پلی مورفیسم های ژن FAAH، سطوح پلاسمایی اندوکانابینوییدها و ارتباط آنها با هورمون های تنظیم کننده اشتها در زنان دارای اضافه وزن و چاق با و بدون اختلال پرخوری
FAAH gene polymorphisms, plasma levels of endocannabinoids and their relation with appetite regulatory hormones in overweight and obese women with and without binge eating disorder
مجریان: رضا مهدوی
خلاصه روش اجرا: مطالعه حاضر با طراحی مقطعی با هدف بررسی پلی مورفیسم های ژن FAAH، سطوح پلاسمایی اندوکانابینوییدها و ارتباط آنها با هورمون های تنظیم کننده اشتها بر روی 180 زن دارای اضافه وزن و چاق با و بدون اختلال پرخوری انجام خواهد شد. با در نظر گرفتن ارتباط بین سطوح سرمی انسولین و پلی مورفیسم های ژن FAAH (مقایسه سطح سرمی انسولین در گروه های پلی مورفیسم)، 0/05=α و 10%=β و احتمال ریزش 30% تعداد بیماران این مطالعه در هر گروه 89 و در مجموع 180 نفر برآورد شد. این بیماران با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس وارد مطالعه خواهند شد. زنان شرکت کننده در این مطالعه در محدوده سنی 49-19 میباشند که با استفاده از فراخوان عمومی و با نصب پوستر و اطلاعیه در اماکن عمومی فراخوانده می شوند و سپس با انجام مصاحبه و ارائه توضیحات لازم در مورد نحوه انجام و نیز اهداف مطالعه در صورت تمایل و پس از اخذ رضایتنامه کتبی طبق معیارهای ورود و خروج وارد مطالعه خواهند شد. تشخیص چاقی بر اساس نمایه توده بدن(BMI ) انجام خواهد گرفت. معیارهای ورود شامل تمایل به همکاری در مطالعه، زنان دارای اضافه وزن و چاق (BMI= 40-25) و داشتن سواد خواندن و نوشتن می¬باشد. معیارهای خروج از مطالعه عبارتند از: ابتلاء به بیماری های قلبی – عروقی، نارسایی کلیوی و دیابت، حاملگی یا شیردهی یا یائسگی، داشتن رژیم های کاهش وزن 3 ماه قبل از شروع مطالعه، سابقه ابتلا به سرطان و درمان دارویی، مشکلات تیروئیدی، عفونتهای حاد و جراحیهای اخیر، مصرف مزمن ملین یا مسهل (بیش از دو بار درهفته)، استفاده از داروهای مؤثر بر وزن (داروهای هورمونی، ضد افسردگی)، داروهای دیورتیک، آنتی بیوتیک، گلوکوکورتیکوئیدها و افرادیکه به هر دلیل مشکلات بدنی و حرکتی داشتند؛ به طوری که به جهت کاهش سوخت و ساز بدنی قادر به فعالیت های روزمره خود نباشند. برای هر یک از زنان پرسشنامههای اطلاعات عمومی و پرسشنامه مربوط به تعیین شدت اختلال پرخوری (BES) تکمیل و وضعیت تنسنجی افراد اندازه گیری خواهد شد. پرسشنامه مربوط به اختلال پرخوری جهت اندازه گیری شدت پرخوری در افراد مبتلا به چاقی طراحی شده است و روایی و پایایی این پرسشنامه ارزیابی شده است. این پرسشنامه دارای ۱۶ آیتم و هر سوال آن از سه یا چهار جمله تشکیل شده است. از شرکت کنندگان خواسته میشود جمله های را انتخاب کنند که آنها را به بهترین وجه توصیف میکند. ماده ها از صفر تا سه درجه بندی می شوند و نمره کلی از صفر تا ۴۶ متغیر است. به منظور سنجش سطح پلاسمایی اندوکانابینوییدها در ابتدای مطالعه از افراد در حالت ناشتا (بعد از 12-10 ساعت ناشتایی) 10 سی سی خون گرفته خواهد شد و بعد از جداسازی پلاسما، سطوح آن ها با استفاده از روش HPLC تعیین خواهد شد. همچنین سطوح سرمی هورمون های اورکسین A، لپتین و انسولین با استفاده از روش الایزا اندازه گیری خواهد شد. به منظور بررسی پلی مورفیسم های ژن DNA، FAHH گلبول های سفید به روش ستونی استخراج و پلی مورفیسم های آن از طریق آزمایش PCR-ARMS تعیین می شوند.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 58735 |
| عنوان فارسی طرح | پلی مورفیسم های ژن FAAH، سطوح پلاسمایی اندوکانابینوییدها و ارتباط آنها با هورمون های تنظیم کننده اشتها در زنان دارای اضافه وزن و چاق با و بدون اختلال پرخوری |
| عنوان لاتین طرح | FAAH gene polymorphisms, plasma levels of endocannabinoids and their relation with appetite regulatory hormones in overweight and obese women with and without binge eating disorder |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | عوامل خطر بیماری های اولویت دار (اعتیاد، تغذیه ، آلودگی هوا و محیط زیست) |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | دکتری تخصصی PhD |
