بررسی ارتباط سرمایه اجتماعی و سبک زندگی در سالمندان شهر ارومیه در سال1395
The relationship between social capital and the elderly lifestyle in Urmia in 1395
مجریان: شیرین برزنجه عطری , محمدحسن صاحبی حق
خلاصه روش اجرا: برای اجرای کار، در ابتدا معرفی نامه ای از دانشکده ی پرستاری و مامایی دریافت کرده و بعد از کسب مجوز کمیته ی اخلاق دستور ریاست محترم مرکز بهداشت شهرستان به اطلاعات سالمندان دسترسی پیدا کرده و قبل از مراجعه به درب منازل مجوزهای لازم از فرمانداری و ارگان های مربوطه کسب می شود. تعداد نمونه با استفاده از نرم افزار G*power برابر با 314 نفر به دست آمد. که با توجه به چند مرحله ای بودن نمونه گیری با اعمال اثر طرح (5/1) به 471مورد رسید و با توجه به ریزش نمونه ها با احتساب 20% حجم نمونه نهایی به 570 مورد افزایش یافت. سالمندان شهر ارومیه به صورت تصادفی در این پژوهش به عنوان نمونه انتخاب خواهند شد. در رابطه با اهداف طرح و اختیاری بودن شرکت در مطالعه برای افراد توضیح داده خواهد شد و رضایت نامه ی آگاهانه از افراد اخذ می گردد. معیارهای ورود به مطالعه، شامل سن بالای 60 سال، نبود اختلالات نورولوژیکی(سکته ی مغزی)، عدم ابتلا سالمند به اختلالات شناختی و زوال عقل با توجه به نتایج آزمون شناختی (AMT)، عدم وجود بیماریهای روانپزشکی و نداشتن اختلال شدید بینایی و شنوایی خواهد بود، در صورتی که چنین فردی در دسترس نبود، نمونه از خانوار بعدی جایگزین می شود. داده ها به کمک پرسشنامه به دست خواهد آمد. سپس اطلاعات مربوط به هر یک از بخش های پرسشنامه محاسبه و داده های خام با استفاده از نرم افزار SPSS و با استفاده از مدلهای خطی عمومی یک و چند متغیره تجزیه و تحلیل خواهد شد.
اطلاعات کلی طرح 
| مرحله جاری طرح | خاتمه قرارداد و اجرا |
| کد طرح | 57978 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی ارتباط سرمایه اجتماعی و سبک زندگی در سالمندان شهر ارومیه در سال1395 |
| عنوان لاتین طرح | The relationship between social capital and the elderly lifestyle in Urmia in 1395 |
| نوع طرح | طرح - پایان نامه |
| اولویت طرح | سلامت سالمندان |
| نوع مطالعه | |
| تحقیق در نظام سلامت | بلی |
| آیا طرح پایاننامه دانشجویی است؟ | بله |
| مقطع پایان نامه | کارشناسی ارشد |
| مدت اجرا - ماه | 16 |
| نوآوری و ضرورت انجام تحقیق | سبک زندگی از عوامل مهم تعیین کننده سلامت و بیماری فرد محسوب می شود و با افزایش پدیده سالمندی در ایران و جهان و شیوع بیماری های مزمن و در نتیجه معلولیت های حاصل از آن و افزایش هزینه های بهداشتی به دنبال راهکارهایی برای رفع این عوامل می باشیم طبق این پژوهش، سرمایه اجتماعی به عنوان عاملی از عوامل اجتماعی سلامت که به تازگی تاثیر گذاریش در حوزه سلامت مورد تایید قرار گرفته، بررسی شده و تاثیر گذاری حیطه های مختلف سرمایه اجتماعی بر روی پارامترهای سبک زندگی مطالعه خواهد شد. چنین تحقیقی در سالمندان ایرانی تاکنون انجام نگرفته است. بررسی مطالعات نشان می دهد که تاکنون اطلاعات کافی جهت لینک های نظری و تجربی بین سرمایه اجتماعی و حوزه سلامت حل و فصل نشده است. با وجود افزایش