تاثیر مشاوره با مدل Ex-PLISSIT بر تعاملات جنسی زنان متاهل مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس: یک کارآزمایی بالینی تصادفی کنترل شده
The effect of Ex-PLISSIT model based sexual counseling on the Intimacy and sexuality of married women with multiple sclerosis: a randomized controlled trial
مجریان: رقیه نوری زاده
خلاصه روش اجرا: پژوهش حاضر یک کارآزمایی بالینی تصادفی کنترل شده می¬باشد که پس از کسب مجوزهای لازم و ثبت مطالعه در سایت IRCT، نمونه¬گیری آغاز خواهد شد. در ابتدا نمونه¬گیری به روش آسان یا در دسترس خواهد بود؛ بدین ترتیب که پژوهشگر جهت نمونه¬گیری به انجمن حمایت از بیماران MS شهر تبریز مراجعه کرده و پس از ارائه معرفی¬نامه، لیستی از زنان متاهل مبتلا به MS واقع در سنین باروری (45-18 سال) را تهیه خواهد نمود. سپس طی تماس تلفنی، اهداف مطالعه را توضیح و از آنها جهت شرکت در پژوهش دعوت خواهد نمود. در صورت تمایل به شرکت در پژوهش، در همان تماس تلفنی از نظر معیارهای ورود و خروج پژوهش، مورد ارزیابی قرار خواهند گرفت و در صورت دارا بودن معیارهای حائز شرایط، جهت شرکت در جلسه توجیهی دعوت خواهند شد. در جلسه¬ای حضوری در محل انجمن MS تبریز، پس از توضیح اهداف و روش مطالعه و اخذ رضایت¬نامه کتبی آگاهانه، پرسش-نامه¬های پیش آزمون (مشخصات دموگرافیک،Multiple Sclerosis Intimacy and Sexuality Questionnaire-19 ، Sexual Quality of Life-Female، فرم کوتاه افسردگی بک(Beck Depression Inventory-13) و Fatigue Severity Scale تکمیل خواهند شد و میزان ناتوانی بوسیله ابزار Expanded Disability Status Scale توسط یک متخصص مغز و اعصاب (همکار پژوهش) سنجیده خواهد شد. افراد دارای افسردگی شدید (نمره 16 و بالاتر طبق فرم کوتاه پرسشنامه افسردگی بک) از مطالعه خارج و به روان¬پزشک ارجاع داده خواهند شد. 42 نفر از زنانی که نمرهMSISQ-19 بالای 57 کسب کرده¬اند، انتخاب شده و از طریق بلوک¬بندی تصادفی با استفاده از نرم افزار RAS با بلوک¬های4 و 6 تایی با نسبت 1:1 به دوگروه (دریافت کننده مشاوره و کنترل) تخصیص داده خواهند شد. نوع تخصیص روی کاغذ نوشته شده و در پاکت¬های مات پشت سر هم شماره¬گذاری شده، قرار خواهند گرفت (Concealment Allocation). پاکت¬ها به ترتیب و توسط فرد غیر درگیر در پژوهش باز خواهند شد. مشاوره جنسی در گروه مداخله (21 نفر) طی جلسه¬ی انفرادی 90-60 دقیقه¬ای و یا جلسات بیشتر در صورت نیاز به درمان بیشتر (Intensive Therapy) مطابق با مدل Extended PLISSIT و برحسب نگرانی¬ها، مشکلات و نیازهای شرکت کنندگان خواهد بود. گروه کنترل، مراقبت¬های معمول را دریافت خواهند نمود. 8 هفته بعد از اتمام مداخله، طی تماس تلفنی و پس از هماهنگی با هر دو گروه جهت حضور در محل انجمن MS، پرسشنامه-های¬ پس¬آزمون(MSISQ-19 و SQOL-F) تکمیل خواهند شد. داده¬ها پس از جمع¬آوری با نرم¬افزار SPSS21 مورد تجزیه و تحلیل قرار خواهند گرفت. جهت مقایسه نمره تعاملات جنسی و کیفیت زندگی جنسی در بین گروه¬های مطالعه از تحلیل کوواریانس با کنترل مخدوشگرها استفاده خواهد شد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا در دانشکده/مرکز |
