ارتباط الگوی غذایی، اجزای سندرم متابولیک و مالون¬دی¬آلدئید (MDA) با اختلال افسردگی اساسی در زنان چاق
Association between dietary pattern, metabolic syndrome components as well as malondialdehyde, and major depressive disorder among obese women
مجریان: مهرانگیز ابراهیمی ممقانی
خلاصه روش اجرا: این مطالعه با هدف تعیین ارتباط الگوی غذایی، اجزای سندرم متابولیک و مالون¬دی¬آلدئید (MDA) با اختلال افسردگی اساسی در زنان چاق انجام خواهد گرفت. طراحی مطالعه به صورت مقطعی مقایسه¬ای از نوع تحلیلی خواهد بود و در آن 75 زن چاق (نمایه توده بدنی Kg/m2 30 و بالاتر) و دچار اختلال افسردگی اساسی (Major deppresive disorder: MDD) بر اساس معیارهای DSM-IV (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 5th Edition) با 150 زن چاق غیر افسرده (کسب امتیاز کمتر از 10 از پرسش¬نامه افسردگی Beck (BDI-II)) و جور شده با گروه اول از نظر سن و نمایه توده بدنی مقایسه خواهند شد. تمامی افراد پس از اخذ رضایت نامه آگاهانه وارد مطالعه خواهند شد. پرسش¬نامه¬های مشخصات دموگرافیک، فعالیت فیزیکی (IPAQ)، افسردگی بک (BDI-II)، ثبت غذایی 3 روزه و همچنین پرسش¬نامه بسامد خوراک (Food frequency questionnaire: FFQ) نیمه کمی 132 گویه¬ای برای تمام افراد تکمیل گردیده و اندازه¬گیری شاخص¬های تن¬سنجی برای آنها انجام خواهد شد. اطلاعات بدست آمده از پرسش¬نامه FFQ با استفاده از نرم افزار Nutritionist IV مورد تجزیه و تحلیل قرار خواهد گرفت. علاوه بر مقایسه دریافت غذایی دو گروه از نظر کالری، درشت¬مغذی¬ها و برخی ریزمغذی¬های مرتبط با افسردگی (روی، آهن، سلنیوم، مس، منیزیم، ویتامین-های گروه B و ویتامین¬های D، C و E)، الگوی غذایی در جمعیت مورد مطالعه با روش تحلیل عاملی تعیین گردیده و ارتباط آن با افسردگی بررسی خواهد شد. همچنین از بیماران در حالت ناشتا 5 سی سی خون وریدی اخذ گردیده و سطوح سرمی قند خون ناشتا (FBS)، لیپیدها (کلسترول تام (TC)، کلسترول HDL، تری-گلیسرید (TG)) و نیز مالون¬دی¬آلدئید (MDA) اندازه¬گیری خواهند شد. سطح سرمی LDL-C با استفاده از فرمول Friedewald محاسبه خواهد گردید. اجزای سندرم متابولیک و MDA بین دو گروه مقایسه شده و رابطه آنها با افسردگی بررسی خواهد شد. رگرسیون لجستیک جهت به دست آوردن نسبت شانس (odds ratio: OR) افسردگی بر اساس ویژگی¬های دموگرافیک، رژیمی، آنتروپومتریک، فشار خون و شاخص¬های بیوشیمیایی مورد استفاده قرار خواهد گرفت. برای مقایسه متغیرهای کمی بین پنجک¬های نمرات الگوها از تحلیل واریانس یکطرفه و در صورت معنی¬دار بودن تحلیل واریانس یکطرفه، از آزمون Tukey HSD استفاده خواهد شد؛ در مورد متغیرهای کیفی آزمون کای دو به کار خواهد رفت. تعدیل مخدوشگرها با تحلیل کواریانس و آزمون تعقیبی سیداک انجام خواهد شد. رابطه پنجک¬های الگوی غذایی با مشخصات عمومی با آزمون مجذور کای دو روند و کروسکال والیس، و ارتباط الگوهای غذایی با افسردگی با آزمون Binery logistic regression مورد بررسی قرار خواهند گرفت.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 60278 |
| عنوان فارسی طرح | ارتباط الگوی غذایی، اجزای سندرم متابولیک و مالون¬دی¬آلدئید (MDA) با اختلال افسردگی اساسی در زنان چاق |
| عنوان لاتین طرح | Association between dietary pattern, metabolic syndrome components as well as malondialdehyde, and major depressive disorder among obese women |
