بررسی ارتباط سبک زندگی ارتقادهنده سلامت با استئوپروزیس اولیه در زنان یائسه شهر تبریز، سال 1398
Association between health promoting life style and primary osteoporosis in postmenopausal women of Tabriz, 2019.
مجریان: فریبا اسلامیان , عزیزه فرشباف خلیلی
خلاصه روش اجرا: ین مطالعه از نوع مقطعی و با هدف تعیین ارتباط سبک زندگی ارتقادهنده سلامت با استئوپروزیس اولیه بر روی 120 زن یائسه شهر تبریز با مشکل استئوپروزیس اولیه اجرا خواهدشد. نمونه¬گیری به روش در دسترس از زنان یائسه مبتلا به استئوپورز اولیه مراجعه کننده به درمانگاهه های سرپایی طب فیزیکی و توان بخشی دانشگاه علوم پزشکی تبریز انجام می گیرد. تشخیص استئوپورز اولیه توسط متخصص طب فیزیکی انجام می گیرد. پرسشنامه¬های مشخصات فردی-اجتماعی و پرسشنامه سبک زندگی ارتقادهنده سلامت (HPLP2) توسط زنان مبتلا به استئوپروزیس اولیه تکمیل خواهد شد. بعد از جمع¬آوری اطلاعات داده¬ها با استفاده از نرم¬افزار spss نسخه 23 و آمار توصیفی شامل میانگین، فراوانی و درصد و آمار تحلیلی شامل آزمون¬های مجذور کای، تی مستقل، رگرسیون لجستیک تک متغیره و چندمتغیره استفاده خواهد شد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 59797 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی ارتباط سبک زندگی ارتقادهنده سلامت با استئوپروزیس اولیه در زنان یائسه شهر تبریز، سال 1398 |
| عنوان لاتین طرح | Association between health promoting life style and primary osteoporosis in postmenopausal women of Tabriz, 2019. |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | بهبود کیفیت مراقبت های سلامت (با اخذ تائید برای موضوع ارائه شده از معاونت های درمان و بهداشت، حسب موضوع) |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | دکتری عمومی |
| مدت اجرا - ماه | 16 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | استئوپروز یکی از شایعترین بیمارهای متابولیک استخوان است. استئوپروز اولیه ناشی از علل یائسگی و پیری است. بیش از 200 میلیون نفر در سراسرجهان مبتلا به استئوپروز هستند که انتظارمی¬رود تا سال 2050، در زنان 240 درصد افزایش یابد. توده استخوانی در زنان در تمام گروههای سنی بهطور قابلملاحظهای کمتر از مــردان هم سن و همنژادشان است. میزان کاهش توده استخوانی پس از 40 سالگی کمتر از 1 درصد در سال و پس از یائسگی حدود2درصد (در افراد افورکتومی شده حدود 5%) میباشد.یکی از اهداف «بهـداشت بـرای همه در قـرن 21، «ارتقاء کیفیت زندگـی میباشد. زنان سالخورده بخشی پرارزش و مهم از منابع انسانی جامعه هستند و سلامتی آنان در سالهای پس از یائسگی همانند قبل آن از اهمیت بسزایی برخوردار است. رفتارهای ارتقادهنده سلامت در سالمندان، تاثیر بالقوه¬ای در پیشبرد سلامتی و کیفیت زندگی آنان داشته و به همان نسبت موجب کاهش هزینه های مربوط به مراقبت های بهداشتی خواهد شد. رفتارهای ارتقا دهنده سلامت یکی از معیارهای بهداشتی اصلی است و بطور مستقیم به پیشگیری از بیماری¬ها کمک می¬کند. بر اساس تحقیقات سازمان جهانی بهداشت، تقریبا 60 درصد از کیفیت زندگی و سلامت افراد و 53 درصد از مرگ¬ومیرها مربوط به شیوه زندگی و رفتارهای شخصی بهداشتی است. رفتارهای ارتقادهنده سلامت