تعداد نشریات در رابطه با سبک زندگی در سال های اخیر، اطلاعات کافی برای ارتقا سبک زندگی وارتباط سبک زندگی با سایر زمینه های دانش وجود ندارد. در این مطالعه با توجه به موارد زیر به بررسی همبستگی سرمایه اجتماعی و سبک زندگی در سالمندان ارومیه پرداخته خواهد شد تا شواهدی در رابطه با تعیین کننده های سبک زندگی و در نتیجه توسعه وفراهم آوردن سیاست هایی برای ترویج رفتارهای سالم فراهم گردد. و به دنبال آن، برنامه های کوتاه و یا بلند مدت با مشارکت پرستاران سلامت جامعه اجرا شود. این موارد شامل: تعداد کم مطالعات در زمینه ارتباط سرمایه اجتماعی و سبک زندگی عدم بررسی سالمندان کشور با چنین موضوع پژوهشی و تعداد محدود مطالعات در سالمندان سایر کشورها عدم مشاهده مطالعه ای با بررسی دقیق حیطه های سرمایه اجتماعی و سبک زندگی با توجه به وضعیت اجتماعی اقتصادی احتمال تفاوت در رابطه بین سرمایه اجتماعی و هر یک از شاخص های مختلف بهداشتی؛ مانند شاخص اجتماعی اقتصادی، تغذیه، مرگ و میر و ... ویژگی های محلی متفاوت از جمله سطح خشونت، اقتصاد و توسعه اجتماعی و سنت های مرسوم و مردمی افزایش روز افزون جمعیت سالمندان در نقاط مختلف ایران عدم مشاهده چنین مطالعه ای در سالمندان بالای 60 سال استان و با فرهنگ منطقه ای این شهر. |
| اهداف اختصاصی | <p>تعیین نمره سرمایه اجتماعی و مولفه های آن در سالمندان ارومیه در سال 1395</p>-<p>تعیین نمره سبک زندگی و مولفه های آن در سالمندان ارومیه در سال 1395</p>-<p>تعیین رابطه بین سرمایه اجتماعی و سبک زندگی در سالمندان ارومیه در سال 1395</p> <p dir="RTL" style="margin-right:18.0pt"> </p>-<p><span dir="RTL">تعیین رابطه سرمایه اجتماعی و هر یک از حیطه های سبک زندگی در سالمندان ارومیه در سال 1395</span></p> |
| چکیده انگلیسی طرح | Relationship between Social Capital and Lifestyle among the Elderly People, Urmia, 2017 Introduction: Aging is a growing and undeniable process, and lifestyle is important in preventing chronic illness in the elderly. Social capital can have positive effects on health and lifestyle modifications. Therefore, in this study, the relationship between social capital and lifestyle and their domains have been studied. Methods: This study was performed with randomly-selected older people over 60 years old in an urban area of Iran. Data was collected during 3 months using a questionnaire. Study’s variables were lifestyle and social capital. The relationship between the above-mentioned variables was assessed in case of non-control of the underlying variables through correlation analysis and in the case of control of the underlying variables using general linear modeling. The SPSS v.24 was used for data analysis at a significant level of 0.05. Results: A total of 512 questionnaires were filed out. According to the Pearson correlation test, all social capital variables were associated with lifestyle components. However, in the general linear model