بررسی تأثیر مکمل مناکینون (MK-7) بر وضعیت متابولیکی، تغذیه ای، التهابی و پروتئین غیرکربوکسیله ماتریکس در افراد مبتلا به دیابت نوع II
The effect of menaquinone (MK-7) supplementation on metabolic,nutritional, inflammatory status and Matrix γ-carboxyglutamate protein (MGP) protein in DMII
مجریان: بهرام پورقاسم گرگری
خلاصه روش اجرا: این مطالعه با هدف تعیین تأثیر مصرف مکمل مناکینون (MK-7) بر وضعیت متابولیکی، تغذیه ای، التهابی و پروتئین غیر کربوکسیله ماتریکس در افراد مبتلا به دیابت نوع II انجام خواهد شد. طراحی مطالعه به صورت کارآزمایی بالینی تصادفی دوسوکور کنترل شده با دارونماست و طول مدت مداخله 12 هفته خواهد بود. تعداد 46 نفر بیمار مبتلا به دیابت نوع II با نمایه توده بدنی در محدوده Kg/m2 9/29-25 پس از بررسی معیارهای ورود و خروج و اخذ رضایت نامه آگاهانه وارد مطالعه خواهند شد. در ابتدای مطالعه توصیه های غذایی طبق راهنمایی های انجمن دیابت آمریکا به همه افراد خواهد شد سپس افراد در دو گروه مکمل مناکینون (قرص MK-7 200 mcg/d) و دارونما وارد خواهند شد. تکمیل پرسش¬نامه مشخصات دموگرافیک در ابتدای مطالعه، و تکمیل پرسش¬نامه¬های فعالیت فیزیکی (IPAQ) و ثبت غذایی 3 روزه و شاخص¬های تن¬سنجی و ترکیب بدن در ابتدا و انتهای مطالعه انجام خواهند شد. همچنین، در ابتدا و انتهای مطالعه، از بیماران در حالت ناشتا 7 سی سی خون وریدی اخذ گردیده و سطح شاخص های وضعیت متابولیکی (Fasting Insulin, FBS, HBA1C, TG, TC, HDL-C)، تغذیه ای (شاخص های تن سنجی و ترکیب بدنی)، التهابی(TNF-α, hsCRP, IL-6)، پروتئین غیر کربوکسیله ماتریکس ((dpucMGP)dephosphorylated-uncarboxylated Matrix γ-carboxyglutamat protein) و شاخص (Prothrombin Induced by Vitamin K Absence) PIVKAII اندازه¬گیری خواهند شد. شاخص¬ HOMA-IR، HOMA-βو LDL-C محاسبه خواهند گردید.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 62149 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی تأثیر مکمل مناکینون (MK-7) بر وضعیت متابولیکی، تغذیه ای، التهابی و پروتئین غیرکربوکسیله ماتریکس در افراد مبتلا به دیابت نوع II |
| عنوان لاتین طرح | The effect of menaquinone (MK-7) supplementation on metabolic,nutritional, inflammatory status and Matrix γ-carboxyglutamate protein (MGP) protein in DMII |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | پیشگیری و اپیدمیولوژی و مراقبت در بیماریهای شایع متابولیک و غدد ( دیابت، چاقی و کبد چرب) |
| نوع مطالعه | کارآزمایی بالینی (Clinical Trial) |
| تحقیق در نظام سلامت | خیر |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | دکتری تخصصی PhD |
