بررسی تاثیر برنامه کوتاه مدت ارتقا سواد سلامت بر رفتارهای خودمراقبتی و کیفیت زندگی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2: یک کارازمایی کنترل دار تصادفی
The effect of health literacy promotion program on self-care behaviors and quality of life among patients with type 2 diabetes: a Randomized Controlled Trial
مجریان: حیدر ندریان
خلاصه روش اجرا: گروه مورد مطالعه شامل بیماران مبتلا به دیابت مراجعه کننده به مراکز بهداشتی و درمانی شهرستان چالدران می باشد. حجم نمونه لازم برای این مطالعه براساس مطالعات مشابه قبلی 40 نفر برای هر گروه کنترل و آزمون محاسبه شده است. نمونه ها با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی ساده از بین لیست بیماران موجود در شبکه بهداشت و درمان انتخاب خواهند شد. پس از انتخاب نمونه ها پیش آزمون برای یک گروه مداخله و یک کنترل برگزار شده و سپس باتوجه پیش آزمون انجام شده و محاسبه BMI و انجام آزمایش HbA1c، محتوای جلسات آموزشی برای گروه مداخله طراحی خواهد شد. 3 و 6 ماه پس از مداخله آموزشی پرسشنامه توسط افراد گروه کنترل و آزمون تکمیل و آزمایشات مجددا انجام خواهد شد و اثرات مداخله بر متغیرهای مورد بررسی در گروههای مورد را سنجیده و با گروههای کنترل مقایسه خواهد شد
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 60587 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی تاثیر برنامه کوتاه مدت ارتقا سواد سلامت بر رفتارهای خودمراقبتی و کیفیت زندگی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2: یک کارازمایی کنترل دار تصادفی |
| عنوان لاتین طرح | The effect of health literacy promotion program on self-care behaviors and quality of life among patients with type 2 diabetes: a Randomized Controlled Trial |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | دیابت |
| نوع مطالعه | کارآزمایی بالینی (Clinical Trial) |
| تحقیق در نظام سلامت | خیر |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | کارشناسی ارشد |
| مدت اجرا - ماه | 14 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | ضرورت: پایین بودن کیفیت زندگی در بیماران دیابتی کمک به بیماران جهت جهت درک موقعیت بهداشتی خود و تصمیم برای ارتقا خودمراقبتی آزمون این فرضیه که ارتقا سواد سلامت در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 می تواند خودمراقبتی و کیفیت زندگی را بهبود بخشد. نوآوری: مداخله حاضر با طرح Solomon Four-group Design انجام خواهد شد. این طرح عوامل مرتبط با روایی درونی و بیرونی (internal and external validity) را کنترل می کند. یعنی به محقق امکان می دهد تا 1) اثرات یک مداخله را در رابطه با یک گروه کنترل تعیین کند، 2) هر گونه اثر پیش آزمون را بر روی متغیر وابسته تعیین می کند و 3) هرگونه تداخل (interaction) بین پیش آزمون و مداخله را تبیین خواهد نمود. |
| اهداف اختصاصی | اهداف اختصاصی طرح
2- مقایسه میزان آگاهی از رفتارهای خودمراقبتی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 قبل و بعد از مداخله -3- مقایسه میزان انجام رفتارهای خودمراقبتی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 قبل و بعد از مداخله -4- مقایسه میزان HbA1c در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 قبل و بعد از مداخله -5-مقایسه میزان کیفیت زندگی بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 قبل و بعد از مداخله |