test, feeling of trust and safety (p<0.001), value of life (p =0.030), and social participation (p =0.004) had a significant relationship with the lifestyle. Conclusion: It was indicated that social capital and lifestyle were interconnected. Therefore, policy-makers in the health care system need to improve social capital factors, especially social participation, trust and safety and value of life in their work routines, which is in line with the strategies of achieving healthy older population. Keywords: Lifestyle, Social capital, Elderly, Health |
| کلمات کلیدی | تعریف نظری تعیین کننده های سبک زندگی: سبک زندگی سالم لزوما یک امر فردی نیست و وضعیت اجتماعی و اقتصادی، سطح آموزش و پرورش، خانواده و شبکه های اجتماعی و جنسیت و سن و ارتباطات و تاثیرات بین فردی؛ رفتارهای مرتبط با سلامت و سبک زندگی را تحت تاثیر قرار می دهند(35). تعریف عملی تعیین کننده های سبک زندگی: منظور از تعیین کننده های سبک زندگی در این پژوهش نمره حاصل از سرمایه اجتماعی و حیطه های مربوطه می باشد. و عوامل دموگرافیک و وضعیت اجتماعی و اقتصادی به عنوان متغیر مخدوش گر مورد بررسی قرار خواهند گرفت. تعریف نظری سبک زندگی: سبک زندگی مجموعه ای از اهداف، برنامه ها، ارزش ها، نگرش ها، رفتارها و باورها و تجلی آن در زندگی شخصی و خانوادگی فرد و در تعاملات اجتماعی او است(11). سبک زندگی سالم می تواند به عنوان راه زندگی محسوب شود که افراد در این زمینه به انتخاب عادت هایی مانند تغذیه سالم و سیگار نکشیدن و عدم مصرف الکل و ورزش و آرامش می پردازند. و روشی است که سبب تامین و حفظ و ارتقای سلامت(36) و کاهش خطر بیماری شدید و مرگ زودرس می شود(37). تعریف عملی سبک زندگی : منظور از سبک زندگی در این پژوهش نمرات حاصل از گویه های پرسشنامه¬ی اسحاقی و همکاران (1388) می باشد که شامل پنج بعد و حیطه پیشگیری، حیطه ورزش و تفریح، حیطه تغذیه، حیطه استرس، حیطه روابط می باشد. نمره 42-98 سبک زندگی نامطلوب و نمره 99-155 سبک زندگی متوسط و نمره 156-211 سبک زندگی مطلوب را نشان می دهد. تعریف نظری سرمایه اجتماعی: سرمایه اجتماعی شامل تمام ویژگی های اجتماعی نهادها و سازمان ها، از قبیل اعتماد، هنجارها و شبکه های اجتماعی است و همچنین با متغیرهایی چون آگاهی، اعتماد، همکاری، تعاون، همبستگی دارد. گروهی از افراد سرمایه اجتماعی را قدرت و توانایی انسانها برای برقراری ارتباط با یکدیگر تعریف می کنند(38). سرمایه اجتماعی به عنوان توانایی تضمین منافع به موجب عضویت در شبکه ها و دیگر ساختارهای اجتماعی تلقی می شود. بنابراین افراد از طریق عضویت در این شبکه های اجتماعی به منابع و منافعی دسترسی خواهند داشت که در غیاب این شبکه ها دستیابی به آن ها امکان پذیر نخواهد بود(17). تعریف عملی سرمایه اجتماعی: برای تعیین میزان کل سرمایه اجتماعی از نسخه فارسی پرسشنامه روایی پایایی شده اونیکس توسط سام و همکاران در سال 2016 استفاده خواهد شد و میزان سرمایه اجتماعی با توجه به مجموع نمرات بدست آمده خواهد بود. نمرات بالاتر بیانگر سرمایه اجتماعی بالاتر و نمرات پایینتر بیانگر