| مدت اجرا - ماه | 20 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | دیابت نوع 2 بیماری شایع متابولیکی در جهان بوده و با توجه به عوارض بسیار زیاد آن، و بار اقتصادی آن بر فرد و جامعه، توجه بر مداخلات مربوط به کنترل آن ضرورت دارد. -مطالعات متعددی بیانگر تغییرات متابولیکی و التهابی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 است. -در خصوص اثر مکمل MK-7 بر حساسیت انسولینی، تنها یک مطالعه مداخله ای انجام شده است که جامعه هدف آن افراد با سابقه CVD بوده و توصیه به انجام مطالعات RCT بیشتر، در سایر بیماریها و جمعیت ها بخصوص در جهت ارزیابی اثر ویتامین k2 بر روی بیماریهای متابولیک شده است. - مطالعات انجام شده در خصوص اثر ویتامین k بر پروفایل لیپیدی اندک است و توصیه به انجام مطالعات RCT بیشتر شده است تا بصورت قطعی اثر بخشی آن مشخص شود. - علیرغم اینکه طبق مطالعات انجام شده ویتامین K می تواند در واکنش های التهابی نقش داشته باشد ولی اولاً: مطالعات بسیار اندکی در خصوص اثر دریافت مکمل ویتامین K بر وضعیت التهابی افراد وجود دارد و توصیه به انجام مطالعات بیشتر شده است. ثانیاً: ثانیاً: تاکنون اثر K2 به فرم MK-7 بر فاکتور التهابی TNF-α بررسی نشده است. - گفته شده است نیاز به انجام مطالعات بیشتر برای بررسی ارتباط بین چربی بدنی و وضعیت ویتامین k در بدن وجود دارد. |
| اهداف اختصاصی | تعیین و مقایسه تاثیر مصرف مکمل مناکینون (MK-7) و دارونما بر شاخص های گلایسمی (Fasting Insulin, FBS, HBA1C, HOMA-IR, HOMA-β) -تعیین و مقایسه تاثیر مصرف مکمل مناکینون (MK-7) و دارونما بر پروفایل لیپیدی (TG, TC, HDL-C, LDL-C ) -تعیین و مقایسه تاثیر مصرف مکمل مناکینون (MK-7) و دارونما بر وضعیت تغذیه ای (شاخص های تن سنجی و ترکیب بدنی) -تعیین و مقایسه تاثیر مصرف مکمل مناکینون (MK-7) و دارونما بر شاخص های وضعیت التهابی (TNF-α, hsCRP, IL-6) -تعیین و مقایسه تاثیر مصرف مکمل مناکینون (MK-7) و دارونما بر شاخص های وضعیت ویتامین K (dpucMGP و PIVKAII) |
| چکیده انگلیسی طرح | |
| کلمات کلیدی | دیابت ملیتوس (DM-Diabetes Mellitus): بیماری است که با وجود یک اختلال متابولیکی در بدن و افزایش سطح قند خون مشخص میشود که در این اختلال، توانایی تولید هورمون انسولین در بدن از بین میرود یا بدن در برابر انسولین مقاوم شده و بنابراین انسولین تولیدی نمیتواند عملکرد طبیعی خود را انجام دهد(1). دیابت نوع 2 (DMII): در این بیماری که ۹5–۹0٪ از بیماران دیابتی را شامل میشود، مقاومت پیش رونده بدن به انسولین وجود دارد که در نهایت ممکن است به تخریب سلولهای بتای پانکراس و نقص کامل تولید انسولین منجر شود(1). عوامل ژنتیکی، چاقی و کمتحرکی نقش مهمی در ابتلای فرد دارند(66) و تخریب اتوایمیون نقشی در بروز این بیماری ندارد(66). تشخیص این بیماری در مطالعه حاضر، بر اساس تشخیص متخصصین غدد صورت خواهد گرفت. به طوری که درصورت داشتن یکی از معیارهای الف) FBS≥126mg/dL ب) 2hPG≥200mg/dL به همراه علائم ابتلا به آن ج) HBA1C≥6.5%، تشخیص ابتلا به DMII صورت خواهد گرفت(67). وضعیت متابولیکی: منظور از بررسی وضعیت متابولیکی در مطالعه حاضر، بررسی تغییرات شاخص های گلایسمی و پروفایل لیپیدی می باشد. شاخص های گلایسمی: در مطالعه حاضر، شامل Fasting Insulin, FBS, HBA1C, HOMA-IR, HOMA-β می باشد. FI- Fasting Insulin: زمانی که مقدار انسولین ناشتای فردی بالای 25 mIU/L باشد، آن فرد دچار اختلال مقاومت به انسولین می باشد(68). FBS- Fasing Blood Sugar: قند خون ناشتا در افراد طبیعی 70-100 mg/dL است و در افراد مبتلا به دیابت ≥126 mg/dL می باشد(67). HBA1C- hemoglobin