| مدت اجرا - ماه | 24 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | چاقی به عنوان یک بیماری مزمن و عامل خطر مهم برای بیماری های غیر واگیر شناخته شده است به طوری که افراد چاق و دارای اضافه وزن در معرض خطر بیشتری برای بیماری های قلبی عروقی، دیابت نوع دو، سرطان (آندومتر، سینه و کولون) و استئوآرتریت قرار دارند. چاقی یک اختلال متابولیک چند عاملی است که آغاز و پیشرفت متعاقب آن ناشی از تعاملات چندگانه میان عوامل ژنتیک، فیزیولوژیک، متابولیک، اقتصادی-اجتماعی و شیوه زندگی به ویژه فعالیت بدنی و رژیم غذایی است. به بیان دیگر، چاقی حاصل برهم کنش متقابل و پیچیده محیط، عوامل ژنتیکی و رفتار انسان است. با اینکه علت چاقی بخوبی روشن نشده است اما ارتباط آن با عادات و رفتارهای نادرست خوردن و پرخوری ثابت شده است. بعضی از افراد چاق دوره های پرخوری را گزارش می کنند که این دوره ها با خوردن بیش از اندازه غذا و احساس ذهنی عدم کنترل بر خوردن در غیاب رفتارهای جبرانی (وادارکردن خود به استفراغ، فعالیت جسمی شدید) مشخص می شود. پژوهشگران دریافتند الگوی پرخوری در افراد چاق بسیار شایع است و23% تا 51/6% آنها از اختلال پرخوری رنج می برند. سیستم اندوکانابینوییدی (آراشیدونیل اتانول آمین (AEA) و 2- آسیل گلیسرول (2- AG)) یکی از سیستم های مهم می باشند که با تعدیل آزادسازی نوروترانسمیترهای تحریکی مانند گلوتامات، مهاری مانند گابا و مونوآمین ها و متعاقبا با تغییر در آزادسازی واسطه های اشتها آور نقش مهمی در تنظیم اشتها و دریافت غذا دارند. شواهد آزمایشگاهی نشان داده اند که سیستم کانابینوییدی می تواند به حالت مزمن در شرایط چاقی فعال شود و فعالیت بیش از حد این سیستم می تواند ناشی از افزایش سنتز آنها، بیان بیش ازحد گیرنده های کانابینوییدی و یا بدلیل کاهش تجزیه آنها باشد. در افراد چاق تنوع ژنتیکی مختلف ژن آنزیم FAAH (آنزیم اصلی تجزیه کننده اندوکانابینوییدها) شناسایی شده است و پلی مورفیسم تک نوکلئوتیدی C385A بیان و فعالیت آنزیم FAAH را کاهش داده که در نتیجه غلظت پلاسمایی AEA و سایر N- اسیل اتانول آمین افزایش می یابد. از طرفی برخی از مطالعات نشان داده اند برخی از هورمون های اشتها شامل اورکسین A، لپتین و انسولین با فرآیند سنتز و آزادسازی اندوکانابینویدها ارتباط دارند و در نتیجه با تغییر در سطوح آن ها می توانند منجر به پرخوری شوند. مطالعات در 10 سال اخیر نشان داده اند که سیستم اورکسینرژیک در روندهای بیولوژیک متعددی از جمله تنظیم دریافت غذا و رفتارهای خوردن نقش دارد. در یک مطالعه ی انجام یافته در سال 2016 گزارش شده است که سطوح اورکسین A در رت های چاق و هچنین در مردان چاق افزایش می یابد که متعاقبا خود این هورمون می تواند بیوسنتز 2- آراشیدونیل گلیسرول را افزایش دهد که از این طریق منجر به پرخوری می شود. هورمون لپتین یک هورمون آنورکتیک می باشد که تعادل انرژی را با همکاری نوروترانسمیترهای مختلفی که مسیرهای عصبی هیپوتالاموسی، مزولیمبیک درگیر در کنترل دریافت غذا را تنظیم می کنند را کنترل می کند. افزایش سطوح لپتین پس از دریافت غذا اشتها را سرکوب کرده و مصرف انرژی را افزایش می دهد. سیستم اندوکانابینوییدی از جمله سیستم هایی می باشد که به عنوان تعدیل کننده کمکی عملکرد لپتین می تواند عمل کند. گزارشات مختلفی پیشنهاد می کنند که لپتین از طریق جلوگیری از عملکرد سیستم اندوکانابینوییدی در هیپوتالاموس جوندگان باعث کاهش غذای دریافتی می شود. انسولین نیز یکی دیگر از هورمون های تنظیم کننده اشتها می باشد که هم به صورت تونیک و هم به صورت دوره ای در پاسخ به دریافت غذا از سلول های β پانکراس ترشح می شود. مطالعات نشان داده اند که در شکل های رایج از چاقی و پرخوری، هایپرانسولینمی و هایپرلپتینمی همزمان وجود دارند. نتایج مطالعات در مورد ارتباط سیستم کانابینوییدی با هورمون انسولین ضد و نقیض می باشد. شواهد بدست آمده از مطالعات حیوانی حاکی از آن می