بررسی ارتباط نیازهای مراقبت حمایتی و درک از بیماری با کیفیت زندگی در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به مراکز انکولوژی اراک، 1395
The relationship between supportive care needs and illness perception with quality of life in breast cancer patients receiving chemotherapy and radiation therapy referred to oncology centers of Arak, 2016
مجریان: رقیه نوری زاده , عزیزه فرشباف خلیلی
خلاصه روش اجرا: مطالعه حاضر یک مطالعه مقطعی می¬باشد که پس از کسب مجوز از کمیته اخلاق معاونت محترم تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی تبریز و دریافت معرفی نامه از معاونت محترم پژوهشی دانشکده بر روی 176 نفر از زنان مبتلا به سرطان پستان ساکن در شهر اراک انجام می¬شود. نمونه گیری به صورت در دسترس خواهد بود. کلیه شرکت کنندگان ابتدا توسط پژوهشگر از اهداف و روش اجرای طرح آگاه شده و از لحاظ اطلاعات پایه و معیارهای ورود ارزیابی خواهند شد و در صورت دارا بودن شرایط ورود به مطالعه، پس از امضای فرم رضایت آگاهانه، وارد پژوهش می شوند. پرسشنامه¬ها بصورت خود ایفا (خود تکمیلی و خودگزارشی) تکمیل خواهند شد. اطلاعات از طریق پرسشنامه¬ مشخصات فردی – اجتماعی و بیماری، پرسشنامه کیفیت زندگی مبتلایان به سرطان (QLQ-C30) و پرسشنامه اختصاصی سرطان پستان QLQ-BR23))، پرسشنامه¬ نیازهای مراقبت حمایتی (SCNS-SF34) و پرسشنامه¬ درک از بیماری (brief IPQ) جمع ¬آوری خواهد شد. در ضمن برخی از سئوالات مهم از قبیل نوع و مرحله سرطان، تعداد سیکل رادیوتراپی یا شیمی¬درمانی و نوع داروهای دریافتی از روی پرونده تکمیل خواهند شد. پایایی ابزارهای استاندارد مورد استفاده در این پژوهش از دو بعد انسجام درونی (ضریب آلفای کرونباخ) و تکرار پذیری (ICC= Intra Class Correlation) سنجیده خواهد شد. ضریب همبستگی درون رده¬ای با انجام آزمون و باز آزمون بر روی 20 نفر به فاصله زمانی دو هفته تعیین خواهد شد. داده¬ها بعد از جمع آوری، با استفاده از نرم افزار SPSS21 مورد تجزیه و تحلیل قرار خواهند گرفت. جهت تجزیه و تحلیل داده¬ها از آمار توصیفی (توزیع فراوانی مطلق و نسبی و همچنین شاخص¬های مرکزی و پراکندگی مانند میانگین و انحراف معیار) و جهت تعیین ارتباط بین کیفیت زندگی با نیازهای مراقبت حمایتی، درک از پیش¬آگهی و برخی از مشخصات فردی- اجتماعی و بیماری در زنان مبتلا به سرطان پستان پستان و مقایسه بین دو گروه درمانی از آمار تحلیلی مانند آزمون همبستگی پیرسون یا اسپیرمن، T مستقل یا من ویتنی (بسته به توزیع نرمال یا غیر نرمال نمونه¬ها) و رگرسیون خطی یک متغیره و چند متغیره استفاده خواهد شد
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا در دانشکده/مرکز |
| کد طرح | 61014 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی ارتباط نیازهای مراقبت حمایتی و درک از بیماری با کیفیت زندگی در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به مراکز انکولوژی اراک، 1395 |
| عنوان لاتین طرح | The relationship between supportive care needs and illness perception with quality of life in breast cancer patients receiving chemotherapy and radiation therapy referred to oncology centers of Arak, 2016 |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | بهبود کیفیت مراقبت های سلامت (با اخذ تائید برای موضوع ارائه شده از معاونت های درمان و بهداشت، حسب موضوع) |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | کارشناسی ارشد |