A1c: حاصل گلیکاسیون غیر آنزیماتیک هموگلوبین با قند خون است و شاخصی برای نشان دادن میانگین غلظت گلوکز خون در سه ماه اخیر می باشد و درصورت بالا بودن غلظت قند خون در سه ماه اخیر، این شاخص نیز بالا خواهد بود(69). HOMA-IR -Homeostatic Model Assessment: شاخصی برای کمی کردن مقاومت به انسولین (IR) می باشد. مقاومت به انسولین یک وضعیت فیزیولوژیکی می باشد که در آن سلولها به هورمون انسولین پاسخ طبیعی نمی دهند. بدن تولید انسولین می کند ولی سلولها مقاوم به انسولین می شوند و قادر به استفاده موثر از آن نمی باشند و این امر منجر به ایجاد هیپرگلیسمی می شود. بدنبال آن سلولهای بتای پانکراسی تولید انسولین خود را افزایش می دهند و هیپرانسولینمی ایجاد می شود(70). شاخص HOMA-IR با داشتن قند خون ناشتا (FBS) و انسولین ناشتا (FI) از طریق فرمول زیر قابل محاسبه است(71). HOMA- β- Homeostatic Model Assessment: شاخصی برای کمی کردن میزان عملکرد سلول های بتا می باشد و با داشتن قند خون ناشتا (FBS) و انسولین ناشتا (FI) از طریق فرمول زیر قابل محاسبه است(72). پروفایل لیپیدی: در مطالعه حاضر، شاملTG, TC, HDL-C, LDL-C می باشد. TG- triglyceride: استر متشکل از گلیسرول و سه اسید چرب است که چربی اصلی بدن انسان را تشکیل می دهد و در جریان خون نیز وجود دارد(73). TC- Total Cholestrole: استرول پیش ساز هورمون های استروئیدی و اسیدهای صفراوی و ویتامین D است که جزء اصلی غشاء سلول های حیوانی را تشکیل می دهد که در جریان خون نیز وجود دارد(74). HDL-C- High-Density Lipoprotein: یکی از پنج گروه اصلی لیپوپروتئین هاست که باعث حمل مولکول های چربی در جریان خون خارج سلولی می شود و درجریان خون اندازه گیری می شود(75). LDL-C- Low-Density Lipoprotein: یکی از پنج گروه اصلی لیپوپروتئین هاست که باعث حمل مولکول های چربی در جریان خون خارج سلولی می شود و به شرطی که TG<400 mg/dL باشد، از طریق فرمول زیر محاسبه می گردد(76). وضعیت تغذیه ای: منظور از بررسی وضعیت تغذیه ای در مطالعه حاضر، بررسی تغییرات شاخص های تن سنجی و ترکیب بدنی افراد مورد مطالعه می باشد. شاخص های ترکیب بدنی: اصطلاحاً به تعیین توده چربی (Fat mass: FM)، توده بدون چربی (Fat free mass: FFM)، و آب بدن (Body water: BW) اطلاق می گردد که در مطالعه حاضر با استفاده از روش آنالیز مقاومت بیوالکتریک (Bioelectrical ImpedanceAnalysis: BIA) و دستگاه Tanita-BIA اندازه گیری خواهد شد. شاخص های تن سنجی: منظور از شاخص های تن سنجی در مطالعه حاضر، اندازه گیری قد، وزن، BMI، دور کمر، دور باسن، نسبت دور کمر به دور باسن می باشد. وضعیت التهابی: منظور از بررسی وضعیت التهابی در مطالعه حاضر، بررسی تغییرات شاخص های TNF-α, hsCRP, IL-6 می باشد. TNF-α- Tumor Necrosis Factor: یک سیتوکین دخیل در التهاب که عمدتاً توسط ماکروفاژهای فعال شده تولید می شود و نقش اصلی آن تنظیم ایمنی سلول هاست و در ایجاد تب، آپوپتوز و کاشکسی دخیل است(77). hsCRP-high sensitivity C-Reactive Protein: نام پروتئینی سنتز شونده در کبد در پاسخ به فاکتورهای آزاد شده از ماکروفاژ و سلول چربی است که در موارد التهاب در خون افزایش