بررسی عوامل مرتبط با تصمیم به سقط یا تداوم بارداری برنامه ریزی نشده
The related factors of decision-making to abort or continue an unplanned pregnancy
مجریان: عصمت مهرابی , سعید دستگیری
خلاصه روش اجرا: این مطالعه از نوع مقطعی خواهد¬بود و نمونه¬گیری به روش Sequential Sampling در سال 1396 طی چهار ماه (اردیبهشت الی مرداد ماه)، از مراکز بهداشتی، مجتمع¬های سلامت و مطب¬های مامایی و زنان شهر تبریز، بر زنان با تصمیم به سقط و یا با تصمیم به تداوم بارداری برنامه¬ریزی¬نشده در شهرتبریز انجام خواهد¬شد. لازم به ذکر است که به دلیل ماهیت غیرقانونی سقط القایی، آمار دقیق آن در دسترس نمی-باشد. پس از اخذ مجوز از کمیته اخلاق دانشگاه علوم پزشکی تبریز و کسب مجوز نمونه¬گیری از معاونت پژوهشی دانشکده پرستاری و مامایی تبریز، پژوهشگر با مراجعه به مراکز بهداشتی و مجتمع¬های سلامت (¬به منظور جمع آوری نمونه¬های تصمیم به تداوم بارداری برنامه¬ریزی¬نشده)، دفاتر کار ماماها، درمانگاه¬های مامایی و مطب متخصصین زنان تبریز (به منظور جمع¬آوری نمونه¬های تصمیم به سقط بارداری برنامه¬ریزی¬نشده)،افراد دارای شرایط ورود به مطالعه را شناسایی کرده، سپس به آنها اطلاعاتی در مورد هدف و روش مطالعه داده و از آنها در صورت تمایل به شرکت در مطالعه رضایت¬نامه کتبی اخذ خواهد¬نمود. سپس پرسشنامه¬های دموگرافیک، تهدیدات درک¬شده، حمایت¬های درک¬شده و ارزش¬ها و باورهای زنان دارای بارداری برنامه¬ریزی-نشده بوسیله مصاحبه توسط پژوهشگر تکمیل خواهند¬شد. پس از جمع¬آوری اطلاعات، داده¬ها با استفاده از نرم¬افزار SPSS نسخه 24 آنالیز خواهند¬شد. روش¬های آماری مورد استفاده در مطالعه حاضر آزمون¬های آماری توصیفی،T-test و رگرسیون لجستیک خطی چند متغیره خواهد¬بود.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 58276 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی عوامل مرتبط با تصمیم به سقط یا تداوم بارداری برنامه ریزی نشده |
| عنوان لاتین طرح | The related factors of decision-making to abort or continue an unplanned pregnancy |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | حاملگی های پرخطر |
| نوع مطالعه | بررسی مقطعی ( Cross Sectional) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | کارشناسی ارشد |
| مدت اجرا - ماه | 15 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | تصمیم¬گیری در مورد ختم یا تداوم بارداری ¬برنامه¬ریزی¬نشده در زنان مواجهه¬یافته با این مساله، بسیار چالش¬برانگیز است زیرا، اولاً به خانواده و بخصوص همسر مربوط بوده و از طرفی حیات یک انسان دیگر (جنین) در میان است، لذا بارداری برنامه¬ریزی¬نشده، پای ارزش¬ها، اعتقادات و قوانین اجتماعی را نیز به میان می¬کشد. زنان به دنبال بارداری¬های برنامه¬ریزی¬نشده تحت تاثیر عوامل فردی، خانوادگی، اقتصادی-اجتماعی، احساسات، مذهب، باورها و ارزش¬های اخلاقی و قوانین و سیاست ها در تصمیم¬گیری خود با طیفی از تهدیدات و چالش¬ها روبه¬رو می¬شوند و دو برابر بیشتر در معرض ابتلا به اختلالات اضطرابی و افسردگی می¬باشند. در یک نگاه کلی بر مطالعات انجام گرفته و منتشر شده در زمینه بارداری برنامه¬ریزی¬نشده و چالش¬های تصمیم¬گیری مرتبط با ختم یا تداوم آن، می¬توان پی برد که اکثر مطالعات به دلایل انجام سقط، روند پذیرش، شیوه¬های تطابق و سازگاری با بارداری برنامه ریزی نشده و پیامدهای روحی-روانی