| کد طرح | 58255 |
| عنوان فارسی طرح | تاثیر مشاوره با مدل Ex-PLISSIT بر تعاملات جنسی زنان متاهل مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس: یک کارآزمایی بالینی تصادفی کنترل شده |
| عنوان لاتین طرح | The effect of Ex-PLISSIT model based sexual counseling on the Intimacy and sexuality of married women with multiple sclerosis: a randomized controlled trial |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | غربالگری، اپیدمیولوژی، پیشگیری و مراقبت در بیماریهای نوپدید و بازپدید |
| نوع مطالعه | کارآزمایی بالینی (Clinical Trial) |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | کارشناسی ارشد |
| مدت اجرا - ماه | 14 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | یکی از شایع¬ترین شکایات بیماران مبتلا به MS مربوط به اختلالات عملکرد جنسی می¬باشد که شیوع آن بین 85-40درصد گزارش شده است. تغییرات ایجاد شده در عملکرد جنسی بیماران مبتلا به MS در سه سطح طبقه بندی می¬شوند: اختلالات جنسی سطح اول، ریشه در تغییرات جسمی دارد که در اثر بیماری ایجاد شده و مستقیماً پاسخ جنسی و یا حس جنسی را تحت تاثیر قرار می¬دهند. اختلالات جنسی سطح دوم، شامل تغییرات جسمی بیماری است که به طور غیر مستقیم بر پاسخ جنسی تاثیر می¬گذارند و اختلالات جنسی سطح سوم، ریشه در جنبه¬های روانی، عاطفی، فرهنگی و اجتماعی بیماری دارد که می¬توانند در احساسات جنسی و پاسخ¬های جنسی مداخله نمایند. مدلPLISSIT بعنوان یکی از ساده¬ترین و مهم¬ترین رویکردهای مشاوره جنسی معرفی شده است که شامل چهار جزء اجازه گرفتن، ارائه اطلاعات محدود، ارائه پیشنهادات خاص و درمان فشرده و جامع می¬باشد. بعدها با توجه به محدودیت¬های رویکرد PLISSIT ، از مدل PLISSIT توسعه یافته (Ex-PLISSIT) جهت افتراق بین یک مشکل جنسی ساده قابل حل با موارد نیازمند کمک¬های جدی¬تر و تخصصی استفاده شد. در مروری بر متون، تنها در یک مطالعه از رویکرد PLISSIT برای مشاوره اختلالات جنسی زنان مبتلا به MS استفاده شده که آن¬هم از ابزار (Female Sexual Function Index (FSFI برای سنجش عملکرد جنسی استفاده نموده است که قادر به افتراق سطوح سه گانه تغییرات جنسی در این بیماران نمی¬باشد. با توجه به اینکه اکثر مبتلایان بهMS ، زنان جوان و در سنین باروری بوده و در زمان رویارویی با موقعیت¬های تشکیل خانواده و ایجاد روابط نزدیک و صمیمانه خود می¬باشند و نظر به ماهیت ناتوان کننده MS و شیوع بالای اختلالات عملکرد جنسی در بین مبتلایان که سبب افت کیفیت زندگی و حتی از هم گسیختگی زندگی آنان می¬گردد و نیز معدود مطالعات موجود در این زمینه، پژوهشگر بر آن شد تا مطالعه حاضر را با هدف ارتقاء تعاملات جنسی و در نهایت کیفیت زندگی جنسی زنان مبتلا به MS طراحی نماید. |
| اهداف اختصاصی | <p dir="RTL"> </p> <p dir="RTL">1) مقایسه میانگین نمره اختلالات جنسی در زنان متاهل مبتلا به <span dir="LTR">MS</span>، 8 هفته بعد از اتمام مداخله در دو گروه مداخله(دریافت کننده مشاوره) و گروه کنترل با کنترل مخدوشگرها</p>-<p>هدف فرعی اول:</p> <p>مقایسه نمره کیفیت زندگی جنسی 8 هفته بعد از اتمام مداخله در زنان متاهل مبتلا به MS در دو گروه مداخله ( دریافت کننده مشاوره ) و گروه کنترل با کنترل اثر نمره پایه</p> |