| مدت اجرا - ماه | 15 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | نوآوری و ضرورت اجرای طرح: سرطان پستان شایعترین سرطان زنان شناخته شده است. شایع بودن بیماری و میانسال بودن اغلب مبتلایان در سنینی که اوج مسئولیت¬های خانوادگی و شغلی را به عهده دارند، کیفیت زندگی زنان و خانواده¬های ایرانی را تحت تاثیر قرار داده¬ است. یکی از رویکردهای ارزیابی کیفیت زندگی، سنجش نیازهاست. مطالعات انجام گرفته در حیطه نیازهای مراقبت حمایتی زنان مبتلا به سرطان پستان در ایران، معدود می¬باشند؛ حال آنکه مدت زمان سپری شده از بیماری و نوع درمان دریافتی قویاً بر نوع نیازهای درک شده موثر بوده و نیازهای برآورده نشده بیماران سرطانی طی دوره¬ها و مراحل مختلف درمان می-تواند منجر به افت وضعیت روحی-روانی و کیفیت زندگی آنان ¬گردد. یکی از نیازهای عمده مبتلایان به سرطان در ایران، درک از بیماری و میزان بقا می¬باشد. پیش¬آگهی مسئله¬ای است که بسیاری از مراقبین، بحث در مورد آن را مشکل و چالش¬برانگیز مطرح می¬کنند. در مروری بر متون، شواهد متناقضی از ارتباط بین درک از خطر و آگاهی از پیش¬آگهی بیماری با کیفیت زندگی در مبتلایان به سرطان گزارش شده است و شواهد موجود برای نتیجه¬گیری در این زمینه محدود می¬باشند. با توجه به اینکه ارائه سطح مناسبی از مراقبت و ارتقاء کیفیت زندگی بدون درک درست از نیازهای بیماران در مراحل مختلف درمان رخ نمی¬دهد و نظر به ارتباط متناقض گزارش شده بین درک از پیش¬آگهی سرطان بر کیفیت زندگی مبتلایان بر آن شدیم تا مطالعه¬ای با هدف تعیین ارتباط بین نیازهای مراقبت حمایتی و درک از بیماری با کیفیت زندگی در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی طراحی کنیم. |
| اهداف اختصاصی | تعیین و مقایسه میانگین نمره کیفیت زندگی و ابعاد آن در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به مراکز انکولوژی اراک، 1396 -تعیین و مقایسه میانگین نمره نیازهای مراقبت حمایتی و ابعاد آن در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به مراکز انکولوژی اراک، 1396 -تعیین و مقایسه میانگین نمره درک از بیماری در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به مراکز انکولوژی اراک، 1396 -تعیین ارتباط بین نیازهای مراقبت حمایتی با کیفیت زندگی در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به مراکز انکولوژی شهر اراک، 1396 -تعیین ارتباط بین نیازهای درک از بیماری با کیفیت زندگی در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به مراکز انکولوژی شهر اراک، 1395 -: تعیین ارتباط کیفیت زندگی با برخی از مشخصات فردی- اجتماعی و بیماری در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به مراکز انکولوژی شهر اراک، 1396 -تعیین ارتباط نیازهای مراقبت حمایتی با برخی از مشخصات فردی- اجتماعی و بیماری در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به تمام مراکز انکولوژی اراک، 1396 تعیین ارتباط درک از بیماری با برخی از مشخصات فردی- اجتماعی و بیماری در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی مراجعه کننده به تمام مراکز انکولوژی اراک،1396 |
| چکیده انگلیسی طرح | The present study is a cross-sectional study that was conducted on 176 women with breast cancer living in Arak city after obtaining permission from the Ethics Committee of the Vice Chancellor for Research and Technology of Tabriz University of Medical Sciences and receiving a letter of introduction from the Vice Chancellor for Research of the faculty. |
| کلمات کلیدی | سرطان پستان تعریف نظری : سرطان پستان بیماری است که در آن دسته ای از سلول¬های پستان که معمولاً از غدد یا مجاری شیری منشا می¬گیرند، به طور غیر قابل کنترل تکثیر می¬شوند. بیماری در نتیجه تاثیر متقابل عوامل خطر وراثتی و محیطی ایجاد می¬شود (55). تعریف عملی : منظور زنان دارای تشخیص سرطان پستان با توجه به ثبت در پرونده پزشکی توسط پزشک متخصص با هر مرحله ای می¬باشد که جهت انجام شیمی درمانی یا رادیوتراپی به مراکز انکولوژی دولتی و خصوصی اراک مراجعه می¬کنند. کیفیت زندگی تعریف نظری: کیفیت زندگی، درجه احساس هر فرد از توانایی¬ در عملکرد جسمی، عاطفی و اجتماعی وی می¬باشد (56). سازمان بهداشت جهانی در سال 1997، کیفیت زندگی را درک هر فرد از وضعیت زندگی با توجه به فرهنگ و نظام¬های ارزشی که در آن زندگی می¬کند و ارتباط آن با او 4هداف، انتظارات، استاندارد ها و اولویت¬های مورد نظر فرد تعریف