پس از سقط پرداخته¬اند تا عوامل موثر بر تصمیم¬گیری. مطالعات جهانی مربوط به فرآیند تصمیم¬گیری در بارداری برنامه-ریزی¬نشده نیز، اغلب در نوجوانان مجرد مورد بررسی قرار گرفته و مشکلات بارداری برنامه¬ریزی¬نشده نوجوانان را به چالش کشیده¬اند. لذا با توجه به فراوانی بارداری برنامه¬ریزی¬نشده و محدودیت¬های قانونی سقط القایی در کشور و نظر به خلاء مطالعاتی موجود در این حیطه، پژوهشگر بر آن شد تا مطالعه¬ای با این هدف طراحی نماید. شناسایی عوامل مرتبط با تصمیم به سقط یا تداوم بارداری¬ برنامه¬ریزی¬نشده در طراحی خدمات مشاوره¬ای مورد نیاز این زنان بسیارکمک کننده خواهد¬بود. |
| اهداف اختصاصی | |
| چکیده انگلیسی طرح | |
| کلمات کلیدی | زنان دارای بارداری برنامه¬ریزی¬نشده تعریف نظری: زنان دارای¬ بارداری برنامه¬ریزی¬نشده شامل زنان بدون قصد¬دائم برای بارداری (که به هیچ¬وجه تصمیم به بارداری نداشته و بارداری از دید آنان ناخواسته تلقی می¬شود) و زنان دارای قصد بارداری در آینده (که برای بارداری فعلی برنامه¬ریزی نداشته و بارداری فعلی از دیدگاه آنان نابهنگام یا بدهنگام بشمارمی¬آید) می¬باشند(46). تعریف عملی: منظور از زنان دارای برنامه¬ریزی¬نشده در این مطالعه، زنان متاهل 49-15 سال مواجهه¬یافته با بارداری برنامه¬ریزی¬نشده (بدون قصد دائم یا نابهنگام) مراجعه¬کننده به مراکز بهداشتی و مجتمع¬های سلامت (با تصمیم به تداوم بارداری جهت مراقبت¬های دوران بارداری) و مراجعه¬کننده به دفاتر کار ماماها، درمانگاه¬های مامایی و مطب متخصصین زنان شهر تبریز (با تصمیم به سقط) خواهد بود. تهدیدات درک شده تعریف نظری: بدنبال مواجهه با بارداری برنامه¬ریزی¬نشده، زنان در ابعاد زندگی فردی، خانوادگی- اجتماعی و متناسب با ارزش¬ها و باورها و وضعیت اقتصادی، ترس¬ها و خطراتی را درک و احساس می¬کنند. تهدیدات درک¬شده زنان دارای بارداری برنامه¬ریزی نشده عمدتاً از دو بعد تهدیدات ناشی ازختم و یا تداوم بارداری می¬باشد (47). تعریف عملی: تهدیدات درک¬شده در این مطالعه توسط پرسشنامه تهدیدات درک¬شده زنان دارای بارداری¬ برنامه¬ریزی¬نشده طراحی شده توسط نوری¬زاده و همکاران (1394) سنجیده خواهد¬شد. این ابزار دارای شش سازه بیم ناهنجاری و تعدی از هنجار (7 گویه)، ترس از دشواری و تشدید بی¬ثباتی (6 گویه)، بیم مسئولیت و تعهدات والدی (6 گویه)، سقط هراسی و سقط گریزی (4 گویه)، تضاد نقش و محرومیت¬های اجتماعی (3 گویه) و ترس از پیامدهای منفی جسمی-عاطفی (5 گویه) با 31 گویه می¬باشد. 27 گویه مربوط به تهدیدات درک¬شده ناشی از تداوم بارداری و 4 گویه مربوط به تهدیدات درک¬شده ناشی از سقط می¬باشد. پاسخ¬دهی بر اساس دامنه 5 گزینه¬ای لیکرت شامل زیاد (نمره 3)، متوسط (نمره 2)، کم (نمره 1)، اصلا و موردی ندارد (نمره صفر) می¬باشد. حداکثر نمره قابل¬انتظار برای تهدیدات ناشی از تداوم بارداری 81 و حداکثر نمره قابل¬انتظار برای تهدیدات ناشی از سقط 12 می¬باشد. نمره بالاتر در هر حیطه، نشان¬دهنده تهدیدات درک¬شده بیشتر می¬باشد(47). حمایت¬های درک شده تعریف نظری: حمایت¬های درک¬شده به نیازهای حمایتی و ادراک و انتظارات افراد از حمایت خانواده، دوستان و اطرافیان اطلاق می¬شود و نیز بر در دسترس بودن و کیفیت ارتباط با افرادی که در مواقع نیاز، منابع حمایتی را فراهم می¬کنند، تأکید دارد. حمایت¬های درک¬شده، همچنین به عنوان منابعی که از حیث نوع و کارکرد متفاوتند و در دوره¬های مختلف زندگی فرد توسط سایر