با جلوگیری یا کنترل مشکلات بهداشتی، کاهش معلولیت و ناتوانی، کاهش هزینه¬های مراقبت¬های بهداشتی و افزایش سلامتی برای سالمندان مفید است. اتخاذ شیوه زندگی سالم بهترین راه برای کاهش مشکلات مرتبط با سن و سالمندی موفق است(7). شواهد نشان می¬دهد که سالمندان شیوه زندگی بهتری خواهند داشت، هنگامی که آن¬ها رفتارهای ارتقادهنده سلامت را به¬عنوان یک جریان عادی زندگی بطور صحیح انجام دهند. لذا این مطالعه با هدف تعیین ارتباط سبک زندگی ارتقادهنده سلامت با استئوپروزیس اولیه در زنان یائسه شهر تبریز انجام خواهد گرفت. |
| اهداف اختصاصی |
|
| چکیده انگلیسی طرح | |
| کلمات کلیدی | استئوپورز (Osteoporosis) تعریف نظری: بنــا بــه تعریــف کنفــرانس Consensns در ســال 1993 استئوپروز یک بیماری سیستمیک اسکلتال همـراه بـا کـاهش توده استخوانی و تغییرات میکروسـکوپی در بافـت اسـتخوانی همـراه با افزایشFragility و خطر شکستگی میباشد(106). ایـن تعـریف در کنفـرانس انستیتوی ملی بهداشـت آمریکـا بـدین صورت تغییـر کرده است: یک بیماری اسکلتال با اختلال در قـدرت اسـتخوان، کـه منجر بـه استعداد فرد در افزایش خطـر شکسـتگی اسـتخوان همراه میشود میباشد. قدرت استخوان انعکاس دو خصوصـیت عمـده دانسیته و کیفیت استخوان میباشد(107). تعریف عملی: در مطالعه حاضر برای بررسی استئوپروزیس در زنان یائسه از دانسیتومتری با روش DXA (Dual-energy X-ray absorptiometry) استفاده خواهدشد. این کار توسط متخصص سونوگرافی و رادیولوژی در کلینیک بیمارستان سینا انجام خواهدشد.تمامی اندازه¬گیریها توسط یک کارشناس مشخص انجام می¬شود. در سنجش تراکم استخوان، معیارهای شاخص T(تعداد انحراف معیار بین توده استخوانی بیمار و حد متوسط توده استخوان در بزرگسالان جوان) و شاخص Z (تعداد انحراف معیار بین توده استخوانی بیمار و میزان متوسط توده استخوان در همان سال و همان وزن) و BMD تراکم معدنی استخوان بر حسب g/cm3سنجیده می¬شود.برطبق ضوابط سازمان بهداشت جهانی معیار T بیشتر از ۱- حالت طبیعی محسوب میشود و بین ۱- و 5/2- دلیل استئوپنی و کمتر از 5/2- دلیل پوکی استخوان است (در این حالت تراکم استخوان برابر با 5/2 انحراف معیار زیر میانگین یک جوان ۳۰ ساله مرد یا زن است). یائسگی(Menopause) تعریف نظری: منوپوز یایائسگی به قطع دائمی تخمکگذاری به علت فقدان عملکرد تخمدان اطلاق میگردد. سن فیزیولوژیکیائسگی، بین 55-45 سال با متوسط 5/52 میباشد (7). تعریف عملی: در این مطالعه، زنان یائسه با سن 65-50 که حداقل به مدت 12 ماه دچار آمنوره باشند، وارد مطالعه خواهندشد. سبک زندگی ارتقادهنده سلامت: تعریف نظری: شامل رفتارهایی است که منجر به توانمند سازی افراد برای افزایش کنترل آنها بر سلامت خود و در نهایت سلامت جامعه خواهند شد (36). تعریف عملی: در این مطالعه منظور بررسی عادات و رفتارهای زنان سالمند در زندگی روزمره است که بر اساس پرسشنامه رفتارهای ارتقادهنده سلامت زنان (HPLP2) ارزیابی می شود. این پرسشنامه دارای 6 بعد رفتاری است.1-تغذیه 12 سوال 2-فعالیت فیزیکی 7 سوال 3-رشد معنوی 9 سوال 4-مسئولیت سلامت 23 سوال 5-مدیریت استرس 6 سوال 6-روابط بین فردی 13 سوال می¬باشد. بیانیه¬ها بر اساس معیار لیکرت و از هرگز، بعضی اوقات، بیشتر اوقات و همیشه، با نمره 1 تا 4 طراحی شده و تمامی سوالات بصورت مثبت می¬باشد. نمره هر یک از ابعاد بطور جداگانه و یک نمره کلی برای کل ابعاد بدست خواهد آمد. |