| چکیده انگلیسی طرح | Background: Current evidence suggests that health literacy (HL) impacts self-care behaviors and quality of life (QOL) in patients with type 2 diabetes mellitus (T2DM). This study aimed to evaluate the impact of a short-time health literacy promotion program (HeLPP) on self-care behaviors and QOL in rural patients with type 2 diabetes. Methods: Conducted from 2018 to 2019 in Chaldoran county, Iran, this randomized controlled trial followed the Solomon four-group design. Participants included 160 rural individuals with T2DM, who were divided into two intervention (A and C) and two control (B and D) groups. Pre-tests were conducted for intervention group A and control group B, with post-tests administered to all groups at three and six months. Interventions, consisting of five training sessions lasting 45 to 55 minutes, were planned and executed based on pre-test analyses. Primary outcomes were QOL and self-care behaviors, and secondary outcomes were glycated hemoglobin (HbA1c), HL and patients’ awareness of the disease. Results: Prior to the intervention, there was no significant difference in awareness, HL, self-care behaviors, HbA1c, and QOL between intervention group A and control group B (P>0.05). However, at three and six months after the educational program, intervention group A exhibited significantly increased average scores in awareness, HL, self-care behaviors, and QOL, along with reduced HbA1c levels (P<0.05) compared to control group B. No interaction was detected between the pre-test and the primary and secondary outcome scores after intervention. |
| کلمات کلیدی | مداخله تعریف علمی: مداخله در لغت به معنای وارد و یا واسط شدن بین دو چیز است. در علوم سلامت مداخله به معنای عملی است که برای بهبود یا تغییر ذهنی، عاطفی و یا فیزیکی فرد و یا پیشگیری از آسیب و مشکل انجام میشود. تعریف عملی: منظور از مداخله آموزشی در این مطالعه، تهیه برنامه آموزشی و برگزاری کلاسهای آموزشی است. سواد سلامت سواد سلامت شامل مجموعه ای از مهارت های خواندن، شنیدن، تجزیه و تحلیل، تصمیم گیری و توانایی به کارگیری این مهارت ها در موقعیت های سلامتی است. کیفیت زندگی تعریف علمی: دریافت های شخصی فرد از جایگاه زندگی اش با توجه به فرهنگ و نظام ارزشی که در آن زندگی می کند که متاثر از اهداف،انتظارات و استانداردهای مورد نظر فرد است. خودمراقبتی تعریف علمی: خودمراقبتی عبارت است از رفتارهای بهداشتی که هدفش بهبود رفاه جسمی یا حفظ سلامت از طریق اقداماتی مثل رعایت رژیم غذای، ورزش و در جستجوی خدماتی برای پیشگیری یا درمان پزشکی و بکارگیری درمان های پزشکی تجویز شده، می باشد. تعریف عملی: در این پژوهش منظور پاسخی است که نمونه مورد مطالعه به سؤالات مربوط به خود مراقبتی میدهد. تعيين کننده اجتماعي سلامت |
| ذینفعان نتایج طرح | بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 و جامعه |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| حیدر ندریان | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| توحید بابازاده | همکار اصلی |
| محمد اصغری جعفرآبادی | مشاور |
| حکیم احمدزاده حیدرانلو | دانشجوی مالک پایان نامه |
| ناهید آقاخانی | همکار اصلی |
| براتعلی رضاپور | همکار اصلی |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر ارتقاء سواد سلامت می تواند باعث بهبود کنترل قندخون، رفتارهای خودمراقبتی و کیفیت زندگی در بیماران دارای دیابت نوع دو باشد.متن خبر دیابت به عنوان یک بیماری مزمن می تواند کیفیت زندگی بیماران را تحت تاثیر قرار دهد. از عوامل تاثیرگذار بر پیشگیری و کنترل موثرتر دیابت، سواد سلامت است که بشدت می تواند رفتارهای خود مراقبتی و کیفیت زندگی بیماران را تحت تاثیر قرار دهد. مطالعه حاضر نشان داد که 3 و 6 ماه پس از اجرای برنامه آموزشی ارتقا سواد سلامت در گروه مداخله سطح آگاهی، سواد سلامت، رفتارهای خودمراقبتی و کیفیت زندگی نسبت به گروه کنترل، افزایش و سطح HbA1c کاهش داشت. با اجرای برنامه های آموزشی منسجم و برنامه ریزی شده و همچنین با ارتقاء سواد سلامت کاربردی در بیماران مبتلا به دیابت نوع دو می توان به کنترل قندخون، ارتقاء رفتارهای خودمراقبتی و همچنین بهبود کیفیت زندگی آنها کمک کرد. |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