وضعیت نامطلوب تر سرمایه اجتماعی می باشد. شیوه نمره گذاری به روش لیکرتی است . که گزینه ها به صورت (1-2-3-4) نمره داده می شوند. تعریف نظری سالمند: سالمند در تعریف خاص خود به افرادی از جامعه اطلاق می گردد که مفهومی سالمندی را به خود انتساب داده باشند. در سطح بیولوژیکی، سالمندی نتایجی از تاثیر تجمع طیف گسترده ای از آسیب سلولی و مولکولی در طول زمان است. این امر منجر به کاهش تدریجی در ظرفیت جسمی و روانی، خطر در حال رشد بیماری، و در نهایت، مرگ می شود. برخی افراد سالمند، از عملکرد و سلامت مطلوب برخوردار بوده در حالی که دیگر افراد سالمند در آن سنین ضعیف بوده و نیازمند کمک سایر افراد هستند. فراتر از تغییرات بیولوژیکی، پیری با سایر تغییرات و تحولات زندگی مانند بازنشستگی، و مرگ دوستان و همسر همراه است(2). تعریف عملی سالمند: در این پژوهش افرادی با سنین بالای 60 سال به عنوان سالمند تعریف شده و مورد بررسی قرار خواهند گرفت. |
| ذینفعان نتایج طرح | در دنیای امروزین بسیاری از نهاد های دولتی و غیر دولتی سیاست گذاری ها و برنامه هایی در خصوص ایجاد، نگهداشت و ارتقاء سبک زندگی سالم دارند .فاکتور هایی که بر سبک زندگی سالم تاثیر گذارند بعضی قابل کنترل توسط فرد و برخی توسط دولتها می باشند که در سطح جامعه برنامه ریزی شده و سیاست گذاری های لازم انجام می شود. با توجه به نتایج مربوط به تحقیق حاضر می توان به سیاست گزاری های درستی در زمینه سبک زندگی سالم سالمندان نائل شد که این موضوع می تواند سیاست گزاران این رشته را در جهت مدیریت درست هدایت و یاری نماید. در نتیجه سالمندان و یا سایر اعضای جامعه با استفاده از برنامه ریزی های صحیح مملکتی از مناسب ترین سبک زندگی سلامت محور بهره مند خواهند شد. همچنین در صورت اثبات وجود رابطه پرستاران سلامت جامعه می توانند به کمک موسسات مرتبط با سالمندی در جهت ارتقاء سرمایه اجتماعی کوشا بوده و برنامه های آموزشی و مشارکتی در این جهت پیاده کنند. |
اطلاعات مجری و همکاران
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح |
|---|---|
| شیرین برزنجه عطری | استاد راهنمای اول (آموزشی ) |
| محمدحسن صاحبی حق | استاد راهنما دوم (آموزشی ) |
| محمد اصغری جعفرآبادی | مشاور |
| آرام فیضی | مشاور |
| زهرا احمدی | دانشجوی مالک پایان نامه |
اطلاعات تفضیلی
| حوزه خبر | خبر |
|---|---|
| رسانه ها و مردم | عنوان خبر برای رفع مشکلات سلامت سالمندان راهکارهای بهداشتی و اجتماعی توام تاثیر موثر بر بهبود سبک زندگی و سلامت آنها دارد.متن خبر امروزه در کنار سرمایه های انسانی و اقتصادی ، سرمایه دیگری به نام سرمایه اجتماعی نیز مورد توجه قرار گرفته است. سرمایه اجتماعی بعد معنوی یک اجتماع است که از طریق تشویق افراد به «همکاری» و «مشارکت» در تعاملات اجتماعی قادر است مشکلات زیادی در سطح اجتماع را حل کند.سرمایه اجتماعی شامل تمام ویژگی های اجتماعی افراد، نهادها و سازمان ها ست.پیری جمعیت، یک روند جمعیتی مهم و رو به رشد در سطح جهان محسوب می شود. شایع ترین بیماری های موثر بر سالمندان با سبک زندگی در ارتباط است.40 تا 50 درصد مرگ و میر در کشورهای درحال توسعه به علت بیماری های ناشی از سبک زندگی است.در این مطالعه به بررسی ارتباط سرمایه اجتماعی و سبک زندگی سالمندان پرداخته شده است.یافته های این مطالعه حاکی از وجود ارتباط میان این دو بود. بسیاری از مشکلات شایع سبک زندگی و سلامت سالمندان از بخشهایی از خود جامعه ناشی میشود و مداخلات صرفاً بهداشتی یک راهکار ناکارآمد بوده و انجام فعالیت مشترک در دو حوزه اجتماعی و بهداشتی، تاثیرات موثرتر بر سبک زندگی و سلامت سالمندان خواهد داشت. |