می¬کند (57). تعریف عملی: در این مطالعه، کیفیت زندگی زنان مبتلا به سرطان پستان با نمرات کسب شده از طریق تکمیل پرسشنامه استاندارد کیفیت زندگی در بیماران سرطانی (QLQ-C30) و پرسشنامه اختصاصی کیفیت زندگی سرطان پستان (QLQ-BR23) سنجیده می¬شود. سازمان اروپایی تحقیق و درمان سرطان، QLQ-C30 را طی سال¬های 1966 تا 1998 به منظور تاثیر بیماری و درمان بر زندگی روزمره بیماران سرطانی طراحی نمود. ابزار QLQ-C30 مشتمل بر 30 سئوال بوده (58-60) که کیفیت زندگی را در 5 حیطه عملکردی ( عملکرد جسمانی، ایفای نقش، احساسی، شناختی و اجتماعی)، 9 حیطه علایم ( خستگی، درد، تهوع و استفراغ، تنگی نفس، اسهال، یبوست، کاهش خواب، کاهش اشتها و مشکلات اقتصادی ناشی از ابتلا به بیماری) و یک حیطه کلی می¬سنجد . ابزار QLQ-BR23 دارای حیطه¬های عملکرد جنسی، لذت جنسی، تصویر بدنی، تصور از آینده، علایم بازو، علایم پستان، ناراحتی از ریزش مو و عوارض جانبی درمان بوده و شامل 23 سئوال است (61). این دو ابزار معمولاً بطور همزمان برای سنجش کیفیت زندگی در بیماران مبتلا به سرطان پستان مورد استفاده قرار می¬گیرند. نیازهای مراقبت حمایتی تعریف نظری: شامل خدمات ضروری برای افراد متاثر از سرطان یا مراقبان آنهاست تا بتوانند در مراحل تشخیص، درمان، بقاء، مراقبت تسکینی و سوگ نیازهای فیزیکی، عاطفی، روانی، اجتماعی، اطلاعاتی و معنوی خود را برآورده نمایتد (62). تعریف عملی : در این مطالعه برای بررسی نیازهای مراقبت حمایتی بیماران مبتلا به سرطان از پرسشنامه نیازهای مراقبت حمایتی( SCNS-SF34) Supportive Care Needs Surveyاستفاده می¬شود که در سال 2003 توسط Boyes طراحی شده است (63). این ابزار دارای 34 گویه است که نیاز به مراقبت¬های حمایتی را در ابعاد فیزیکی و زندگی روزانه (5 گویه)، روان¬شناختی (10گویه)، مراقبت و حمایت از بیماران ( 5 گویه)، سیستم سلامتی و اطلاعات (11 گویه) و مسائل جنسی ( 3 گویه) می¬سنجد. درک از بیماری تعریف نظری: درک از بیماری، پیش¬بینی پیامد بیماری و تعیین احتمال بهبودی از آن است که بستگی به ماهیت بیماری و نشانه¬های بیمار دارد(64). تعریف عملی: در این مطالعه، درک زنان از بیماری با(Brief IPQ) Brief Illness Perception Questionnaire، طراحی شده توسط Broadben & Petrie در سال 2006 سنجیده می¬شود (65) .این پرسشنامه حاوی 9 سئوال می¬باشد که تجسم عاطفی و شناختی بیماری را ارزیابی می¬کند. ابزار به ترتیب حیطه¬های پیامد، طول مدت، کنترل شخصی، کنترل درمان، ماهیت، نگرانی، شناخت بیماری، پاسخ عاطفی و علت بیماری، برخورداری از عمر طبیعی و قابل درمان بودن بیماری را می¬سنجد |
| ذینفعان نتایج طرح | این مطالعه به اعضای تیم درمان کمک می¬کند که نیازهای برآورده نشده زنان مبتلا به سرطان پستان را در مراحل مختلف درمان بشناسند و بر اساس اولویت¬های آنها مراقبت درمانی خود را پایه¬ریزی نمایند؛ لذا مطالعه حاضر با شناسایی نیازهای زنان مبتلا به سرطان پستان می¬تواند منجر به ارائه بهتر مراقبت حمایتی از سوی ارائه دهندگان خدمات مراقبتی و ارتقاء کیفیت زندگی بیماران شود. همچنین مطالعه حاضر، اطلاعات مفیدی در زمینه ارتباط کیفیت زندگی با درک از سرطان فراهم می¬نماید که در ارائه خدمات مشاوره¬ای از سوی ارائه دهندگان خدمات مراقبتی برای بیماران مبتلا به سرطان می¬تواند مفید باشد |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| رقیه نوری زاده | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| عزیزه فرشباف خلیلی | استاد راهنما دوم (آموزشی ) |
| رضا اقدام ضمیری | مشاور |