| چکیده انگلیسی طرح | Abstract Introduction: Multiple sclerosis (MS) is one of the most common chronic inflammatory diseases of the nervous system, which occurs predominantly in young adults and commonly seen in women. This disease causes various tensions, including sexual problems, with the consequent reduction in the quality of life of the affected person and ultimately causing incompatibility and major problems in the marital life of individuals. The aim of this study was to evaluate the effect of counseling based on the PLISSIT model on sexual intercourse of married women with multiple sclerosis. Methods: This randomized clinical trial study was performed on 70 married women referring to MS association of Tabriz. Then, using convenience sampling, 35 women with MS between the ages of 18 - 45 were selected for the control group and 35 for the intervention group. The data were collected using demographic questionnaire, Multiple Sclerosis Intimacy and Sexuality Questionnaire-19 (MSISQ-19)، Sexual quality of life questionnaire, Fatigue Severity Scale(FSS), and Beck Depression Inventory-Short Form Items (BDI-13). A neurologist rated the level of disability using Expanded Disability Status Scale (EDSS). Using block randomization, the participants with score of 4 or 5 in each item of MSISQ-19 were assigned into a counselling and a control group with block sizes of four and six and the allocation ratio of 1:1. The intervention group attended acounselling session or more sessions if need, based on Ex-PLISSIT model. Data were analyzed by SPSS software (Version 25). Independent t-test, and ANCOVA were used to analyze the data. Results: In this study, the two groups did not differ significantly in terms of demographic and disease characteristics (p> 0.05). Before intervention, there was no significant difference between the two groups in relation to sexual dysfunction, but two months after the intervention, there was a significant difference between the two groups in terms of primary SD, tertiary SD and total score of Multiple Sclerosis intimacy and sexuality. Before and after intervention, there was no significant difference between the two groups in relation to sexual quality of life and its subscales. Conclusion: Considering the effect of sexual counseling based on the Ex-PLISSIT model on primary and tertiary SD, using this approach as a clinically useful and effective method is recommended for MS women with SD. Key words: Multiple Sclerosis, Sexual Function, Quality of Life, Consultation, PLISSIT Model |