مییابد(78). IL-6- Inteluckine 6 نوعی از اینترلوکین است که بعنوان یک سیتوکین پیش التهابی عمل می کند و به طور عمده توسط سلول های کلیوی، عضلانی، T، ماکروفاژها، آدیپوسیت ها و استئوبلاستها تولید می شوند(79). وضعیت ویتامین K: طبق مرور متون انجام شده، برای بررسی وضعیت ویتامین K در مطالعه حاضر، اندازه گیری تغییرات شاخص های dpucMGP و PIVKAII صورت خواهد گرفت(12, 48) که در مطالعات بعنوان نشانگرهای وضعیت ویتامین k توصیه و استفاده شده اند(50, 51, 58) dp-ucMGP- dephosphorylated uncarboxylated Matrix Gla Protein: فرم دفسفریله و غیرکربوکسیله پروتئینMGP است که بعنوان مارکر سنجش وضعیت ویتامین K در بدن مورد استفاده قرار می گیرد(80). PIVKAII- Prothrombin Induced by Vitamin K Absence or Antagonist-II یا DES- Des-gamma-Carboxy Prothrombin: یکی از حساس ترین مارکرهای کمبود ویتامین K در جریان خون می باشد(59, 60). در واقع، فرم غیرکربوکسیله پروترومبین است که از کبد مشتق می شود(61) و تحت تاثیر عملکرد کلیه قرار نمی گیرد و می تواند در بیماران کلیوی نیز استفاده شود(60). غلظت آن در جریان خون افراد سالم کمتر از 2 ng/mL است(81) و درصورت کمبود ویتامین K در بدن، سطح خونی آن به بزرگتر مساوی 2 ng/mL افزایش مییابد(60, 62-65). |
| ذینفعان نتایج طرح | دیابت نوع 2 یکی از بیماری های متابولیکی شایع در جهان است که عوارض متعاقب آنها از جمله کاهش توان کار، افزایش احتمال بستری شدن و ضرورت مصرف مزمن داروهای متعدد، بار بهداشتی و اقتصادی سنگینی به افراد و دولت تحمیل می¬کند. با به دست آوردن شواهدی از مفید بودن مصرف مکمل مناکینون، در صورت تأیید توسط نتایج کارآزماییهای بالینی آتی، می¬توان با تشویق و ترویج استفاده از این راهکار، گامی مؤثر در راستای کاهش مشکلات بیماران مبتلا برداشت. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| بهرام پورقاسم گرگری | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| اسماعیل فرجی | مشاور |
| ناهید کرم زاد | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر مکمل ویتامین کا (به شکل مناکینون) می تواند در کنترل قند خون در افراد مبتلا به دیابت نوع دو مفید باشد.متن خبر دیابت نوع 2 بیماری شایع با روند رو به افزایش در جهان است که با عوارضی چون: قند خون بالا، اختلال در چربیهای خون و التهاب در بدن همراه است. مطالعه با هدف بررسی اثرات مکمل ویتامین کا (دویست میکروگرم در شبانه روز مناکینون به شکل 7-MK به مدت سه ماه)، بر قند، انسولین، مقاومت انسولینی، هموگلوبین گلیکوزیله، چربی های خون، شاخص های تن سنجی و شاخص های نشانگر التهاب در بدن انجام گرفت. در پایان مطالعه با بهبودی وضعیت ویتامین کا بدن، قند و هموگلوبین گلیکوزیله بعنوان نشانگر های وضعیت کنترل قند خون در گروه مکمل کاهش یافت ولی تاثیری بر روی چربی های خون، شاخص های تن سنجی و وضعیت التهابی بدن نداشت. به نظر میرسد ویتامین کا در متابولیسم قند موثر بوده و مکملیاری با مناکینون در افراد مبتلا به دیابت نوع دو بتواند در کنار درمانهای موجود، در بهبود برخی مشکلات ناشی از این بیماری مؤثر باشد. |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