باشد که اندوکانابینوییدها از جمله 2- آراشیدونیل گلیسرول از طریق مهار نوسانات جریان کلسیم در سلول های β جزایر پانکرانس، از ترشح انسولین جلوگیری می کنند. در مقابل، در مطالعات دیگر انجام یافته بر رده های سلولی (سل لاین های) انسولینما و یا جزایر ایزوله، تحریک آزادسازی انسولین پایه و انسولین تحریک شده توسط گلوکز با واسطه اندوکانابینوییدها و CB1R گزارش شده است. با توجه به اینکه شیوع بیماری چاقی در کشور ما در حال رشد است و چاقی ارتباط قوی با پرخوری، عادات و رفتارهای غذایی، عوامل ژنتیکی و بیوشیمیایی دارد و سیستم کانابینوییدی نقش مبرمی در دریافت غذا و تعادل انرژی برعهده دارد لذا شناسایی عوامل ژنتیکی و بیوشیمیایی موثر بر اشتها و دریافت غذا و بکارگیری آن در درمان چاقی حائز اهمیت است. با توجه به مطالعات محدود در این زمینه و اهمیت مطالعات بیشتر در زمینه چاقی این مطالعه با هدف بررسی پلی مورفیسم های ژن FAAH، سطوح پلاسمایی اندوکانابینوییدها و ارتباط آنها با هورمونهای تنظیم کننده اشتها در زنان دارای اضافه وزن و چاق با و بدون اختلال پرخوری طراحی شده است. |
| اهداف اختصاصی | <p dir="RTL" style="margin-right:85.0pt"><strong><span style="font-size:12.0pt">تعیین وضعیت اختلال پرخوری در زنان دارای اضافه وزن و چاق </span></strong></p>-<p dir="RTL"><strong><span style="font-size:12.0pt">تعیین فراوانی پلی</span></strong><strong><span style="font-size:12.0pt">­</span></strong><strong><span style="font-size:12.0pt">مورفیسم تک نوکلئوتیدی ژن </span></strong><span style="font-family:Times New Roman,Times,serif"><strong><span dir="LTR" style="font-size:12pt">FAAH</span></strong></span><strong><span style="font-size:12.0pt"> در زنان دارای اضافه وزن و چاق با و بدون اختلال پرخوری و مقایسه آن ها با یکدیگر</span></strong></p>-<p><strong><span dir="RTL" lang="AR-YE" style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">تعیین سطوح پلاسمایی اندوکانابینوییدها (2- آراشیدونیل گلیسرول و آنانداماید) و سرمی اورکسین </span></span><span style="font-size:10.0pt"><span style="font-family:"Times New Roman","serif"">A</span></span><span dir="RTL" lang="AR-YE" style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">، لپتین و انسولین در زنان دارای اضافه وزن و چاق با و بدون اختلال پرخوری و مقایسه آن ها با یکدیگر</span></span></strong></p>-<p dir="RTL" style="text-align:justify"><strong><span style="font-size:12.0pt">تعیین ارتباط پلی</span></strong><strong><span style="font-size:12.0pt">­</span></strong><strong><span style="font-size:12.0pt"> مورفیسم تک نوکلئوتیدی ژن </span></strong><span style="font-family:Times New Roman,Times,serif"><strong>FAAH</strong></span><strong><span style="font-size:12.0pt"> با سطوح اندوکانابینوییدها (2- آراشیدونیل گلیسرول و آنانداماید)، اورکسین </span></strong><span style="font-family:Times New Roman,Times,serif"><strong>A</strong></span><strong><span style="font-size:12.0pt">، لپتین و انسولین در زنان دارای اضافه وزن و چاق با و بدون اختلال پرخوری</span></strong></p>-<p dir="RTL"><strong><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">تعیین ارتباط سطوح پلاسمایی اندوکانابینوییدها (2- آراشیدونیل گلیسرول و آنانداماید) با سطوح سرمی اورکسین </span></span></strong><span style="font-family:Times New Roman,Times,serif"><strong><span dir="LTR" style="font-size:12pt">A</span></strong></span><strong><span style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">، لپتین و انسولین در زنان اضافه وزن و چاق با و بدون اختلال پرخوری</span></span></strong></p>-<p><strong><u><span dir="RTL" lang="AR-YE" style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">هدف فرعی شماره 1</span></span></u><span dir="RTL" lang="AR-YE" style="font-size:12.0pt"><span style="font-family:"B Nazanin"">: متن هدف ذکر شود: تعیین ارتباط انرژی و درشت مغذی­ها با سطوح پلاسمایی اندوکانابینوییدها (2- آراشیدونیل گلیسرول و آنانداماید) در جمعیت مورد مطالعه</span></span></strong></p> |
