بررسی اثربخشی برنامه " افزایش مهارت های ارتباطی سفیران سلامت خانوارها" بر مهارت های مقابله با استرس در سالمندان روستایی شهر ملکان

Effectiveness of the program " communication skills of health ambassadors " for improving stress management skills among rural older people in Malekan, Iran


چاپ صفحه
پژوهان
صفحه نخست سامانه
مجری و همکاران
مجری و همکاران
اطلاعات تفضیلی
اطلاعات تفضیلی
دانلود
دانلود
دانشگاه علوم پزشکی تبریز
دانشگاه علوم پزشکی تبریز

مجریان: حسین مطلبی

خلاصه روش اجرا: این پژوهش به صورت یک مطالعه نیمه تجربی از نوع قبل و بعد بر روی سالمندان روستایی دارای سفیر سلامت گروه سنی 60 الی 70 ساله انجام خواهد شد. در مرحله اول با انجام یک مطالعه میدانی در سالمندان روستایی، افراد در معرض خطر (دارای میزان مقابله با استرس پایین) از طریق پرسشنامه استاندارد استرس ادراک شده کوهن و همکاران و پرسشنامه مقیاس مقابله با شرایط پراسترس کالزبک و همکاران شناسایی خواهند شد و سپس یک مداخله مبتنی بر افزایش مهارت های ارتباطی سفیران سلامت خانوارها بر روی سالمندانی که دارای مهارت های مقابله ای ناکافی می باشند ، در دو مرحله به صورت زیر انجام خواهد شد: مرحله اول : توسعه مهارت های ارتباطی سفیران سلامت گروه مداخله از طریق آموزش پکیج مهارت های مدیریت استرس مبتنی بر چگونگی برقراری ارتباطات مؤثر و همیارانه. مرحله دوم : سفیران سلامت آموزش دیده ، مهارتهای کسب شده را در خانواده خود و در ارتباط با سالمندان به کار خواهند گرفت و به آنها آموزش خواهند داد و آنها را در برقراری ارتباط مؤثر و مدیریت استرس یاری خواهند نمود و در فاصله زمانی 3 ماه و ۶ ماه پس از شروع آموزش مجدداً میزان ادراک از استرس و مدیریت استرس سالمندان را با استفاده از پرسشنامه های استرس ادراک شده کوهن و همکاران و مقیاس مقابله با شرایط پراسترس کالزبک اندازه گیری و نسبت به قبل از مداخله و گروه کنترل مقایسه خواهیم کرد. برنامه آموزشی مهارت های مدیریت استرس مبتنی بر ارتباطات مؤثر و همیارانه شامل مراحل زیر خواهد بود: 1) کلیاتی در مورد شناخت دقیق استرس و عواقب آن و نقش تعارضات در ایجاد استرس 2) آموزش اصول کلی برقراری ارتباط و نحوه ارتباط کلامی و غیر کلامی 3) مشکلات ارتباطی ناشی از بالا رفتن سن و تحلیل حافظه و قوای فکری و کاهش مهارت یادگیری 4) ﺗﻘﺴﯿﻢ وﻇﺎیف و ﺑﻬﺮه ﮔﯿﺮی از ﻫﻤﮑﺎری، ﺣﻤﺎﯾﺖ و ﮐﻤﮏ اﻃﺮاﻓﯿﺎن در ﻧﮕﻬﺪاری و ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ از ﺳﺎﻟﻤﻨﺪان 5) تاکید به حفظ روابط اجتماعی سالمندان 6) تاکید به حفظ روابط عاطفی با شریک زندگی و گرایش به انتخاب های همیارانه 7) پرهیز از ارتباطات مقابله ای 8) پیشگیری از روشهای ارتباطی منجر به خشم دیگران 9) چگونگی کاهش اختلافات غیر ضروری 10) آموزش به کارگیری استراتژی های ارتباطی مؤثر، شامل گوش دادن، توضیح دادن، ارائه اطلاعات، جستجوی صحت و تائید فهم و درک، تمرکز و استفاده از سؤالات باز ، خنده رویی و حفظ ارتباط چشمی و دست دادن 11) اعتماد به نفس دادن به سالمندان و تشویق آنان به استفاده از وسایل کمکی مانند عصا، عینک، سمعک، در صورت نیاز 12) صحبت در مورد نگرانی های سالمندان و رفع نگرانی های آنها با همکاری و مشورت و راه حل خانوادگی 13) تشویق سالمند به ورزش، صحبت درباره احساسات، انجام فعالیت های مختلف ، گرایش مذهبی 14) بغل کردن ، بیرون بردن، تماشای فیلم کمدی و لطیفه گویی