افراد تأمین می¬شوند، تعریف می¬گردد(48). تعریف عملی: در این مطالعه جهت سنجش حمایت¬های درک¬شده از ابزار حمایت¬های درک¬شده مختص زنان مواجهه¬یافته با بارداری برنامه¬ریزی¬نشده، طراحی شده توسط نوری¬زاده و همکاران (1394) استفاده می¬شود؛ این ابزار شامل 18 گویه در چهار سازه حمایت¬های ابزاری (5 گویه)، همکاری در وظایف (3 گویه)، حمایت اطلاعاتی و توصیه¬ها (4 گویه) و نظرات و احساسات دیگران (6 گویه) می¬باشد. طیف پاسخ دهی شامل زیاد (نمره 3)، متوسط (نمره 2)، کم (نمره 1)، اصلاً و موردی ندارد (نمره صفر) می¬باشد (47). در این مطالعه نقطه برش حمایت¬های درک¬شده مد نظر نبوده و صرفاً تاثیر نمره کل حمایت¬های درک¬شده در پیشگویی تصمیم به سقط یا تداوم بارداری برنامه¬ریزی¬نشده مد¬نظر می¬باشد. باورها و ارزش¬ها تعریف نظری: ارزش¬ها و باورها دو مفهوم مهم می¬باشند که رفتار و نگرش افراد را کنترل می¬کنند. گرچه ارزش¬ها و باورها باهم مرتبطند و در مجموع نگرش، درک، شخصیت و رفتار را تحت تاثیر قرار می¬دهند ولی از یکدیگر متمایزند. تفاوت اساسی بین ارزش¬ها و باورها بدین صورت می¬باشد که ارزش¬ها همان قواعد، ایده¬آ¬ل¬ها و استانداردهای رفتاری می¬باشند در حالی که باورها اعتقاداتی هستند که عموما مورد پذیرش قرار گرفته¬اند. ارزش¬ها افراد را در ارزیابی خوب و بد از هم راهنمایی می¬کنند در حالی که باورها مجموعه¬ای از آموزه¬ها، بیانات و تجارب هستند. هردو مفهوم ارزش¬ها و باورها در هم تنیده¬اند زیرا که باورهای افراد توسعه و رشد ارزش¬ها و نگرش و رفتارهای افراد را متاثر می¬سازد(49). تعریف عملی : در این مطالعه، باورها و ارزش¬های واحدهای مورد پژوهش توسط ابزار باورها و ارزش¬های مرتبط با سقط، طراحی شده توسط نوری¬زاده و همکاران(1394) سنجیده خواهد شد که حاوی 12 گویه در دو سازه باورها و ارزش¬های تعدیل کننده (6 گویه) و تسهیل کننده سقط(6 گویه) می¬باشد. طیف پاسخ¬دهی شامل زیاد (نمره 3)، متوسط (نمره 2)، کم (نمره 1)، اصلاً و موردی ندارد (نمره صفر) می¬باشد. نمره بالاتر در هر حیطه، نشان¬دهنده تسهیل و یا تعدیل¬گری باورها و ارزشها در مسیر سقط می¬باشد(47). |
| ذینفعان نتایج طرح | شناسایی عوامل مرتبط با تصمیم به سقط یا تداوم بارداری برنامه¬ریزی¬نشده می¬تواند منجر به افزایش آگاهی مراقبین سلامت زنان بالاخص ماماها در مورد عوامل موثر بر تصمیم زنان مواجهه¬یافته با بارداری¬های برنامه¬ریزی¬نشده و در نتیجه منجر به شناسایی نیازهای مشاوره¬ای و ارائه خدمات مشاوره¬ای و مراقبتی مناسب این زنان شده و به برنامه¬ریزان و سیاست¬گزاران حوزه سلامت زنان در طراحی کمک تصمیم (Decision Aid) متناسب با نیاز زنان دارای بارداری برنامه-ریزی نشده کمک نماید. لذا ذی¬نفعان این مطالعه زنان دارای بارداری¬ برنامه¬ریزی¬نشده، مراقبین، برنامه¬ریزان و سیاست-گزاران حیطه سلامت زنان می¬باشند. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| عصمت مهرابی | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| سعید دستگیری | استاد راهنما دوم (آموزشی ) |
| رقیه نوری زاده | مشاور |
| سعید موسوی | مشاور |