| نوع طرح | طرح تحقیقاتی |
| اولویت طرح | تغذیه درمانی پزشکی در بیماریهای مزمن و غیرواگیر |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | خير |
| مقطع پایان نامه | |
| مدت اجرا - ماه | 18 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | اختلال افسردگی اساسی رایج¬ترین اختلال روان¬شناختی در دنیاست و پیش¬بینی می¬شود تا سال 2030، رتبه اول مربوط به بار جهانی بیماری¬ها را به خود اختصاص دهد. مطالعات نشان داده¬اند که عوامل تغذیه¬ای می¬توانند در افزایش یا کاهش احتمال ابتلا به این بیماری تأثیرگذار باشند. برخی از این مطالعات در مجموع بین دریافت شیرینی¬جات، غذاهای آماده (fast food) و کیک¬های فرآوری شده، و احتمال ابتلا به افسردگی رابطه مستقیم و بین مصرف ماهی، سبزیجات، روغن زیتون، غلات و نیز پیروی از رژیم غذایی مدیترانه¬ای، و افسردگی رابطه معکوسی گزارش کرده¬اند. هر چند برخی مطالعات هم رابطه معنی¬داری میان عوامل غذایی و افسردگی نیافته¬اند. بیشتر مطالعات انجام گرفته در این زمینه از نوع مقطعی غیر مقایسه¬ای بوده و تعداد مطالعات مقایسه¬ای تحلیلی محدود می¬باشند. از طرفی، چاقی از مهمترین عواملی است که دارای ارتباط دوطرفه با اختلال افسردگی اساسی بوده و مسیرهای پاتوفیزیولوژیکی مشترک با آن دارد و می¬تواند به عنوان یک عامل مخدوشگر مهم در مطالعات مقطعی مربوط به افسردگی مطرح باشد؛ حال آنکه برخی مطالعات در مدل¬های ارائه شده خود، نتایج را برای وزن بیماران تعدیل نکرده¬اند. بر اساس بررسی¬های انجام گرفته تاکنون مطالعه مقایسه¬ای برای بررسی ارتباط برخی عوامل غذایی، الگوی غذایی، اجزای سندرم متابولیک و MDA با اختلال افسردگی اساسی در زنان چاق صورت نگرفته است. بنابراین، مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط دریافت کالری، درشت¬مغذی¬ها و برخی ریزمغذی¬های مرتبط با افسردگی (روی، آهن، سلنیوم، مس، منیزیم، ویتامین¬های گروه B و ویتامین¬های D، C و E) و نیز الگوی غذایی با افسردگی در این گروه از زنان طراحی گردید. همچنین مقایسه اجزای سندرم متابولیک و شاخص¬ استرس اکسیداتیو MDA بین زنان چاق افسرده و زنان چاق غیر افسرده، و بررسی رابطه این عوامل با افسردگی از دیگر اهداف اختصاصی این طرح می¬باشند. |
| اهداف اختصاصی | تعیین و مقایسه میزان دریافت کل انرژی، درشت­مغذی­ها، فیبر و برخی ریزمغذی­های مرتبط با افسردگی بین زنان چاق افسرده و زنان چاق غیر افسرده -شناسایی الگوهای غذایی غالب در زنان چاق مورد مطالعه -تعیین و مقایسه اجزای سندرم متابولیک (دور کمر، فشار خون و سطوح سرمی تری­گلیسرید، HDL-C و FBS) بین زنان چاق افسرده و زنان چاق غیر افسرده -تعیین و مقایسه سطح سرمی مالون­دی­آلدئید (MDA) بین زنان چاق افسرده و زنان چاق غیر افسرده |
| چکیده انگلیسی طرح | |
| کلمات کلیدی | اختلال افسردگی اساسی (MDD): بر اساس تعریف سازمان جهانی بهداشت، به ناراحتی مزمن و از دست دادن علاقه به فعالیت¬هایی اطلاق می¬شود که فرد قبلاً از آنها لذت می¬برد، و با مختل شدن عملکرد روزانه حداقل به مدت دو هفته همراه می¬باشد (1). چاقی (Obesity): نمایه توده بدنی (Body Mass Index: BMI) برابر یا بالاتر از Kg/m2 30. چاقی بر اساس شدت، به سه گروه دسته بندی می¬شود: چاقی درجه 1 (99/34-00/30=BMI)، چاقی درجه 2 (99/39-00/35=BMI)، چاقی درجه 3 (40≤BMI) (57). پرسش¬نامه BDI-II: پرسش¬نامه¬ی افسردگی بک (Beck Depression Inventory: BDI-II) یک پرسش¬نامه خودگزارشی