| ذینفعان نتایج طرح | ذینفعان این طرح کلیه زنان یائسه، بیماران مبتلا به استئوپروزیس، ارائه دهندگان مراقبت¬های بهداشتی-درمانی، سیاستگزاران و برنامه¬ریزان می¬باشد و نتایج این تحقیق می تواند در راستای ارتقای سلامت و بهبود کیفیت زندگی زنان یائسه مورد استفاده تمامی گروههای هدف ذکر شده باشد. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| فریبا اسلامیان | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| عزیزه فرشباف خلیلی | استاد راهنما دوم (آموزشی ) |
| ندا دولت خواه | مشاور |
| امین محمدی | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر وزن، قد و شاخص توده بدنی ارتباط مستقیم و معنی داری با دانسیته استخوانی در زنان یائسه مبتلا به پوکی استخوان دارد.متن خبر پوکی استخوان یکی از مشکلات جدید در سیستم بهداشتی کشور است که با توجه به تغییر الگوی جمعیتی در آینده، ابعاد وسیعتری به خود خواهد گرفت. این مطالعه با هدف بررسی ارتباط سبک زندگی ارتقا دهنده سلامت با پوکی استخوان اولیه بر روی 120 زن یائسه با تشخیص پوکی استخوان اولیه در شهر تبریز اجرا شد. بر اساس نتایج بین مصرف سیگار، قلیان و الکل، استفاده از مکمل های غذایی، انجام ورزش و همچنین نوع ورزش انجام شده، قرار گرفتن در معرض نور آفتاب و استفاده از کرم ضد آفتاب و دریافت کورتون تزریقی با شدت پوکی استخوان رابطه آماری معنی داری مشاهده نشد. ارتباط مستقیم و معنی داری بین وزن، قد و شاخص توده بدنی زنان یائسه با دانسیته استخوانی آنها مشاهده شد.به جهت این که متغیرهای فوق به آسانی می توانند از طریق مداخلات بهداشتی و آموزش های لازم تنظیم و کنترل گردند، لذا بهتر است کارشناسان مراکز پذیرای این زنان آموزش های لازم را در این خصوص دریافت کنند. |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر وزن، قد و شاخص توده بدنی ارتباط مستقیم و معنی داری با دانسیته استخوانی در زنان یائسه مبتلا به استئوپروز اولیه دارد.متن خبر این مطالعه از نوع مطالعه مقطعی و قسمتی از مگاپروژه دانشگاه علوم پزشکی تبریز است که با هدف تعیین ارتباط سبک زندگی ارتقا دهنده سلامت با استئوپروز اولیه در زنان یائسه شهر تبریز، سال 1397 و عوامل مرتبط با آن بر روی 120 زن یائسه با تشخیص استئوپروز اولیه اجرا شد. نمونه¬گیری به روش خوشه¬ای در مجتمع¬های سلامت شهر تبریز اجرا شد. سپس زنان یائسه برای انجام DEXA(Dual-energy X-ray absorptiometry) بعد از انجام هماهنگی¬های لازم به بخش تراکم استخوان بیمارستان سینا ارجاع داده شدند. سپس پرسشنامه¬های مشخصات فردی-اجتماعی، و سبک زندگی ارتقادهنده سلامت (HPLP2) برای زنان مبتلا به استئوپروز اولیه تکمیل گردید. بین مصرف سیگار، قلیان و الکل، استفاده از مکمل های غذایی، انجام ورزش و همچنین نوع ورزش انجام شده، قرار گرفتن در معرض نور آفتاب و استفاده از کرم ضد آفتاب و دریافت کورتیکواستروئیدهای تزریقی با شدت استئوپروز رابطه آماری معنی داری مشاهده نشد. همبستگی مستقیم و معنی داری بین وزن، قد و شاخص توده بدنی زنان یائسه با دانسیته استخوانی مشاهده شد. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