اطلاعات کلی طرح
hide/show

مرحله جاری طرح خاتمه قرارداد و اجرا در دانشکده/مرکز
کد طرح 63002
عنوان فارسی طرح بررسی اثربخشی برنامه " افزایش مهارت های ارتباطی سفیران سلامت خانوارها" بر مهارت های مقابله با استرس در سالمندان روستایی شهر ملکان
عنوان لاتین طرح Effectiveness of the program " communication skills of health ambassadors " for improving stress management skills among rural older people in Malekan, Iran
نوع طرح طرح - پایان نامه
اولویت طرح سبک زندگی،کیفیت زندگی و سلامت روان سالمندان
نوع مطالعه مطالعه مورد/شاهد ( Case - Control )
تحقیق در نظام سلامت بلی
آیا طرح پایان‌نامه دانشجویی است؟ بله
مقطع پایان نامه کارشناسی ارشد
مدت اجرا - ماه 6
نوآوری و ضرورت انجام تحقیق با توجه به افزایش جمعیت افراد مسن، توجه به پیشگیری از بیماری های جسمی و روانی در آنها حائز اهمیت می باشد. استرس و بیماری رابطه نزدیکی با هم دارند ، انسان به عنوان یک واحد زیستی، روانی و اجتماعی، تحت‌ تاثیر استرس، تعادل خود را از دست می‌ دهد. طبق بررسی ‌ها 50 تا 70 درصد بیماری‌ ها با استرس در ارتباط هستند. (2). ﺿﻌﻒﻫﺎی ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ و ﺑﯿﻤﺎریﻫﺎی ﻣﺰﻣﻦ ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺴﯿﺎراﺳﺘﺮس زا ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺑﻪ اﺣﺴﺎس ﻓﻘﺪان ﮐﻨﺘﺮل ﺷﺨﺼﯽ و ﺑـﻪ دﻧﺒﺎل آن ﮐﺎﻫﺶ ﺳﻄﺢ رﺿﺎﯾﺘﻤﻨﺪی از زﻧﺪﮔﯽ ﺑﯿﻨﺠﺎﻣﺪ. ﻋﻼوه ﺑﺮاﯾﻦ، ﺑﯿﻤﺎری ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ ﻣﻮﺟﺐ معلولیت می شود. افزایش فشار خون، تپش قلب، تندی تنفس، تعریق و سردی دستها، خستگی، اختلال در خواب، کابوس‌های شبانه، کاهش تمرکز، حواس پرتی، افسردگی و در بعضی مواقع پرخاشگری و همچنین علائم گوارشی و تکرر ادرار را می‌توانیم از عوامل استرس نام ببریم. استرس با 6 دلیل اصلی مرگ و میر پیوند نزدیک دارد. این دلایل عبارتند از : بیماری قلبی ، سرطان، تصادف، سیروز کبدی، خودکشی و مشکلات حنجره . یافته‌ها بیان می‌کند مداخلۀ مدیریت استرس به ‌شیوۀ شناختی‌ رفتاری می‌تواند به‌ عنوان روش روان‌ درمانی انتخابی و همچنین مکمل درمان‌های پزشکی در بیماران فشارخون در نظر گرفته‌ شده و در کاهش اضطراب و افسردگی و فشارخون سالمندان با فشارخون زیاد مفید واقع شود؛ بنابراین، درنظرگرفتن این نوع درمان به‌عنوان بخشی از برنامۀ درمانی سالمندان با فشارخون زیاد می‌تواند سودمند باشد (3). با توجه به اینکه خود مراقبتی باعث کاهش استرس می‌شود و چشم‌ اندازی نو و احساسی مثبت برای زندگی می بخشد و همچنین به علت اینکه قشر سالمند با وجود مشکلات خاص این دوره از زندگی بیش از پیش به حمایت اجتماعی از سوی اطرافیان نیاز دارند، سعی خواهد شد با آموزش و توانمند سازی سفیران سلامت خانوارها (عضوی از خانواده با حداقل 8 کلاس سواد) در مورد مهارت های مدیریت استرس مبتنی بر برقراری ارتباط مؤثر و کاربرد این مهارت ها در ارتباط با خانواده و سالمندان و انتقال آموخته ها به آنها ، تاثیر آن را در مدیریت استرس سالمندان بسنجیم. از راهکارها و استراتژی های تاثیرگذار بر استرس سالمندان میتوان به مدیتیشن ، آرامش عضلانی پیشرونده وتصویر سازی ذهنی اشاره نمود اما این راهکارها با توجه به محدودیت های جسمانی و شناختی دوران سالمندی و لزوم حمایت اجتماعی از سالمندان، در کاهش تنش به اندازه داشتن مهارت های برقراری ارتباط مؤثر فردی و اجتماعی که هم تعارضات را کاهش میدهد و هم جلب حمایت اجتماعی می کند و هم ساده تر است در کاهش استرس مؤثر نخواهند بود. راهکار اخیر با استفاده از پتانسیل سفیران سلامت خانوارها که قبلاً انتخاب شده و در آموزش های مبتنی بر جامعه نقش ایفا می کنند از یک طرف موجب کاهش تنش و تعارضات در خانواده ها خواهد گردید و از طرف دیگر با افزایش مهارت های برقراری ارتباطات سالم و مؤثر، سالمندان قادر خواهند بود در حفظ روابط و رسیدن به اهداف و داشتن عزت نفس تواناتر گشته و با بسیاری از استرس های ناشی از روابط ناصحیح مقابله کنند.
اهداف اختصاصی

