاتی است. عدم کارایی تستها و آزمونهای موجود در شناسایی این بیماران، افزایش جمعیت سالمندی استان آذربایجان شرقی با توجه ، وابستگی و همبستگی شدید این آزمونها به زبان، هزینه سرسام آوری که به خانواده های دارای افراد سالمند و به تبع آن به کشور و بودجه عمومی دولت با توجه به آمار وارد می آید؛ تهیه و استاندارد سازی آزمونهای شناختی بسیار حیاتی و ضروری است که با استفاده از آن متخصصان درگیر با حوزه سالمندی بتوانند بهتر سریعتر و غیر تهاجمی تر به شناسایی و ارایه خدمات مناسب و درست بپردازند.
روانسنجی و بومی سازی آزمون غربالگری سریع آسیب شناختی خفیف انجام گرفت.یکی از آزمونهای ارزشمند که برای شناسایی وضعیت ذهنی، شناختی سالمندان در سطح جهانی وجود دارد آزمون سریع غربالگری آسیب شناختی خفیف است که به زبان آذری در بین سالمندان شهر تبریز اعتبارسنجی گردید. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