است که از 21 سؤال تشکیل شده و برای سنجش افسردگی به کار می¬رود (58). الگوی غذایی: به منظور بررسی تأثیر کلی رژیم غذایی بر پیامدهای سلامتی استفاده می¬شود و با در بر گرفتن رفتارهای تغذیه¬ای افراد، اطلاعات بیشتری را در زمینه اتیولوژی تغذیه¬ای بیماری¬ها در اختیار محققین قرار می¬دهد (59). سندرم متابولیک: بر اساس تعریف مشترک برنامه ملی آموزش کلسترول (National Cholesterol Education Program: NCEP) و پانل درمانی بزرگسالان (Adult treatment panel III: ATP III)، وجود حداقل سه مورد از موارد زیر به عنوان معیار ابتلا به سندرم متابولیک لازم است: چاقی مرکزی (دور کمر بالاتر از 102 سانتی¬متر برای مردان و بالاتر از 88 سانتی¬متر برای زنان)، هیپرتری¬گلیسریدمی (تری¬گلیسرید سرمی بالاتر از mg/dl 150 یا تحت درمان برای تری¬گلیسرید بالا)، HDL-C پایین (HDL-C سرمی کمتر از mg/dl 40 برای مردان و کمتر از mg/dl 50 برای زنان، یا تحت درمان اختصاصی برای HDL-C)، فشار خون بالا (فشار خون سیستولیک بالاتر از mmHg 130 یا فشار خون دیاستولیک بالاتر از mmHg 85، یا تحت درمان برای پرفشاری خون)، گلوکز سرمی ناشتا (FBS) بالاتر از mg/dl 100، یا تحت درمان برای گلوکز بالای خون یا دیابت (60). در جمعیت ایرانی، دور کمر بالاتر از 90 سانتی¬متر برای هر دو جنس مذکر و مؤنث به عنوان نقطه برش در تعیین سندرم متابولیک پیشنهاد شده است (61). مالون¬دی¬آلدئید (MDA): دی¬آلدئید سه کربنه که در بافتها به عنوان محصول جانبی بیوسنتز پروستاگلاندین¬ها و محصول نهایی پراکسیداسیون لیپیدی (اسیدهای چرب چند غیر اشباع) تولید می¬شود. این ترکیب خواص سیتوتوکسیک و موتاژنیک دارد (62). |
| ذینفعان نتایج طرح | افسردگی از بیماری¬های رایج روانشناختی در جامعه ایران و از جمله عوامل خطر مهم برای بروز بیماری¬های متابولیک و قلبی-عروقی است. این بیماری و عوارض متعاقب آن شامل کاهش توان کار، افزایش احتمال بستری شدن و ضرورت مصرف مزمن داروهای متعدد، بار بهداشتی و اقتصادی سنگینی به افراد و دولت تحمیل می¬کند. بر اساس یافته¬های حاصل از این مطالعه می¬توان پیشنهاداتی جهت آموزش و ترویج رژیم غذایی مفید برای پیشگیری از این بیماری، به مسئولین ذیربط ارائه داد. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| مهرانگیز ابراهیمی ممقانی | مجری اول (اصلی-هیات علمی) |
| الناز واقف مهربانی | همکار اصلی |
| فاطمه رنجبر | همکار اصلی |
| محمد اصغری جعفرآبادی | همکار اصلی |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر وضعیت افسردگی با اجزای سندروم متابولیک در زنان چاق ارتباطی ندارد.متن خبر با توجه به شواهد موجود در خصوص ارتباط چاقی و افسردگی، مطالعه مورد- شاهدی حاضر با هدف مقایسه وضعیت استرس اکسیداتیو واجزای سندرم متابولیک در 75 زن چاق مبتلا به افسردگی (بر اساس امتیاز بک (BDI-II)) و 150 زن چاق سالم صورت گرفت. نتایج نشان دادکه از نظر اندازه های تن سنجی- الگوی لیپیدی و فشار خون در بین دو گروه تفاوتی وجود نداشت درحالیکه در زنان افسرده میانگین قند خون، بطور معنی داری بالاتر و بر عکس مالون دی آلدئید(MDA) بطور معنی داری پائینتر از زنان سالم بود. امتیاز افسردگی نیز با غلظت قند خون همبستگی معنی دار مثبت و باMDA همبستگی معکوس معنی داری نشان داد. اما ارتباط معنی داری میان افسردگی و سندروم متابولیک یافت نشد[OR = 0.84,95% CI(0.484, 1.487); P = 0.566]. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