مقایسه تأثیر آموزش برنامه " افزایش مهارت های ارتباطی سفیران سلامت خانوارها" بر میزان استرس درک شده سالمندان در گروه های مداخله و کنترل ، قبل و بعد از آموزش

-

مقایسه تأثیر آموزش  برنامه " افزایش مهارت های ارتباطی سفیران سلامت خانوارها" بر میزان مقابله با استرس در سالمندان گروه های مداخله و کنترل ، قبل و بعد از آموزش

چکیده انگلیسی طرح Effectiveness of the program " communication skills of health ambassadors " for improving stress management skills among rural older people in Malekan, Iran
کلمات کلیدی سفیران سلامت: عضوی از خانواده با حداقل 8 کلاس سواد است که داوطلبانه مسئولیت سلامت خود واعضای خانواده اش را می پذیرد و پس از گذراندن دوره های آموزشی در زمینه خودمراقبتی، دانسته های خود را به اعضای خانواده اش منتقل می کند. استرس : واکــﻨﺶ در ﻣﻘﺎﺑﻠــﻪ ﺑــﺎ ﻳــﻚ ﺗﻬﺪﻳــﺪ ادراک ﺷــﺪﻩ (واﻗﻌــﻲ ﻳــﺎ ﺧﻴـــﺎﻟﻲ ) ﻧـــﺴﺒﺖ ﺑـــﻪ ﺳـــﻼﻣﺖ رواﻧــﻲ، ﺟــﺴﻤﺎﻧﻲ، هیجانی و معنوی فرد که منجر به یک سلسله پاسخ ها و ناسازگاری های فیزیولوژیک می شود، استرس نامیده می شود. استرس ادراک شده: یکی از مولفه های اساسی تبیین کننده احتمال اتخاذ راهبرد مقابله توسط افراد در موقعیت های استرس زا محسوب می شود. شدت استرس ادراک شده نشانه ای از باور فرد به میزان جدی بودن استرس است. تعریف عملیاتی استرس ادراک شده: در این پژوهش منظور از استرس ادراک شده نمره ای است که پاسخ دهندگان به سوالات 13 گویه ای پرسشنامة استرس ادراک شده می دهند. ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ اﺳﺘﺮس : اﻧــــﺴﺎن هــــﺎ ﺗﺤــــﺖ ﺷــــﺮاﻳﻂ اﺳــــــﺘﺮس، ﺑــــــﻪ ﻣﻘﺎﺑﻠــــــﻪ ﻣــﻲ ﭘﺮدازﻧــﺪ. اﻳــﻦ ﻣﻘﺎﺑﻠــﻪ هــﺎ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ، هیجانی ﻳﺎ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑـﺮ ﺣــﻞ ﻣـﺴﺌﻠﻪ ﺑﺎﺷــﻨﺪ. ﻣــﺜﻼ دﻋـــﺎ ﺧﻮاﻧـــﺪن ﻳـــﻚ ﻣﻘﺎﺑﻠـــﻪ هیجان ﻣــﺪار و ﭘﻴﮕﻴــﺮی ﺑــﺮای ﺣــﻞ ﺗــﻨﺶ ﻣﻮﺟــﻮد در رواﺑــﻂ بین فردی، ﻳــــﻚ راه ﺣــــﻞ ﻣـﺴﺌﻠﻪ ﻣـﺪار اﺳــﺖ. ﻋـﻼوﻩ ﺑــﺮ اﻳـــﻦ مقابله ها می توانند ﺳــــﺎزﮔﺎراﻧﻪ و ﻳــــﺎ ﻧﺎﺳــــﺎزﮔﺎراﻧﻪ ﺑﺎﺷــﻨﺪ . تعيين کننده اجتماعي سلامت
ذینفعان نتایج طرح سالمندان – سفیران سلامت - خانواده ها

اطلاعات مجری و همکاران
hide/show

نام و نام‌خانوادگی سمت در طرح
حسین مطلبیاستاد راهنمای اول (آموزشی )
عبدالرسول صفائیانمشاور
بهنام باقرزادهدانشجوی مالک پایان نامه

اطلاعات تفضیلی
hide/show

حوزه خبر خبر
رسانه ها و مردم
عنوان خبر
متن خبر
متخصصان و پژوهشگران
عنوان خبر
متن خبر
سیاستگذاران درمانی
عنوان خبر
متن خبر
سیاستگذاران پژوهشی
عنوان خبر
متن خبر
لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1