| کلمات کلیدی | مولتیپل اسکلروزیس تعریف نظری: مولتیپل اسکلروزیس یا بیماریMS از شایع¬ترین بیماری¬های مزمن عصبی می باشد که در اثر فعال شدن واکنش¬های خود ایمنی بدن، سبب التهاب و تخریب میلین سیستم اعصاب مرکزی می شود و با وجود پلاک در نواحی متعدد ماده سفید مغز یا نخاع که بیشتر توزیع پری ونتریکولار( دور بطنی) دارند، مشخص می شود(2,1). بیماری MS شامل چهار نوع عود کننده- فروکش کننده Relapsing-remitting multiple sclerosis(RRMS)، پیشرونده اولیه Primary progressive multiple sclerosis(PPMS)، پیشرونده ثانویهprogressive multiple sclerosis(SPMS) Secondary و پیشرونده- عودکنندهProgressive relapsing multiple sclerosis(RPMS) می¬باشد(4). تعریف عملی: منظور از زنان مبتلا به MS در این مطالعه، کلیه زنان متاهل 45-18 سال مبتلا به بیماری MS از هر چهار گروه فوق می¬باشند؛ مشروط بر اینکه در زمان نمونه¬گیری بعلت پیشرفت بیماری، بستری نبوده و یا طی یک ماه گذشته با عود بیماری مواجه نشده باشند. مشاوره با مدل Ex-PLISSIT تعریف نظری: Ex-PLISSIT، مدل توسعه یافتهPLISSIT می¬باشد. PLISSIT مدلی برای افتراق بین یک مشکل جنسی ساده با موارد نیازمند کمک¬های جدی¬تر و تخصصی در راستای حل مشکلات جنسی (Sex Therapy) است که برگرفته از اجزاء ذیل می-باشد: P(Permission): آغازگر صحبت، درمانگر می¬باشد؛ بطوریکه زمینه را برای مطرح ساختن مشکلات و نگرانی¬های جنسی باز کرده و با ایجاد فضایی امن، قابل اعتماد و به دور از داوری، به مراجع اجازه صحبت در مورد عملکرد، مشکلات و نگرانی¬های جنسیش را می¬دهد. LI(Limited Information): درمانگر، اطلاعات محدودی که به تغییرات جنسی و نگرانی¬های مراجع مربوط می¬باشد، در اختیارش قرار می¬دهد. SS(Specific Suggestion): در این مرحله بسته به نوع مشکل و یا نگرانی جنسی، راهکار متناسب توسط درمانگر پیشنهاد می¬شود. IT(Intensive Therapy): در صورتی که مسائل و مشکلات جنسی از حیطه تخصص مامایی خارج باشد و جهت حل مشکل مراجع، نیاز به درمان جامع¬تر وجود داشته باشد، به متخصص ذیصلاح جهت درمان ارجاع داده خواهد شد(35). در مدل EXPLISSIT، جزء Permission در کلیه مراحل مشاوره استفاده می¬گردد و به تکنیک¬هایی نظیر مرور مطالب رد و بدل شده و انعکاس گفته¬های شرکت کنندگان توسط مشاور که دال بر گوش دادن فعال وی می¬باشد، توجه شده است(34). تعریف عملی: مشاوره جنسی مطابق با اجزای مدل EXPLISSIT طی جلسه¬ی انفرادی 90-60 دقیقه¬ای و یا جلسات بیشتر در صورت نیاز به درمان بیشتر (Intensive Therapy) برای زنان مبتلا به MS انجام خواهد شد (34،35). تعاملات جنسی تعریف نظری: تعاملات جنسی معادل صمیمیت در روابط جنسی می¬باشد. تعاملات جنسی، عملکرد جنسی را که نقش اساسی در باروری افراد دارد، تحت تاثیر قرار می¬دهد (19). تعریف عملی: در این پژوهش، تعاملات جنسی زنان مبتلا به MS بوسیلهMultiple Sclerosis Intimacy and Sexuality Questionnaire-19(MSISQ-19) سنجیده می¬شود که بر اساس آن، اختلالات جنسی بیماران مبتلا به MS طی 6 ماه گذشته بررسی می¬شود. این ابزار حاوی 19 سئوال می¬باشد. 5 سوال مربوط به اختلالات جنسی سطح اول (سوالات 19،18، 17،16،12)، 9 سوال مربوط به اختلالات جنسی سطح دوم (سوالات 11،10،8،6،5،4،3،2،1) و 5 سوال (15،14،13،9،7) مربوط به اختلالات جنسی سطح سوم بوده، حداقل نمره 19 و حداکثر نمره 95 است. سئوالات پیرامون این است که تا چه حد علایم بیماری MS در 6 ماه گذشته، مانع صمیمیت یا تعاملات جنسی شده است؟ در واقع، سئوالات، تاثیر علایم بیماری را بر فعالیت و تعاملات جنسی بیماران بر اساس ادراکی که دارند، ارزیابی می¬نماید. پاسخ¬ها بر اساس مقیاس پنج درجه¬ای لیکرت شامل « 1: هرگز »، «2: اغلب»، «3: گاهی»، «4: اکثر مواقع» و « 5: همیشه» می¬باشند. اخذ نمره 4 و 5 در هر عبارت و یا نمرهMSISQ-19 بالای 57 به منزله اختلال در آن زمینه می¬باشد. در این پرسشنامه نمره بیشتر نشان دهنده اختلال جنسی بیشتر است (37). کیفیت زندگی جنسی تعریف نظری: کیفیت زندگی جنسی بر مبنای ارزیابی فیزیکی، عاطفی و تعاملی فرد در ارتباط با شریک جنسی اش تعریف می-شود (38). تعریف عملی: در این مطالعه، کیفیت زندگی جنسی توسط(SQOL-F) Sexual Quality of Life-Female سنجیده می-شود. این پرسشنامه توسط Symonds و همکاران در سال 2005 طراحی شده است و شامل چهار حیطه احساسات روانی- جنسی، رضایت جنسی و ارتباطی، خود کم¬بینی و احساس بی¬ارزشی، بیان جنسی بوده و دارای 18 سؤال می¬باشد که ارتباط بین اختلال عملکرد جنسی زنان با کیفیت زندگی را ارزیابی می¬کند. هر سؤال بر اساس طیف لیکرت از کاملاً موافقم (1) تا کاملاً مخالفم (6) نمره¬گذاری می¬شود. نمره کلی بین 108-18 می¬باشد و نمره بالاتر ، نشان دهنده کیفیت زندگی جنسی بالاتر است (39). نمره¬دهی هر بعد به شرح ذیل می¬باشد: (( بعد هر کل نمره-بعد آن نمره حداقل ) 100 )/((بعد هر نمره حداکثر-بعد آن نمره حداقل) )= امتیازدهی |
| ذینفعان نتایج طرح | این مطالعه در راستای بهبود تعاملات جنسی زنان مبتلا به MS طراحی شده است. در صورتیکه نتایج طرح نشانگر تاثیر مشاوره با مدلEX-PLISSIT بر کاهش اختلالات جنسی زنان مبتلا به MS باشد، می¬توان توصیه نمود که این رویکرد مشاوره در برنامه مراقبتی بیماران مبتلا به MS گنجانده شود؛ لذا ذی¬نفعان این طرح زنان مبتلا به MS، متخصصین مغز و اعصاب، سکسولوژیست¬ها، روانپزشک¬ها و مراقبین سلامت زنان می¬باشند |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| رقیه نوری زاده | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| نیلوفر ستارزاده جهدی | همکار اصلی |
| جمیله ملکوتی | مشاور |
| سعید موسوی | مشاور |
| قاسم فتاح زاده | همکار اصلی |
| رویا آذری برزندیق | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر مشاوره ی جنسی بر اساس مدل Ex-PLISSIT منجر به کاهش اختلالات جنسی در زنان مبتلا به MS شد.متن خبر مولتیپل اسکلروزیس (ام- اس) یکی از شایع ترین بیماری التهابی مزمن عصبی است که عمدتا در بالغین جوان و به طور شایع در زنان بروز می کند. MS با انواعی از علایم و نشانه ها نظیر اختلال در هماهنگی و تعادل بدن، گرفتگی عضلات، خستگی، تغییرات حسی،اختلال بینایی، تکلم و تنفس و مشکلات جنسی همراه می باشد که با پیامد کاهش کیفیت زندگی فرد مبتلا و در نهایت ایجاد ناسازگاری و مشکلات عمده در زندگی زناشویی می شود. مطالعه حاضر با هدف تعیین تاثیر مشاوره بر اساس مدل Ex-PLISSIT بر تعاملات جنسی 70 نفر از زنان متاهل مبتلا به MS واقع در سنین 45-18 سال انجام شد.