| چکیده انگلیسی طرح | ....................................................................................................................................................................................................................................................... |
| کلمات کلیدی | پلی مورفیسم: تغییری تک نوکلوئتیدی در دنباله ی DNA است که در یک نوکلئوتید(A,G,T,C) در ژنوم بین افراد یک گونه بیولوژیکی یا بین یک جفت کروموزوم در یک فرد این نوکلئوتید فرق دارد (20 و 21). اختلال پرخوری: دوره¬های پرخوری که این دوره¬ها با خوردن بیش از اندازه غذا و احساس ذهنی عدم کنترل بر خوردن در غیاب رفتارهای جبرانی (وادارکردن خود به استفراغ، فعالیت جسمی شدید) مشخص می¬شود (8 و 9). اندوکانابینوییدها: اندوکانابینوییدها لیپیدهای حاوی آراشیدونیل هستند که برحسب نیاز از گلیسروفسفولیپیدهای موجود در غشای پلاسمایی سلول¬ها سنتز می¬شوند (16). ژن Fatty Acid Amide Hydrolase (FAAH): این ژن آنزیم FAAH را بیان می¬کند که آنزیم اصلی تجزیه کننده اندوکانابینوییدها می¬باشد که پلی¬مورفیسم پلی¬مورفیسم تک نوکلئوتیدی rs324420 این ژن احتمالا با اضافه وزن و چاقی در ارتباط است (20 و 21). اورکسین A: هایپوکریتینها یا اورکسینها، نوروپپتیدهای جدید هیپوتالاموس هستند که در عملکردهای هیپوتالاموسی متنوعی از قبیل هموستازیس و نورواندوکرینی دخالت میکنند (31-26). انسولین: انسولین یک هورمون پپتیدی با ترکیب 51 آمینواسید می باشد. این هورمون از بخش درون ریز پانکراس ترشح شده و تاثیرات مختلفی در متابولیسم و دیگر اعمال بدن دارد (46). لپتین: هورمون لپتین که شانزده کیلودالتون وزن دارد توسط بافت چربی ترشح شده و از راههای مختلف موجب کاهش اشتها و افزایش مصرف انرژی می شود (36-34). تعيين کننده اجتماعي سلامت |
| ذینفعان نتایج طرح | زنان دارای اضافه وزن و چاق و دست اندرکاران بهداشتی و درمانی در روش های کنترل چاقی |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| رضا مهدوی | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| محمد علی زاده | مشاور |
| مریم اکبرزاده | مشاور |
| ندا لطفی یقین | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر متن خبر |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر اندوکانابینوئیدها، لپتین و انسولین از جمله عواملی هستند که تاثیر بسزائی در اختلال پرخوری دارند.متن خبر اختلال پرخوری یکی از مهمترین اختلالات خوردن میباشد که در آن افراد مبتلا دورههای مکرر پرخوری را گزارش میکنند و یکی از مهمترین پیامدهای اختلال پرخوری، چاقی است. با توجه به اینکه شیوع بیماری چاقی در کشور ما در حال رشد است دارد و سیستم کانابینوئیدی نقش مبرمی در دریافت غذا و تعادل انرژی برعهده دارد لذا شناسایی عوامل ژنتیکی و بیوشیمیایی موثر بر اشتها و دریافت غذا و بکارگیری آن در درمان چاقی حائز اهمیت است.
در این مطالعه زنان چاق در مقایسه با زنان دارای اضافه وزن به طور معنی داری میانگین امتیاز اختلال پرخوری بیشتری داشتند. در گروه دارای اختلال پرخوری سطوح سرمی انسولین و لپتین و سطوح پلاسمایی آنانداماید و 2- آراشیدونیل گلیسرول بطور معنی داری بیشتر از گروه بدون اختلال پرخوری بود. بین اندوکانابینوئید 2- آراشیدونیل گلیسرول با انسولین و لپتین و بین اندوکانابینوئید آنانداماید با لپتین ارتباط معنیداری وجود داشت.
نتایج مطالعه حاضر حاکی از وجود اختلال پرخوری در حدود نیمی از زنان دارای اضافه وزن و چاق بود. سطوح اندوکانابینوئیدهای مورد مطالعه و لپتین و انسولین در زنان با اختلال پرخوری بطور معنی داری بیشتر بود. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر متن خبر |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