| متخصصان و پژوهشگران | عنوان خبر برای رفع مشکلات سلامت سالمندان راهکارهای بهداشتی و اجتماعی توام تاثیر موثر بر بهبود سبک زندگی و سلامت آنها دارد.متن خبر پیری یک روند جمعیتی مهم و رو به رشد در سطح جهان محسوب می شود. علت مرگ و میر 40 تا 50 درصد در کشورهای درحال توسعه به علت بیماری های ناشی از سبک زندگی است.سرمایه اجتماعی شامل تمام ویژگی های اجتماعی افراد، نهادها و سازمان ها، از قبیل اعتماد، هنجارها و شبکه های اجتماعی است و عامل اجتماعی تعیین کننده سلامت جامعه شناخته شده است. در این مطالعه به بررسی ارتباط سرمایه اجتماعی و سبک زندگی پرداخته شده است.یافته های این مطالعه حاکی از وجود ارتباط میان سرمایه اجتماعی و سبک زندگی سالمندان بود.بنابراین ادغام فعالیت ها و انجام کارهای مشترک در دو حوزه اجتماعی و بهداشتی، تاثیرات بیشتر و موثرتری بر سبک زندگی و سلامت سالمندان خواهد داشت. با عنایت به یافته ها و نتایج این پژوهش، میتوان با برنامه ریزی و اصلاح و ارتقاء سیاست های دولت در زمینه افزایش سرمایه اجتماعی سالمندان مخصوصا فاکتورهای مشارکت اجتماعی،اعتماد و ارزشمندی زندگی، گام مثبتی در جهت برقراری سبک زندگی سالم سالمندان برداشت. |
| سیاستگذاران درمانی | عنوان خبر برای رفع مشکلات سلامت سالمندان راهکارهای بهداشتی و اجتماعی توام تاثیر موثر بر بهبود سبک زندگی و سلامت آنها دارد.متن خبر سرمایه اجتماعی بعد معنوی یک اجتماع است که قادر است مشکلات زیادی در سطح اجتماع را حل کند.سرمایه اجتماعی شامل تمام ویژگی های اجتماعی افراد، نهادها و سازمان ها بوده و عامل اجتماعی تعیین کننده سلامت جامعه شناخته شده است.پیری یک روند جمعیتی مهم و رو به رشد در سطح جهان محسوب می شود. شایع ترین بیماری های موثر بر سالمندان با سبک زندگی در ارتباط است.40 تا 50 درصد مرگ و میر در کشورهای درحال توسعه به علت بیماری های ناشی از سبک زندگی است.در این مطالعه به بررسی ارتباط سرمایه اجتماعی و سبک زندگی سالمندان پرداخته شد.یافته های این مطالعه حاکی از وجود ارتباط میان این دو بود.بسیاری از مشکلات شایع سبک زندگی و سلامت سالمندان از بخشهایی از خود جامعه ناشی میشود و مداخلات صرفاً بهداشتی یک راهکار ناکارآمد است و ادغام فعالیت ها مشترک در دو حوزه اجتماعی و بهداشتی، تاثیرات موثرتری بر سبک زندگی و سلامت سالمندان خواهد داشت. پرستاران بهداشت جامعه می توانند با تشویق و پرورش فعالیت های اجتماعی میان سالمندان و استفاده از برنامه های آموزش گروهی و مشارکتی در جهت افزایش سرمایه اجتماعی و بهبود سبک زندگی افراد به صورت هم زمان تاثیرگذار باشند. |
| سیاستگذاران پژوهشی | عنوان خبر متن خبر |
| لینک (URL) مقاله انگلیسی مرتبط منتشر شده 1 |