| ندا نیک خصال | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر تاثیر بالقوه سه دسته از عوامل شامل تهدیدات و حمایت ها و باورها و ارزشهای درک شده توسط زنان مواجهه یافته با چالش تصمیم گیری در رابطه با سرانجام بارداری برنامه¬ریزی نشدهمتن خبر بسیاری از زنان در زندگی خود با بارداری برنامه¬ریزی نشده مواجه می¬شوند و تصمیم¬گیری آن¬ها در مورد سقط یا تداوم این بارداری برای خود و خانوادشان چالش¬برانگیز است. هدف این مطالعه بررسی عوامل مرتبط با سقط یا تداوم بارداری برنامه¬ریزی ¬نشده می¬باشد. این مطالعه برروی 230 زن با بارداری برنامه¬ریزی نشده مراجعه کننده به مراکز بهداشتی، مجتمع¬های سلامت و مطب¬های مامایی و زنان در شهر تبریز بود که در سال 96 وارد مطالعه شدند. یافته¬های حاصل از مطالعه حاکی از تاثیر بالقوه سه دسته از عوامل شامل تهدیدات و حمایت ها و باورها و ارزشهای درک شده توسط زنان مواجهه یافته با چالش تصمیم گیری در رابطه با سرانجام بارداری برنامه¬ریزی نشده می باشد که ضرورت برنامه¬ر¬یزی و اجرای مداخلات مشاوره ای در راستای تهدیدات درک شده و تصحیح باورهای مذهبی نادرست در زمینه کاهش سقط القایی ضروری بنظر می رسد. از نتایج این مطالعه میتوان در آموزش پزشکان عمومی و متخصصین زنان و زایمان، ماماها و کارکنان بهداشتی استفاده کرد. |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر تاثیر بالقوه سه دسته از عوامل شامل تهدیدات و حمایت ها و باورها و ارزشهای درک شده توسط زنان مواجهه یافته با چالش تصمیم گیری در رابطه با سرانجام بارداری برنامه¬ریزی نشدهمتن خبر یافته¬های حاصل از مطالعه حاکی از تاثیر بالقوه سه دسته از عوامل شامل تهدیدات و حمایت ها و باورها و ارزشهای درک شده توسط زنان مواجهه یافته با چالش تصمیم گیری در رابطه با سرانجام بارداری برنامه¬ریزی نشده می باشد که ضرورت برنامه¬ر¬یزی و اجرای مداخلات مشاوره ای در راستای تهدیدات درک شده و تصحیح باورهای مذهبی نادرست در زمینه کاهش سقط القایی ضروری بنظر می رسد. از نتایج این مطالعه میتوان در آموزش پزشکان عمومی و متخصصین زنان و زایمان، ماماها و کارکنان بهداشتی استفاده کرد. در راستای آموزش افراد می¬توان واحدهای تخصصی مشاوره¬ای بیشتر در زمینه زنان در سنین باروری و به خصوص دوران بارداری بهره جست. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر تاثیر بالقوه سه دسته از عوامل شامل تهدیدات و حمایت ها و باورها و ارزشهای درک شده توسط زنان مواجهه یافته با چالش تصمیم گیری در رابطه با سرانجام بارداری برنامه¬ریزی نشدهمتن خبر یافته¬های حاصل از مطالعه حاکی از تاثیر بالقوه سه دسته از عوامل شامل تهدیدات و حمایت ها و باورها و ارزشهای درک شده توسط زنان مواجهه یافته با چالش تصمیم گیری در رابطه با سرانجام بارداری برنامه¬ریزی نشده می باشد که ضرورت برنامه¬ر¬یزی و اجرای مداخلات مشاوره ای در راستای تهدیدات درک شده و تصحیح باورهای مذهبی نادرست در زمینه کاهش سقط القایی ضروری بنظر می رسد.در آگاه سازی سیاستگذاران از وضعیت و چالش¬های سلامت زنان سنین باروری که بخش مهم، نقش¬آفرین و قابل توجه جامعه بوده و همچنین با توجه به اینکه بارداری ناخواسته یک مشکل بهداشتی است انتظار می¬رود سیاستگذاران، برنامه ریزان و مشاوران با در پیش گرفتن روشی از طریق افزایش مهارت های زندگی، تصمیم گیری و حل مسائل چالش برانگیز در زندگی زنان با ایجاد مراکز مشاوره و یا طراحی بسته¬های مراقبتی و ارائه خدمات مراقبتی ویژه همراه با اتخاذ سیاست¬های حمایتی مورد نیاز زنان مواجهه یافته با بارداری¬های ناخواسته به کاهش بار این موضوع و پیامدهای ناشی از آن کمک نمایند. |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر -متن خبر - |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