نتایج مطالعه نشان داد مشاوره ی جنسی بر اساس مدل Ex-PLISSIT منجر به کاهش اختلالات جنسی در زنان مبتلا به MS شد لذا پیشنهاد می گردد از این رویکرد مشاوره در کاهش اختلالات جنسی زنان مبتلا به MS استفاده گردد.نتایج به دست آمده از این پژوهش می تواند در حیطه های مختلف مامایی نظیر آموزش و پژوهش مامایی و خدمات بالینی مامایی و مشاوره مورد استفاده قرار گیرد. |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر مشاوره ی جنسی بر اساس مدل Ex-PLISSIT منجر به کاهش اختلالات جنسی در زنان مبتلا به MS شد.متن خبر مولتیپل اسکلروزیس یکی از شایع ترین بیماری التهابی مزمن عصبی است که عمدتا در بالغین جوان و به طور شایع در زنان بروز می کند. این بیماری باعث ایجاد تنش¬های مختلف از جمله مشکلات جنسی با پیامد کاهش کیفیت زندگی فرد مبتلا و در نهایت ایجاد ناسازگاری و مشکلات عمده در زندگی زناشویی می شود. مطالعه حاضر با هدف تعیین تاثیر مشاوره بر اساس مدل Ex-PLISSIT بر تعاملات جنسی 70 نفر از زنان متاهل مبتلا به MS واقع در سنین 45-18 سال انجام شد. مشارکت کننده ها به دوگروه (دریافت کننده مشاوره و کنترل) تخصیص داده شدند.مشاوره جنسی در گروه مداخله (35 نفر) طی یک جلسه یا جلسات بیشتر انجام شد و گروه کنترل(35 نفر)، مراقبتهای معمول را دریافت نمودند. مشاوره ی جنسی بر اساس مدل Ex-PLISSIT منجر به کاهش اختلالات جنسی سطح اول و سوم در زنان مبتلا به MS شد لذا پیشنهاد میگردد از این رویکرد مشاوره در کاهش اختلالات جنسی زنان مبتلا به MS استفاده گردد.از نتایج این تحقیق میتوان در امر پژوهش های مامایی استفاده نمود و از آن به عنوان تکمیل پژوهش های قبلی و زیربنایی برای پژوهش های بعدی استفاده کرد. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر مشاوره ی جنسی بر اساس مدل Ex-PLISSIT منجر به کاهش اختلالات جنسی در زنان مبتلا به MS شد.متن خبر مولتیپل اسکلروزیس یکی از شایع ترین بیماری التهابی مزمن عصبی است که عمدتا در بالغین جوان و به طور شایع در زنان بروز می کند. این بیماری باعث ایجاد تنش¬های مختلف از جمله مشکلات جنسی با پیامد کاهش کیفیت زندگی فرد مبتلا و در نهایت ایجاد ناسازگاری و مشکلات عمده در زندگی زناشویی می شود. مطالعه حاضر با هدف تعیین تاثیر مشاوره بر اساس مدل Ex-PLISSIT بر تعاملات جنسی 70 نفر از زنان متاهل مبتلا به MS واقع در سنین 45-18 سال انجام شد. مشارکت کننده ها به دوگروه (دریافت کننده مشاوره و کنترل) تخصیص داده شدند.مشاوره جنسی در گروه مداخله (35 نفر) طی یک جلسه یا جلسات بیشتر انجام شد و گروه کنترل(35 نفر)، مراقبتهای معمول را دریافت نمودند. مشاوره ی جنسی بر اساس مدل Ex-PLISSIT منجر به کاهش اختلالات جنسی سطح اول و سوم در زنان مبتلا به MS شد لذا پیشنهاد میگردد از این رویکرد مشاوره در کاهش اختلالات جنسی زنان مبتلا به MS استفاده گردد.ماما ها به عنوان مراقبین سلامت، اولین کسانی هستند که با زنان در ارتباط می باشند. پس آگاه سازی و تقویت حرفه ای و مشاوره ای این گروه میتواند نقش مهمی در ارتقاء سلامت زنان در تمام سنین داشته باشد. |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