| فاطمه میرزایی | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر برآورده ساختن نیازهای مراقبت حمایتی و کمک به درک صحیح از بیماری و درمان پذیری سرطان میتواند در ارتقاء کیفیت زندگی زنان مبتلا به سرطان پستان کمک کند.متن خبر سرطان پستان شایعترین سرطان زنان شناخته شده است.شایع بودن بیماری و میانسال بودن اغلب مبتلایان در سنینی که اوج مسئولیتهای خانوادگی و شغلی را به عهده دارند، کیفیت زندگی زنان و خانواده های ایرانی را تحت تاثیر قرار داده است.مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط بین نیازهای مراقبت حمایتی و درک از بیماری با کیفیت زندگی در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی طراحی شد.این مطالعه بر روی 190 زن مبتلا به سرطان پستان که جهت انجام شیمی درمانی یا رادیوتراپی به مراکز انکولوژی شهر اراک، مراجعه میکردند،انجام شد. با توجه به یافته های مطالعه، برآورده ساختن نیازهای مراقبت حمایتی و کمک به درک صحیح از بیماری و درمان پذیری سرطان میتواند در ارتقاء کیفیت زندگی زنان مبتلا به سرطان پستان کمک کند.نوع درمان، پوشش بیمه ای، نوع جراحی، سن و تحصیلات همسر، نیازهای مراقبت حمایتی و درک از بیماری از عوامل تاثیر گذار بر ابعاد مختلف کیفیت زندگی زنان مبتلا به سرطان پستان بودند.وضعیت درآمد خانواده و درک از بیماری از عوامل تاثیر گذار بر نیازهای مراقبت حمایتی در زنان مبتلا به سرطان پستان بودند. |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر برآورده ساختن نیازهای مراقبت حمایتی و کمک به درک صحیح از بیماری و درمان پذیری سرطان میتواند در ارتقاء کیفیت زندگی زنان مبتلا به سرطان پستان کمک کند.متن خبر سرطان پستان شایعترین سرطان زنان شناخته شده است.شایع بودن بیماری و میانسال بودن اغلب مبتلایان در سنینی که اوج مسئولیتهای خانوادگی و شغلی را به عهده دارند، کیفیت زندگی زنان و خانواده های ایرانی را تحت تاثیر قرار داده است.مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط بین نیازهای مراقبت حمایتی و درک از بیماری با کیفیت زندگی در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی طراحی شد.این مطالعه بر روی 190 زن مبتلا به سرطان پستان که جهت انجام شیمی درمانی یا رادیوتراپی به مراکز انکولوژی شهر اراک، مراجعه میکردند،انجام شد. با توجه به یافته های مطالعه، برآورده ساختن نیازهای مراقبت حمایتی و کمک به درک صحیح از بیماری و درمان پذیری سرطان میتواند در ارتقاء کیفیت زندگی زنان مبتلا به سرطان پستان کمک کند.مسئولین امر در برنامه درسی آموزشی دانشجویان باید واحدهایی در خصوص نیازهای مراقبت حمایتی، نحوه اطلاع دهی بیماری و پیش آگهی آن به بیماران و تاثیر آنها بر کیفیت زندگی بیماران را بگنجانند.همچنین در تدوین سیاستهای لازم برای برآورد سازی نیازهای مراقبت حمایتی و ارتقا کیفیت زندگی بیماران مورد استفاده قرار گیرد. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر برآورده ساختن نیازهای مراقبت حمایتی و کمک به درک صحیح از بیماری و درمان پذیری سرطان میتواند در ارتقاء کیفیت زندگی زنان مبتلا به سرطان پستان کمک کند.متن خبر سرطان پستان شایعترین سرطان زنان شناخته شده است.شایع بودن بیماری و میانسال بودن اغلب مبتلایان در سنینی که اوج مسئولیتهای خانوادگی و شغلی را به عهده دارند، کیفیت زندگی زنان و خانواده های ایرانی را تحت تاثیر قرار داده است.مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط بین نیازهای مراقبت حمایتی و درک از بیماری با کیفیت زندگی در زنان مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی و رادیوتراپی طراحی شد.این مطالعه بر روی 190 زن مبتلا به سرطان پستان که جهت انجام شیمی درمانی یا رادیوتراپی به مراکز انکولوژی شهر اراک، مراجعه میکردند،انجام شد. با توجه به یافته های مطالعه، برآورده ساختن نیازهای مراقبت حمایتی و کمک به درک صحیح از بیماری و درمان پذیری سرطان میتواند در ارتقاء کیفیت زندگی زنان مبتلا به سرطان پستان کمک کند.مسئولین امر در برنامه درسی آموزشی دانشجویان باید واحدهایی در خصوص نیازهای مراقبت حمایتی، نحوه اطلاع دهی بیماری و پیش آگهی آن به بیماران و تاثیر آنها بر کیفیت زندگی بیماران را بگنجانند.همچنین در تدوین سیاستهای لازم برای برآورد سازی نیازهای مراقبت حمایتی و ارتقا کیفیت زندگی بیماران مورد استفاده قرار گیرد. |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر -متن خبر - |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
